Social Media DNA
Ferguson ’14

Social media memes uit Ferguson

· 4 min. lezen · Arnout de Vries

Een jong kind in een wit hemd houdt bij een demonstratie een kartonnen bord omhoog met “Don’t shoot” en twee rode handafdrukken, met daarachter een bord met “I am Mike Brown”.

Met interesse hebben velen de gebeurtenissen in Ferguson, Missouri gevolgd. Het werd tijd voor een uitgebreide casebeschrijving, zelfs een online dossier, want er zitten vele social media invalshoeken in het DNA van deze zaak. Mensen uit de hele wereld bemoeiden zich met deze zaak en dit had een enorme impact op de politie en de samenleving. Zowel de opsporingsprocessen als de openbare orde stonden zwaar onder druk. Vele aspecten werden uitvergroot of gingen zelfs viraal. De media en online menigtes begonnen diep te graven in diverse aspecten van de zaak en deelden die met de wereld, terwijl de politie op een manier zocht om met alle aandacht om te gaan.

We hebben vijf blogs die apart gelezen kunnen worden, of in deze volgorde:

1. De aanleiding met de moord op Michael Brown, 2. het bijzonder succesvolle optreden van politiecommisaris Ron Johnson, 3. de bemoeienissen uit diverse hoeken van de wereld met 4. een kleine beschouwing op de demonstranten die meededen met tot slot 5. een overzicht van de social media memes die echt viraal gingen en tot op de dag van vandaag nog online geproduceerd worden.


Er waren diverse internet memes die kort na het incident in Ferguson populair werden. Hieronder volgen er een paar:

‘Ik ben Michael Brown’

Foto van Michael Brown in een rood mouwloos shirt voor een bakstenen muur, die met zijn hand een gebaar maakt; dezelfde foto die verderop als eerste mediabeeld wordt getoond.

Unarmed Missouri teen killed by officer after ‘physical confrontation’ http://t.co/kNH9kjf8HO pic.twitter.com/xoc6g8COMT

– NBC News (@NBCNews) August 10, 2014

Net als Obama, identificeren veel Afro-Amerikaanse burgers zich met Michael Brown. Op sociale media plaatsten beroemdheden als Russell Simmons, Souljaboy en Young Jeezy berichten als: ‘Ik ben Michael Brown.’ Dominee Al Sharpton, die als politiek activist nauwe banden onderhoudt met president Obama, heeft zijn steun aan de familie van Brown toegezegd. Hij sprak zondag met de grootvader van de tiener en zal vandaag of morgen een bezoek brengen aan de rest van de familie. Vorig jaar speelde Sharpton ook een rol bij de protesten rondom de rechtzaak tegen George Zimmerman. Sharpton organiseerde toen de ‘Gerechtigheid voor Trayvon’-rally’s en sprak zich fel uit tegen de vrijspraak. Tijdens de gebedswake in Ferguson riep plaatselijke dominee Traci Blackmon op de dialoog tussen de politiemacht van Ferguson en de bewoners gaande te houden en vooral verder te werken aan het opbouwen van wederzijds vertrouwen en respect. Blackmon verwoordde wat de meeste mensen daar voelden. ‘Het bloeden begon hier lang voor de dood van Michael Brown.’ Het drama lijkt veel op een eerder incident uit begin 2012 toen een buurtwacht George Zimmerman in Florida een 17-jarige Afro-Amerikaanse jongen op straat doodschoot. De jongen, Trayvon Martin was ongewapend. Zimmerman claimt dat hij werd aangevallen en zichzelf moest verdedigen. Duizenden mensen gingen de straat op en beroemdheden poseerden met een hoodie, een verwijzing naar het kledingstuk dat Martin droeg toen hij werd neergeschoten. Zimmerman werd aangeklaagd, maar vrijgesproken. – Wat ook niet hielp na dit incident was dat een agent de verkeerde foto van Michael Brown plaatste:

KC cop puts #MikeBrown “pic” on Facebook. Except it’s an accused murderer in Oregon. http://t.co/kFWHqyg3bd #ferguson pic.twitter.com/jz1wcea0gg – ChristianChristensen (@ChrChristensen) August 20, 2014

#IfTheyGunnedMeDown

Welke foto zouden de media van mij gebruiken, vragen ze zich af onder de hashtag #IfTheyGunnedMeDown. Of ruimer gesteld: “Worden we als verdacht afgeschilderd op basis van één foto?” Oordeelt u vooral zelf… – Michael Brown werd in eerste instantie zo afgebeeld:

Michael Brown in een rood mouwloos shirt voor een bakstenen huis, terwijl hij met zijn hand een gebaar maakt naar de camera. Kos.

…terwijl (bijvoorbeeld) ook onderstaande foto bestaat.

Portretfoto van Michael Brown met afstudeerhoed en toga. – photo news.

Online ontstond een hevig debat over hoe de media afro-Amerikaanse slachtoffers portretteren. Pikken ze er niet al te vaak een ‘verkeerde’ foto uit om Afro-Amerikanen in een slecht daglicht te stellen? Om hun stelling kracht bij te zetten, plakken jongeren nu massaal twee foto’s naast elkaar: aan de ene kant een deftig plaatje, waarop ze bijvoorbeeld te zien zijn in plechtig uniform of terwijl ze afstudeerden. Ernaast blinkt een foto in een onbewaakt moment, waarop ze stoer doen en pakweg een middelvinger de lucht insteken.

Police killing of unarmed teen sparks #IfTheyGunnedMeDown movement http://t.co/FKBi9MIt94 pic.twitter.com/rS1RK4qHLT – Talking Points Memo (@TPM) August 12, 2014

This is a rhetorical question. And that makes me sad. #iftheygunnedmedown which picture would they use pic.twitter.com/86UCAa4QHE – Steve Marmel (@Marmel) August 10, 2014

Well U Cant show the victim as being respectable “@Karnythia: #IfTheyGunnedMeDown which picture would the media use” pic.twitter.com/ONS9kOZtSk” – Lyburtus (@lyburtus1) August 10, 2014

Internetmeme van een man in een blauw pak met een flesje bier in zijn hand, met de tekst “Well, that escalated quickly”.

Er popten ook vele andere memes op, zoals #PleaseDontShoot, #HandsUpDontShoot en varianten daarop zoals #HandsUpDontRobMe

Yes. RT @FastCompany: “Hands up, don’t shoot” and the growing power of protest memes: http://t.co/3p5P2p1IVe pic.twitter.com/c682YxK3KA

– Don Tapscott (@dtapscott) August 20, 2014

14/8/2014 New York #pleasedontshoot #Ferguson #MikeBrown Times Square pic.twitter.com/4qlOksAzG7

– occupybarcelona (@occupybarcelona) August 15, 2014

Demonstranten in Ferguson steken hun handen omhoog voor een gepantserd politievoertuig waarop zwaarbewapende agenten staan.

Of heftigere memes zoals OfficerGoFuckYourself omdat dit volgens getuigen de woorden van een agent waren bij de demonstraties.

Bronnen: HLN, KnowYourMeme

Vragen over dit artikel

Wat is #IfTheyGunnedMeDown?

Een hashtag waarmee vooral Afro-Amerikaanse jongeren twee foto’s van zichzelf naast elkaar plaatsten: een nette, bijvoorbeeld in uniform of bij het afstuderen, en een stoere. Ze vroegen daarmee welke foto de media zouden gebruiken en zetten een debat in gang over hoe media Afro-Amerikaanse slachtoffers portretteren.

Waar komt ‘Hands up, don’t shoot’ vandaan?

Het is een van de memes die na de dood van Michael Brown populair werden, onder meer als #HandsUpDontShoot en #PleaseDontShoot. Demonstranten staken daarbij hun handen in de lucht, ook tegenover gewapende politie.

Welke andere zaak noemt het artikel ter vergelijking?

De dood van de ongewapende 17-jarige Trayvon Martin, die begin 2012 in Florida werd doodgeschoten door buurtwacht George Zimmerman. Zimmerman werd aangeklaagd maar vrijgesproken.

Vragen en antwoorden toegevoegd in 2026, op basis van het artikel hierboven.