SocialMediaDNA richt zich op kennisdeling rondom social media, politie en maatschappelijke veiligheid. Onderwerpen vari?ren van de online aspecten van openbare orde, opsporing, vervolging, rechtspraak tot crisisbeheersing en communicatie.
VeiligRr is een applicatie voor smartphones waarmee je snel en makkelijk een probleem meldt bij de gemeente Rotterdam. Meteen op de plek én het moment dat jij het signaleert. Binnen vier tellen heb je locatie, probleem en foto gemeld met de VeiligR app (iOS, Android).
Een donker hoekje, een groep hangjongeren bij de supermarkt. Wie zich op een bepaalde plek op straat onprettig voelt, kan dat vanaf vandaag melden in de VeiligR-app van de gemeente. Zo wil Rotterdam een beeld krijgen van het onveiligheidsgevoel in de stad en de hotspots aanpakken.
Politie hoeft daar niet altijd aan te pas te komen. ,,Soms is een extra straatlantaren al genoeg om ervoor te zorgen dat iemand zich fijner voelt in zijn eigen buurt’’, zegt de woordvoerder van wethouder Bert Wijbenga (Buitenruimte). Het idee komt van de VVD. Vorig jaar diende fractievoorzitter Vincent Karremans een motie in voor een veiligheidsapp, waarin Rotterdammers direct en laagdrempelig onveilige plekken kunnen melden. Hij kreeg een meerderheid van de raad mee. Wijbenga (ook VVD): ,,Deze app is een laagdrempelige manier om meldingen over onveiligheid bij de gemeente te doen. Iedereen kan er echt van op aan dat de meldingen serieus worden bekeken en opgevolgd. Samen werken we aan een fijne en veilige woonomgeving.’’
Grens
De vraag is wel: waar ligt de grens tussen een melding bij de politie en een melding in de app? Daar kan de gemeente duidelijk over zijn: bij acute situaties moeten inwoners altijd de politie bellen. VeiligR is alleen bedoeld voor situaties waarin mensen zich onprettig voelen, maar er feitelijk niks gebeurt. Na een melding in de app wordt gekeken wat de mogelijkheden zijn. ,,Iemand binnen de gemeente vangt al die meldingen op. Er wordt contact opgenomen met de melder of een bericht doorgestuurd naar de desbetreffende dienst.’’
Leemte
De gemeente richt zich nu nog met name op twee gebieden: Noord en IJsselmonde. Daar worden inwoners gestimuleerd om het programma te downloaden en te gebruiken. Dat betekent niet dat de app in de rest van de stad niet werkt. ,,Iedereen kan meldingen doen, in de hele stad, maar we hebben deze twee buurten gekozen om de app te promoten, zodat we daar aardig wat gebruikers krijgen.’’ Over twee maanden wordt gekeken wat de app heeft opgeleverd en of het raadzaam is om VeiligR in de hele stad onder de aandacht te brengen. ,,Vult de app een leemte of niet?’’ vat de woordvoerder samen.
Daar sta je dan. Net terug van een feestje, lijkt er thuis ingebroken te zijn. De sporen van een inbraakpoging zijn duidelijk te zien. De adrenaline giert door je lijf. Die inbreker ga je opsporen! Maar hoe pak je dat aan? Met de Sherlock-app voor burgeropsporing, ontwikkeld door TNO en de politie.
Via de Sherlock-app openen slachtoffers van bijvoorbeeld vernieling, cyberpesten, een poging tot woninginbraak of diefstal hun eigen opsporingsdossier. Daarin leggen ze ? afhankelijk van het misdrijf ? de locatie, zichtbare sporen, mogelijk motief, getuigenverklaringen en gestolen goederen vast. Een andere mogelijkheid is het samenstellen van een compositiefoto van een verdachte. Veel mensen vinden het moeilijk om de juiste ogen, oren of neus op een gezicht te plakken. Daarom bevat de app een trainingsspel, waarmee gezichten van bekende personen ?bij elkaar geklikt? moeten worden. Is het dossier compleet? Dan deelt de gebruiker eenvoudig via diverse socialmediakanalen of e-mail een opsporingsbericht, en stuurt hij het complete dossier naar de politie zodat zij actie kan ondernemen. Vervolgens wisselen de gebruiker en politie updates uit via de app.
Zelf buurtonderzoek doen
?De app maakt het mogelijk om gebruik te maken van ?the wisdom of the crowd??, vertelt Arnout de Vries, onderzoeker bij TNO. ?De politie schakelt burgers nu nog vrij traditioneel in, bijvoorbeeld via Opsporing Verzocht. Maar burgers hebben niet alleen ogen en oren waarmee ze kunnen waarnemen, ze hebben ook hersenen met kennis en denkkracht, en handen en benen om iets te doen. Dat mobiliseren we via de app. Een buurtonderzoek kost bijvoorbeeld veel tijd en mankracht. Wat is er handiger dan dat ik na een inbraak zelf bij mijn buren langsga voor een verklaring? Ik weet wanneer ze thuis zijn en dankzij de app weet ik ook wat ik moet vragen. De politie hoeft niet meer alles zelf te doen. Zij kan haar schaarse capaciteit voortaan zo effectief mogelijk inzetten, waardoor er hopelijk meer zaken worden opgelost.?
?Een buurtonderzoek kost veel tijd en mankracht. Wat is er handiger dan dat ik na een inbraak zelf bij mijn buren langsga voor een verklaring??
Risico’s van zelf daders opsporen
Als burgers zelf daders gaan opsporen, brengt dat risico?s met zich mee. Hoogoplopende emoties kunnen bijvoorbeeld leiden tot eigenhandig optreden. De Vries is zich daarvan bewust, maar stelt dat dit ook zonder de app al het geval is: ?Je kunt burgers niet zomaar tegenhouden. Ze starten nu al hun eigen onderzoek via Facebook, omdat ze merken dat de politie aan lang niet alle zaken prioriteit geeft of te kampen heeft met capaciteitsgebrek.?
Burgeropsporing
Burgeropsporing is nu nog relatief klein, maar het is wel een trend die steeds belangrijker wordt. Daar moet je wat mee.? Daarom helpt de Sherlock-app niet alleen bij de opsporing, maar geeft het burgers ook informatie over preventie en over wat volgens de wet wel en niet mag. Daarnaast maakt de app inzichtelijk wat de consequenties zijn van sommige handelingen, zoals het online delen van namen en foto?s van verdachten en slachtoffers.
?Het kost tijd om een meer open houding te realiseren richting goedwillende burgers, en politieprocessen te veranderen?
Programma ‘herijking opsporing’
Op dit moment is de Sherlock-app nog een prototype en niet daadwerkelijk in gebruik. TNO hoopt deze innovatieve app verder te ontwikkelen, in het kader van het programma ?Herijking opsporing? van de politie. Burgerparticipatie krijgt binnen dit vernieuwingsprogramma de nodige aandacht, omdat het besef binnen de politie doordringt dat een ?chte revolutie nodig is: een actieve rol van, en samenwerking met burgers. De Sherlock-app is daarvoor een goed middel.
Cultuurverandering noodzakelijk
De Vries is realistisch genoeg om te weten dat hiervoor een cultuurverandering nodig is. ?Binnen de politie wordt niet voor niets gesproken over blauw ? de agenten op straat ? en grijs ? de recherche. De opsporingstak van de politie heeft dagelijks te maken met misdrijven en vertrouwt niet zomaar burgerspeurneuzen die zelf hun zaak willen oplossen. Het kost tijd om een meer open houding te realiseren richting goedwillende burgers, en politieprocessen te veranderen.?
?Burgeropsporing is nu nog relatief klein, maar het is wel een trend die steeds belangrijker wordt. Daar moet je wat mee?
Samenwerken met de politie
Daarnaast is een verandering in mindset nodig. Nu wordt burgerparticipatie vaak nog gezien als een laatste redmiddel om een zaak op te lossen. Ook zijn politieprofessionals bang dat burgers een zaak schaden, waardoor een dader niet berecht kan worden. ?Uit de onderzoeken die ik doe, blijkt dat de meeste burgers van goede wil zijn en bereid zijn om samen te werken met de politie. Daarom gaan TNO en de politie na een testfase het in gebruik nemen van de app verkennen. Zo gaan we op bezoek bij slachtoffers van een inbraak en maken we samen met hen een opsporingsdossier. Politie en burgers kunnen de samenwerking op die manier aan den lijve ervaren, waardoor meer respect en vertrouwen in elkaar kan ontstaan. De moderne Sherlock met app heeft de toekomst.?
Zelfs al geef je jongeren de opdracht om niet naar berichten op hun smartphone te luisteren, toch zorgt een trilling al voor verminderde aandacht voor het verkeer. Dat blijkt uit onderzoek met elektroden op het hoofd van jongeren. Een speciaal fietsslot voorkomt dat ze nog langer kunnen appen op de fiets.
,,De resultaten van het hersenonderzoek laten zien dat zelfs wanneer kinderen de opdracht krijgen om notificaties van hun mobieltje te negeren, toch een verandering in de hersenactiviteit gemeten wordt??, verklaart hoofdonderzoeker Roeland Dietvorst van Alpha.One. ,,De aandacht verplaatst naar de telefoon. Kinderen kunnen hier niets aan doen.??
Bij jongeren is dit extra gevaarlijk omdat het brein nog volop in ontwikkeling is. Veilig Verkeer Nederland, KPN en AXA komen dit jaar nog met een fietsslot, waardoor je niet meer kunt appen als je aan het fietsen bent. De ?Safe Lock? is een fietsslot dat in verbinding staat met een app, die het netwerk van de gebruiker blokkeert zodra de fiets van het slot wordt gehaald. Niet langer ontgrendelt een sleutel het slot, dit gebeurt met de app. Die app stuurt een signaal naar het netwerk van KPN, waarna het data- en telefoonverkeer tijdelijk wordt stopgezet. Alleen het alarmnummer 112 is dan nog te bereiken.
Toename slachtoffers
Wanneer kinderen de opdracht krijgen om notificaties van hun mobieltje te negeren, wordt toch een verandering in de her?sen?ac?ti?vi?teit gemeten
Roeland Dietvorst, AlphaOne
Volgens Veilig Verkeer Nederland zorgt het gebruik van de smartphone op de fiets ?voor een forse toename van het aantal verkeersslachtoffers?. ,,En dan vooral onder de meest kwetsbare verkeersdeelnemers: jonge kinderen en tieners??, benadrukt Veilig Verkeer Nederland-directeur Felix Cohen.
E?n op de vijf fietsongelukken bij kinderen wordt veroorzaakt door het gebruik van de smartphone tijdens het fietsen. In het laatste jaar waarin de exacte telling bekend is raakten 441 kinderen gewond en kwamen er twaalf om het leven. E?n van de kinderen was de 13-jarige Tommy-Boy uit ’t Gooi. Hij zit op de fiets op de provinciale weg naar Bussum als hij op zijn telefoon op Spotify vast wat liedjes opzoekt voor de verjaardag van zijn zus. Een auto schept hem.
Dood
Dat moet Tommy-Boy twaalf uur later met de dood bekopen. Hij overlijdt in het ziekenhuis aan zijn verwondingen. Sindsdien struint zijn vader stad en land af om jongeren te doordringen van de gigantische risico’s van de smartphone in het verkeer. ,,Buiten mijn vrouw en dochters om is dit het mooiste wat ik kan doen. Ik heb nu ook weer kippenvel als ik erover praat.”
Sinds het tragische ongeval op 22 augustus 2015 heeft hij op honderden scholen voorlichting gegeven. ,,Ik heb inmiddels zo’n 15.000 kinderen voorgelicht. Van groepen zes en zeven op de basisschool tot de eerste klassen van het voortgezet onderwijs. Als ik het secuur terugreken heb ik daarmee mogelijk veertien ongelukken voorkomen.”
KPN is naar eigen zeggen de eerste telecomprovider ter wereld die smartphonegebruik tijdens het fietsen onmogelijk maakt. ,,Als verkeersdeelnemer moet je alle aandacht op de weg houden, in het belang van je eigen veiligheid en die van medeverkeersdeelnemers??, zegt KPN-voorman Eelco Blok. ,,Met de Safe Lock willen we een gebruikersvriendelijke oplossing bieden voor ouders en kinderen om dat te doen.??
Gazelle
In mei kondigde fietsfabrikant Gazelle ook al een test aan met een fiets die de smartphone onderweg blokkeert en bellen en WhatsAppen onmogelijk maakt. Veertig leerlingen uit Dieren testen de fiets met de SafeDrivePod, die bij een snelheid tussen de 8 en 10 kilometer per uur de smartphone uitschakelt. Met de resultaten wil Gazelle onderzoeken in hoeverre dat geschikt is om op de markt te brengen.
De Safe Lock is eind dit jaar verkrijgbaar in winkels van KPN en zal rond de 100 euro gaan kosten. ,,Het is misschien wat prijzig, maar een mensenleven is natuurlijk veel meer waard. Ik ben echt hartstikke blij dat het er komt”, verklaart Kulkens. Liever nog zou hij zien dat elke smartphone standaard een stand krijgt waarbij die niet meer werkt als je harder dan 15 kilometer per uur rijdt. Apple kondigde deze maand in een preview over de nieuwste iPhone aan dat die een stand krijgt waarin die geblokkeerd kan worden voor sms-verkeer tijdens het rijden. De telefoon laat dan automatisch weten dat je aan het rijden bent. Ook Samsung heeft een vergelijkbare stand op de telefoon. Kulkens: ,,De techniek is al zover, het zou het mooist zijn als die stand ook daadwerkelijk op alle smartphones komt.”
Automobilisten die schade rijden, hebben geregeld moeite om alle gegevens van het Europees schadeformulier goed in te vullen. Een nieuwe versie van de MobielSchadeMelden-app?(Android, iOS) moet ongemakken wegnemen ?n de ongevalsregistratie een impuls geven.
Een op de drie autobezitters stelt na een schade dat ze het formulier gebruiksonvriendelijk vindt. Eenzelfde percentage stelt dat het ingevulde formulier niet goed leesbaar is, zo blijkt uit onderzoek van GfK onder ruim 700 autobezitters die het afgelopen jaar schade hebben gehad .De ondervraagde schaderijders die niet in staat waren om alle gegevens op het schadeformulier in te vullen, leggen de oorzaak vooral bij de ongemakken van het formulier. Zo begreep een op de drie niet alle instructies op het formulier, had vijftien procent van de ondervraagden op het ongevalsmoment niet de juiste papieren bij zich en bij nogmaals vijftien procent ontbraken gegevens van de tegenpartij. De mobiele applicatie moet dit ondervangen.
Eenvoudiger en sneller
De nieuwe versie van de MobielSchadeMelden-app die het Verbond van Verzekeraars, de Politie en verkeerskundig itc-bureau VIA samen lanceren, maakt het voor gebruikers eenvoudiger en sneller om schade te melden. Daarnaast is het met de lancering van de nieuwe versie mogelijk om alle soorten aanrijdingen te registreren. Zo kunnen nu ook fietsers en voetgangers schade melden en kan er melding worden gemaakt als er gewonden zijn (letselschade).
Ambitie
Het Verbond van Verzekeraars, de Politie en VIA hebben ? samen met andere belangengroepen ? de ambitie uitgesproken om alle ongevallen altijd volledig en correct geregistreerd te krijgen, waaronder ook schade bij fietsers en voetgangers. Door alle ongevallen altijd in kaart te brengen, kunnen hulpdiensten en overheden ? van beleid tot wegbeheer ? een slag slaan om het aantal verkeersdoden en ?gewonden verder terug te brengen. De succesvolle Nederlandse aanpak van verkeersveiligheid komt namelijk in gevaar als goede ongevalscijfers uitblijven.
Initiatief
Het Verbond, de Politie en VIA zijn de initiatiefnemers van het STAR-project (Smart Traffic Accident Reporting) dat een einde moet maken aan de onderregistratie van ongevallen. De lancering van de vernieuwde MobielSchadeMelden-app maakt hiervan onderdeel uit. Partijen die ook deel uitmaken van STAR zijn Rijkswaterstaat, het Interprovinciaal Overleg, Vereniging van Nederlandse Gemeenten, Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid, VeiligheidNL, Koninklijke Nederlandse Toeristenbond ANWB, Fietsersbond, TeamAlert, Blijf Veilig Mobiel, Unie van Waterschappen en Veilig Verkeer Nederland.
Klik gewoon op een knop en uw gezin weet waar u bent. Bij een incident wordt de meldkamer van de?politie op de hoogte gesteld. Sandeep Charles?uit?Korattur (India) ontwikkelde deze app die zich met name op vrouwen richt. Het kostte hem twee jaar aan ontwikkeltijd, maar nu is hij te downloaden:?De Eve Safe App?(Android).
“Ik kreeg het idee toen er veel gevallen van?groepsverkrachting in de krant stonden. Ik wilde een app maken die vrouwen in geval van nood zou kunnen helpen”, zegt Sandeep. De Eve App heeft zo’n 13 knoppen. Er zit ook een functie in voor het houden van een nep-telefoongesprek (je wordt dan zogenaamd gebeld) en een politiefluitje. Allemaal features die een stalker moet afschrikken.
Eenmaal geactiveerd kun je allerlei diensten in de buurt vinden, maar je familieleden kunnen je ook volgen.?”De app heeft ook ongeveer 20 veiligheidstips voor vrouwen” zegt Sandeep. Maar een van de beste eigenschappen van de App vindt hij de zelfverdedigingsvideo’s. “Er zijn vier video’s special voor zelfverdedigingstechnieken voor vrouwen. Het laat zien hoe je kunt?ontsnappen als iemand je probeert te wurgen?en het laat ook zien hoe je een ??aanvaller kunt uitschakelen”.
De VithU app, is een app uit India voor noodsituaties waarmee je met een druk op de knop (twee keer de powerknop van je mobiel achter elkaar indrukken) een noodsignaal kunt uitsturen. Dit signaal wordt dan om de twee minuten verstuurd naar de contactpersonen die je als ontvanger hebt ingesteld.
Het bericht dat ze krijgen is “Ik ben in gevaar. Volg mijn locatie.” met een linkje erin naar de locatie die is vastgelegd door deze app. De app geeft ook updates over misdaad in je buurt en preventietips. Het is gekoppeld aan de misdaadserie??Gumrah? waarvan je ook een berichtje krijgt als het op TV is. Je kunt er dan ook voor kiezen om jouw incident aan te melden voor de TV show, en wie weet komt jouw avontuur dan een keer op TV.
Tijdens een ramp speelt sociale media vaak een grote rol. Het verstrekt informatie maar kan ook voor veel chaos en paniek zorgen. Facebook introduceert daarom een programma waarmee je op een simpele manier vrienden en familie kunt laten weten of je veilig bent tijdens een ramp. Je hebt er natuurlijk wel internetverbinding voor nodig en een smartphone.
‘Safety Check’ zoekt waar een ramp heeft plaatsgevonden en lokaliseert aan de hand van Facebook wie zich in het getroffen gebied bevindt. Als jij je in het gebied bevindt, krijg je een bericht van Facebook om te vragen of je veilig bent. Je kan dan de ‘I’m safe’ knop induwen en er wordt automatisch een bericht op je wall gepost.
Facebook gebruikt hierbij de informatie die je aan Facebook zelf hebt opgegeven, zoals je woonplaats en land. Maar ook met de internetverbinding die je gebruikt, zoals de 3G- of 4G-mast en Wifi-netwerk waarmee je verbonden bent wordt jouw locatie achterhaald. Vervolgens weet Facebook of jij je in een rampgebied bevind. Als er een ramp plaatsvindt in een locatie waar jij bent zal Facebook een bericht sturen om te vragen of alles goed met je gaat. Je kunt dan ook aangeven dat je je niet in het getroffen gebied vindt. ‘Safety Check’ toont ook een lijst van alle check-ins in het gebied, zodat je?kunt controleren welke vrienden zich in het rampgebied bevinden en of zij wel veilig zijn.
Facebook-CEO Mark Zuckerberg introduceerde de tool in Japan, een land dat nog volop aan het herstellen is van de tsunami in 2011. Toen al werd een soortgelijk systeem opgesteld door Japanse Facebook-ingenieurs, het Disaster Message Board, om de communicatie te vergemakkelijken. Volgens het?Japanse Rode Kruis?ondervonden ongeveer?12.5 miljoen mensen op een of andere manier schade aan deze ramp?en werden meer dan 400.000 mensen ge?vacueerd. Social media zoals Facebook speelde een enorme rol om elkaar daarin op de hoogte te houden.
Facebook legt uit waarom ze de noodknop hebben ingevoerd. “Bij een ramp of crisis kijken mensen toch eerst op Facebook om een update te krijgen van vrienden die misschien zijn getroffen. Communicatie is op zo’n moment erg belangrijk. Voor de mensen in het rampgebied, en voor familie en geliefden.”
Facebook heeft nu besloten?het project uit te breiden tot een permanente tool. ‘Safety Check’ wordt nu?alleen nog geactiveerd tijdens natuurrampen, zoals aardbevingen en overstromingen. In Nederland komt dit niet zo vaak voor. In Groningen vinden regelmatig aardbevingen plaats als gevolg van de gaswinning. Vaak zijn deze aardbevingen onder nummer 5 op de schaal van Richter, het is dus maar de vraag of het team van Facebook deze als een natuurramp beschouwt. In elk geval zal de app wel?in Nederland en Belgi? aangeboden worden, zegt Facebook tegen weblog iCulture. De functie wordt op korte termijn beschikbaar voor de iPhone- en Android-app en op de site van het vriendennetwerk.
FireChat is een mobiele app van Open Garden?die draadloze ad hoc mesh-netwerken kan gebruiken (via Bluetooth of Wifi) tussen?smartphones om berichten peer-to-peer (direct of via mobiele telefoonhubs) naar elkaar door te sturen. Zonder dat je dat via internet doet. Handig als je onder de radar wilt blijven, of als je weet dat de Chinese regering bepaalde internetdiensten blokkeert.
De app werd gelanceerd in maart 2014 (iTunes, Android) en werd voor het eerst populair in Irak nadat de overheid beperkingen oplegde voor het gebruik van internet. Maar het gebruik van dienst is pas echt onder aandacht gekomen bij de recente protesten in?Hong Kong. De ontwikkelaars zeggen erover: ” Mensen moeten begrijpen dat dit niet een app is die absoluut veilig is om alles in te delen, want er kan nog steeds iemand in het ad-hoc netwerk zitten die berichten afvangt en ze tegen je gebruikt. ” De app is volgens de makers niet expliciet bedoeld?voor?veilige of prive-communicatie, want er wordt (nu) nog niets versleuteld. Wel is het een manier van communiceren die onder de telecom en internetproviders uitkomt, want die heb je niet nodig met deze app.
Er zijn inmiddels steeds meer WhatsApp buurtwachten die op lokale schaal een buurt ?veiliger proberen te maken (deels ook op Twitter?of Facebook). Gebruikers kunnen met WhatsApp gratis met elkaar berichten uitwisselen en bestanden delen. Precieze cijfers zijn bij de Nationale Politie?niet bekend, maar uit een rondgang op internet blijkt dat buurtbewoners het afgelopen halfjaar in tientallen gemeenten een ‘digitale buurtwacht’ hebben gevormd.Hieronder een aantal initiatieven op een rij waarin zowel politie, burgers als ondernemers initiatiefnemer kunnen zijn. Ken jij er ook nog een? Laat het weten en we voegen het toe in onderstaand overzicht.
Tilburger Ton Evers over het succes van de buurt-whatsapp waar men een bijna stadsbrede dekking heeft met buurtgroepen:
Ede
De WhatsApp groepen uit Ede West moeten dieven buiten de deur houden.?De wijkagenten van Ede-West hebben een wens… 1000-ogen in Ede-West.?Omdat het aantal woninginbraken in de Edese wijk de Rietkampen vorig jaar hard gestegen is, roepen de wijkagenten de inwoners op lid te worden van een WhatsApp-groep. In 2012 nam het aantal inbraken met 300 procent toe. Dit in vergelijking met een jaar eerder.
Vooral in de vakantieperiode waren er veel inbraken. Via WhatsApp kunnen burgers en de politie makkelijk informatie uitwisselen. Op die manier kunnen daders sneller gepakt worden, zo meent de politie. Wel moet bij nood altijd eerst 112 gebeld moet worden.?Een jonge fietser uit Ede die tijdens een nachtelijke fietstocht in de nacht van zaterdag op zondag in Ede een spiegel van een geparkeerde auto aftrapte, had beter even achterom kunnen kijken. Daar reden namelijk leden van het Buurtpreventieteam Maandereng, ook op de fiets.
Eersel
Op de site van de gemeente Eersel staan wat voorbeeldsituaties waarin de WhatsApp groep handig kan uitkomen. ‘Vorige week liet ik rond de lunch de hond uit en zag in de verte drie jongens door de heg uit een tuin komen. Dankzij mijn melding werden zij op afstand in de buurt in de gaten gehouden. Als zulke jongens ergens een hekel aan hebben, dan is dat het.? Ook werd direct de politie gebeld.’ en??Twee mannen kwamen in mijn winkel en ??n van hen maakte met mij een praatje over energiezuinigheid. De ander maakte met zijn tablet beelden van mijn hele winkel. Nadat hij zijn verkenningsrondje gemaakt had was het gesprek snel afgekapt. Ik had er geen goed gevoel bij en heb via de whatsapp groep van mijn collega winkeliers gewaarschuwd.? of ‘?Bij de supermarkt zag ik wat rare types bij de winkelwagentjes. Ze hadden een doos met boodschappen laten vallen, spraken me aan en vroegen mijn hulp bij het oprapen. Na het rapen van wat sinasappelen zag ik dat er ??n van de drie bij mijn karretje met daarin mijn handtas stond. Ik vertrouwde het eigenlijk niet en heb een WhatsApp berichtje gemaakt. E?n van de groesapp-leden reageerde dat dit wel een melding voor de politie is. Dat hielp me over de drempel om de politie te bellen.’
Bennekom Een hausse aan woninginbraken was voor inwoners van Bennekom aanleiding om een speciale whatsapp-groep aan te maken. Inmiddels krijgen 160 mensen een melding als iemand gespuis in de buurt signaleert.?Sinds oktober is dat drie keer gebeurd, zegt Dave van den Berg, een van de initiatiefnemers. ,,Vorige week nog kwamen er drie jongens uit een tuin gelopen. Dankzij de melding werden zij op afstand in de gaten gehouden. Als zulke jongens ergens een hekel aan hebben, dan is dat het.” Ook werd direct de politie gebeld. Zo lang dat gebeurt, prijst wijkagent Renzo Scholte het initiatief van de bewoners in zijn werkgebied. ,,Hoe meer mensen uitkijken naar een verdachte, hoe beter.” Whasapp is een welkome aanvulling op Burgernet?vindt Scholte. ,,Als bewoners elkaar onderling informeren, is dat veel sneller.”
Frank Smilda, expert social media bij de politie begrijpt wel dat mensen naar Whatsapp grijpen om hun buren te waarschuwen tegen onraad. ?De politie?kan nu eenmaal niet op elke straathoek staan. En Whatsapp is een veel krachtiger middel dan de buurtpreventie ‘oude stijl’, waarbij mensen op straat surveilleerden. ,,Iemand kan heel snel een heel grote groep mensen inseinen, en eventueel ook foto’s meesturen.”?Smilda waarschuwt wel dat over de buurt waken met de smartphone vanuit de luie stoel niet zonder gevaar is. ,,Bewoners kunnen onschuldige mensen aanzien voor inbrekers. Daar zit niemand op te wachten.”?Daarom is het volgens Smilda goed dat wijkagenten zich aansluiten bij de whatsapp-groepen. Zo weten ze meteen wat er speelt in een buurt. ,,En kunnen ze in de gaten houden dat burgers niet aan eigenrichting doen.”
Santpoort Zo’n dertig bewoners in Santpoort-Zuid proberen gezamenlijk een vuist te maken tegen woninginbraken. Ze hebben een speciale buurt Whatsapp opgezet, omdat er in Santpoort-Zuid de afgelopen tijd opvallend veel woninginbraken gepleegd.
Putten Puttenaar Luc Bakker is een nieuw initiatief begonnen om de Puttense woonwijken een beetje veiliger te maken in de donkere dagen.
Epe
Winkeliers Epe pakken dieven op moderne manier aan.?In de troonrede ging het dinsdag over de ?articipatiesamenleving. In Epe zijn winkeliers daar bijna een jaar geleden al mee begonnen, voor meer veiligheid in de buurt. De politie is er vaak te laat om dieven te pakken, dus doen ze het nu zelf. En dat doen ze niet met honkbalknuppels of ander geweld, maar met een WhatsApp-groep.
Enspijk
Enspijk was???n van de eerste dorpen?in Nederland met een groeps-chat?om buren te waarschuwen voor verdachte situaties. De chat werd ingesteld nadat er in korte tijd?veel inbraken waren gepleegd in het dorp. Volgens de dorpsbewoners heeft de app?al geholpen bij het voorkomen van inbraken.?”Er wonen zo’n 500 mensen in ons dorp en binnen no time hadden we 100 mensen in de groeps-chat,” zegt Richard den Hartog, initiatiefnemer van de Whatsapp-groep. “Dan schiet het al snel op. Zo zag ik op een gegeven moment drie jongens die echt niet in het dorp hoorden. Ik volgde ze en die jongens bedreigden mij. Toen gebruikte ik de whatsapp-groep: ik kreeg direct versterking om me heen. Die jongens hebben dan wel door dat ze niet in ons dorp moeten zijn.”
“Het is een enorm goede toevoeging aan de opsporing. Het is de participatiemaatschappij in werking,”?zegt sociale veiligheidsexpert Arnout de Vries. “De politie wil sowieso meer oren en ogen op straat, dit zorgt daarvoor.” ?Maar hij waarschuwt ook: “Er zitten wel flinke haken en ogen aan. Je loopt het risico dat mensen eigen rechter gaan spelen doordat er ‘groupthink’ ontstaat. Dat houdt in dat de hele groep hetzelfde gaat denken, terwijl dat niet per se klopt.”?”Je bent als burger in zo’n netwerk vooral een meedenker, dienend aan de politie,” zegt De Vries. En het is volgens hem aan de politie om daar op in te spelen. “De politie moet nu echt gebruik gaan maken van de mogelijkheden. Als ze hier niet op inspringen, is dat een gemiste kans.”
Zwaag
Zwaag heeft er genoeg van; er moet iets gebeuren tegen de golf van inbraken in het dorp. Het initiatief Veilig Zwaag dat vanuit de bevolking is ontstaan, moet zorgen voor een grotere alertheid op verdachte situaties. ,,Het is niet de bedoeling het recht in eigen hand te nemen.???Ren? Kramer en Armando Blokker zijn inwoner van Zwaag en maken zich net als veel anderen ongerust over het grote aantal inbraken in het dorp. Donderdagavond kwamen ze op het idee via Whatsapp – een berichtendienst op smartphones – een groep aan te maken met daarin andere betrokken inwoners van Zwaag. ,,Er kunnen maximaal vijftig mensen deelnemen aan zo?n groep, maar binnen 24 uur had ik al dik zeventig aanmeldingen binnen??, zegt Kramer. ,,De deelnemers wonen verspreid over de verschillende wijken, zodat er overal ??n of meer mensen alert zijn.??
Roosendaal In Roosendaal heeft dit enige tijd geleden geleid tot de aanhouding van vier vuurgevaarlijke mannen.?De WhatsApp-groep is een begrip voor Buurtpreventieteam Susannadonk in Roosendaal. Via WhatsApp houden de leden elkaar op de hoogte van alles wat er in de wijk speelt, waarbij tevens wordt samengewerkt met de gemeente en politie.
In de WhatsApp-groep werd een verdachte auto in de wijk besproken, waarna besloten werd de politie in te schakelen. Uiteindelijk konden, mede dankzij de inzet van Unit Luchtvaartpolitie, vier gewapende Franse mannen worden aangehouden en werd zo een mogelijk misdrijf voorkomen. En dat begon allemaal met ??n WhatsApp-bericht.
Almere Burgemeester van Almere en voorzitter van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten Annemarie Jorritsma juicht het gebruik van WhatsApp bij buurtpreventie toe. Zelf geeft Jorritsma het goede voorbeeld: ?Samen met de buurvrouwen hebben wij een WhatsApp-groep ge?nitieerd nadat we verdachte auto?s in de buurt zagen en nog steeds waarschuwen wij elkaar?. Een bijkomend voordeel is volgens Jorritsma dat het tegelijkertijd leidt tot zeer intensieve sociale contacten. De burgemeester van Almere is dusdanig positief over WhatsApp dat ze nadenkt om ??n en ander lokaal verder uit te breiden.
Bergen op Zoom Een 25-jarige winkeldief is maandag in Bergen op Zoom aangehouden nadat een winkelier een bericht rondstuurde naar collega-ondernemers via Whatsapp. Wijkagent Frank Nolten ontving het bericht en ging in de binnenstad op zoek naar de man. De Whatsapp-groep is een initiatief van de politie om winkeldiefstal in Bergen op Zoom te bestrijden. Verschillende ondernemers hebben zich al aangemeld bij de groep.
Utrecht Whatsapp als waarschuwingsdienst. Zo gebruiken Utrechtse studenten de berichtenservice nadat er meerdere vrouwen in de stad zijn aangerand. Via whatsapp roepen meiden elkaar op om ’s nachts goed uit te kijken en het liefst niet alleen de straat op de gaan.?In Utrecht is een?groep vandalen opgespoord, mede doordat ongeruste wijkbewoners een whatsapp-groep hadden?opgericht.
In Hoograven zijn acht auto’s uitgebrand sinds Oud en Nieuw in de Utrechtse wijk.?Drie dagen geleden werden extra maatregelen onder buurtbewoners getroffen middels de Hoograven Alert, een Whatsapp-groep ter bestrijding van de woning- en auto inbraken die de buurt teisteren. Oprichter van de ?digitale buurtwacht? Martijn Traas zegt hierover: ?De autobranden zijn misschien iets tijdelijks, maar hebben zeer veel onrust veroorzaakt. Mensen worden er angstig van.??
Haren Op initiatief van Gert Bruns, eigenaar van o.a. Intermezzo in Haren, gaan winkeliers in Haren zich wapenen tegen inbrekers en andere lieden met foute bedoelingen. Inmiddels hebben zich al zo’n veertig ondernemers gemeld in een ‘waarschuwingsgroepje’ op?What’s App, waarin zij permanent met elkaar in contact staan om verdachte personen direct aan elkaar te melden.?De politie is positief over de groepen. Buurtagenten sluiten zich graag aan bij de groep in Haren.
Bezorgde inwoners van de Zwolse wijk Westenholte beginnen een buurtwacht. Kort geleden overleed een 72-jarige vrouw uit de wijk, nadat ze ernstig gewond was geraakt bij een inbraak.?Buurtbewoners schrijven op Facebook dat het tijd voor actie is. “Het is nu wel welletjes al die inbraken in onze wijk. Nu heeft het zelfs een dodelijk slachtoffer ge?ist.” ?Na een eerste uitzending van Opsporing Verzocht, ongeveer 20 tips binnengekomen over de dood van de 72-jarige vrouw uit Zwolle. De politie gaat ze allemaal onderzoeken. Het Openbaar Ministerie heeft inmiddels een beloning van 5000 euro uitgeloofd voor de ‘gouden tip’.?Op de Facebookpagina van Wijkvereniging WVF worden inwoners van de wijk opgeroepen mee te doen met de buurtwacht.
Ook een klein groepje in Ittersummerlanden is begonnen elkaar via Whatsapp in een “Buurtwachtgroep” op de hoogte te houden bij verdachte situaties. “Een prima initiatief”, vindt wijkagent Danny Winkelman.?Zwollenaar Stefan Boekhoudt startte daarop het initiatief?Buurtwachters.nl?waarop?mensen hun telefoonnummer, woonplaats en wijk/buurt invullen. Zodra er dan drie personen dezelfde woonplaats en/of buurt/wijk invullen start er een groepsgesprek in Whatsapp met deze personen.
Almelo
De WhatsApp-groep waarmee bewoners van Slangemuur, Schulpvijver en Graskom in de wijk Nijrees elkaar waarschuwen voor inbrekers, moet ook in andere straten worden ingevoerd. Dat willen politie en bewoners. Daarom zijn zo’n duizend brieven verspreid om buurtbewoners te vragen zich aan te melden voor de ‘Burgerwacht 2.0’, zoals het project is gedoopt. Bij de politie kwamen al 95 mailtjes binnen van mensen die toegevoegd willen worden aan de app-groep in Nijrees. De app is een vervolg op de buurtwacht die in september werd opgericht, onder leiding van Joost Termeulen, nadat er op meerdere plekken was ingebroken. De deelnemers maakten destijds ook gebruik van WhatsApp, in samenwerking met wijkagent Thijs Hulsbeek.
Schoonhoven
De gemeente Schoonhoven stimuleert het gebruik van de digitale buurtwacht en beveelt haar bewoners van harte aan om een dergelijke app-groep te beginnen. De oproep geeft aan dat het niet de bedoeling is dat mensen eigen rechter gaan spelen, maar de oplettendheid in de buurt wordt vergroot en in het geval er daadwerkelijk iets crimineels aan de hand is, moet gelijk 112 gebeld worden. Bijkomend voordeel is dat buurtgenoten elkaar beter leren kennen.?Inwoners van Schoonhoven kunnen hun groep aanmelden bij de gemeente en zij?informeren dan de wijkagenten en de bikers hierover. Op deze manier wil de gemeente samen met bewoners de stad op deze manier nog veiliger maken.
Amersfoort
De gemeente en de politie juichen het initiatief van een?WhatsApp-groep van harte toe omdat buurtbewoners extra ogen en oren zijn?in de wijk. Dat staat in de flyer op de website van de gemeente Amersfoort?(zie onderaan deze webpagina). Ze geven concrete informatie, tips en trucs over?het gebruik van een WhatsApp-groep, want er zijn weleens WhatsApp ruzies geweest in Amersfoort waar de politie bij te pas kwam.
Den Haag (Transvaal)
Een oplettende buurman verijdelde dik twee weken geleden een inbraak in de Jacob Schorerlaan. ?Hierdoor besefte ik ?wat kunnen we zelf doen? om dit te voorkomen??, vertelt buurtbewoner en PvdA-gemeenteraadslid Rajesh Ramnewash. Zijn idee voor een WhatsApp-groep waarin buurtbewoners elkaar waarschuwen bij verdachte zaken in de buurt is direct omarmd door de Buurtmoeders en het Buurt Interventie Team.
Wijkagent Henny Visser moedigt de bewoners aan. ?Een geslaagde inbraak motiveert inbrekers alleen maar. Het is beter om te voorkomen dat het gebeurt.? Voor de wijkagenten is de nieuwbouw met hofjes best lastig om in te surveilleren. ?Dat kan alleen op de fiets op te voet.? Zowel het Buurt Interventie Team Transvaal (BIT) als de Buurtmoeders en de wijkagent benadrukken dat er geen sprake is van een inbraakgolf, zoals dik 12 jaar geleden toen de wijk net was opgeleverd. ?Dit was toen echt het Wassenaar van de Schilderswijk?, vertelt Noory Ahmed van het BIT, die elke dinsdagavond met ruim dertig personen een ronde maakt door de wijk.
Met de digitale buurtwacht willen ze elkaar de rest van de week ook informeren over bijvoorbeeld verdachte personen in de wijk. ?We hopen dat zoveel mogelijk mensen gaan meedoen met de WhatsApp-groep?, vertelt Ramnewash. ?De app bevordert de veiligheid van deze buurt en vergroot de sociale cohesie. Ik hoop dit initiatief zo snel mogelijk uit te breiden naar andere wijken.? ?Wel zijn er spelregels. ?We gaan er nooit alleen erop af. Als we slapen, maken we elkaar wakker en we volgen op veilige afstand.? Het Buurt Interventie Team en de Buurtmoeders hebben al drie jaar ervaring opgedaan met het surveilleren in de buurt. ?Eerst was iedereen een potenti?le verdachte voor mij?, lacht Ahmed. ?Inmiddels hebben de deelnemers van het team al een aantal ?mooie vangsten? gedaan. ?Ik heb wel eens twee/drie kilometer een vermoedelijke inbreker achtervolgd. Heel spannend.? ?Iedereen kan een inbreker zijn?, weet de wijkagent. ?Vroeger waren het de junken, nu is dat niet altijd meer zo. Nu zie je vaak groepjes 15/16 jarigen.?
Bekijk onderstaand voorbeeld van een WhatsApp groep uit?Oisterwijk:
Spelregels voor de buurt
De What’s App groep van Ede West heeft de spelregels voor de buurt online gezet. In een groep uit Haren worden de volgende spelregels gebruikt:
Spelregels Whatsapp
Deelnemers hebben minimaal de leeftijd van 18 jaar;
Deelnemers zijn woonachtig in de buurt XXX; Contact met andere WhatsApp buurtgroepen gaat via een zgn. WhatsApp beheerdersgroep.
WhatsApp is een burgerinitiatief. Hulpdiensten komen?alleen direct in actie wanneer een melding via 112 gedaan wordt. Bij 0900-8844 is er geen spoed en kan het langer (soms dagen) duren.
Gebruik WhatsApp volgens de SAAR afkorting en alleen bij (urgente) situaties die verdacht zijn: S = Signaleer
A = Alarmeer 112 (geen spoed bel 0900-8844)
A = App?om je waarneming bekend te maken aan anderen, hou het kort en duidelijk! R = Reageer, door op de uitkijk te blijven of bijvoorbeeld (samen) naar buiten te gaan en?contact te maken met de persoon. De bedoeling is dat we op deze manier van de verdachte persoon zijn?plannen verstoren (?zaak stuk te maken?). Doe dit alleen als je dit veilig kan doen zonder?risico?s!
Laat door middel van een WhatsApp bericht aan elkaar?weten dat 112 al gebeld is! Voorkom een regen van 112 meldingen;
Let op het taalgebruik. Niet vloeken, schelden,?discrimineren en dergelijke;
Speel geen eigen rechter en overtreedt geen regels/wetten.?Dus niet appen tijdens het besturen van een voertuig;
Het versturen van foto?s van een verdachte is alleen?toegestaan t.b.v. het verstrekken van een signalement, wanneer dit voor de?melding noodzakelijk/van meerwaarde is. Daderkenmerken zoals geslacht,?kleding, lengte en gezicht kunnen ook goed beschreven worden. Denk bij?voertuigen aan de kleur, het merk, het type en het kenteken;
Gebruik deze WhatsApp groep alleen waar het voor?bedoeld is en niet voor onderling contact/priv?berichten.
Het niet houden aan de afspraken (kan) leiden tot?verwijdering uit de groep. In alle gevallen waarin deze voorwaarden niet voorzien beslissen de leden van de beheerdersgroep in samenspraak met de politie en gemeente.
Bij wijziging van uw telefoonnummer dit doorgeven aan de beheerders van de groep, want alleen zij kunnen mensen toevoegen aan de WhatsApp-groep. U heeft altijd de controle over uw deelname; u kunt in een groep blijven of een groep verlaten wanneer u maar wenst.
Onderstaand een onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van de politie en wetenschap: ” De Buurtwacht.?Naar een balans tussen instrumentalisering en autonomie van?burgers in veiligheid”. Een aantal passages uit de conclusies:
In de huidige praktijken van buurtwachten in Nederland troffen wij zowel zelf-redzame groepjes patrouillerende bewoners aan als volgzame en nauwgezet aangestuurde. De meeste buurtwachten echter combineren beide stijlen en functioneren naar tevredenheid van zowel deelnemers als politie en gemeente. Omdat het lang niet altijd gaat om buurten waarvan de politie ze zou aanduiden als ?onveilig? of ?crimineel? valt er tevens wat voor te zeggen om het fenomeen buurtwachten te zien als ??n van de vele manieren waarop de securisering van de samenleving zich voltrekt (Zedner, 2003).
“De meeste buurtwachten functioneren naar tevredenheid van zowel deelnemers als politie en gemeente”
“De drijfveer is plichtsbesef en de ervaren onveiligheid is de ’trigger’. De anti-staat houding onder buurtwachten is niet wijdverbreid”
“De politie heeft anno 2014 de morele plicht bij te dragen aan die zelfredzaamheid”
“Burgerparticipatie is geen doel op zich, maar een middel om gedragsverandering te bewerkstelligen”
“Lokale bestuur heeft er belang bij dat burgers mede verantwoordelijk worden voor beleid en niet handelen uit eigen verantwoordelijkheid”
“In veel gevallen vragen bewoners dus juist om een actieve en co?rdinerende opstelling van de gemeente of de wijkagent.?Maar een te instrumentele benadering (zoals beproefde politiemethoden) zet klem op de creativiteit en capaciteit van burgers”
“Problemen kunnen in collectief verband opgelost worden. Dat betekent dat de politie efficiencywinst kan boeken”
Meld Misdaad Anoniem gebruikt sinds september 2013 Bambuser om de mogelijkheid te bieden “anoniem” een filmpje in te sturen. Op de website geven ze een voorbeeld waarin dit nieuwe videomelden van pas zou kunnen komen:?
Stel, tijdens jouw favoriete evenement breekt geweld uit.?Of een overvaller vlucht door jouw drukke winkelstraat. ?Pak je mobiel en deel jouw video live en anoniem. ?Zo kunnen meer daders sneller worden opgespoord.
Maar: als de dader je heeft zien filmen, ben je niet meer anoniem. Je kunt dan geen melding doen bij M. Zorg dus dat je zo onopvallend mogelijk filmt en zelf geen risico?s loopt.
Bambuser?is een gratis mobiele video applicatie waarmee je video’s (helaas geen foto’s) kunt opnemen met je mobiele telefoon. Je kunt je video’s vervolgens delen met Meld Misdaad Anoniem. Zet wel je instellingen op Private mode, want dan?kunnen ze alleen video’s bekijken die u actief met hen deelt waarbij je eigen account informatie niet gedeeld wordt. Datum en tijd worden automatisch meegestuurd. De locatie wordt alleen meegestuurd als je dit in je instellingen (op je telefoon en app) hebt aanstaan.?Verwijder de film na afloop uit je Bambuser-account.?Je inzending wordt pas een melding als je ons daarna belt. In een vertrouwelijk gesprek neemt M. de details van de film met je door. Heeft een dader jou bijvoorbeeld gezien? Als blijkt dat je achteraf bezien toch gevaar loopt, dan sturen we de melding niet door naar de politie en andere partners. ?Je kunt ook ten alle tijden je Bambuser account stopzetten en let op welk e-mail adres je hierbij gebruikt.
Eerder gebruikte de app Safe City al Bambuser om live beelden te delen met de autoriteiten. Deze dienst werd bedoeld?voor het melden van alles wat niet pluis of niet in de haak is, bijvoorbeeld; graffiti, misdaad, rommel op straat, kapot straatmeubilair, losse stoeptegels, verdacht gedrag, gevaarlijke situaties, drugsdeals, vechtpartijen, beschadigde groenvoorziening, molesteren hulpverleners. Het aanzetten van een “Share” die een rechtstreekse verbinding maakt met een beveiligde website, waarop je alles kunt zien en horen.?
Maar ook professionals kunnen met bijvoorbeeld een bodykit (bijv Miveu) simpel gebruik maken van de app:
?
?
