Dit artikel biedt een overzicht van een aantal web 2.0 initiatieven van de Nederlandse politie. Er worden een aantal door de politie zelf ontwikkelde sites vermeld. Tevens worden een aantal sites beschreven waarbij de politie gebruik maakt van een bestaand platform zoals Hyves en Youtube.

Twitterrende buurtagenten, opsporingshyves, opsporingswebsites, burgernet en YouTube-filmpjes worden door de Nederlandse politie steeds meer ingezet als opsporingsmiddel. De burger kijkt, leest, schrijft en denkt ook mee op tal van deze internetinitiatieven. Het is nu tijd al deze activiteiten te bundelen en gericht in te zetten om criminaliteit met behulp van het web te be?nvloeden. Hieronder worden een aantal voorbeelden uit de Nederlandse politie praktijk van de afgelopen jaren beschreven waarbij de politie ‘meelift’ op bestaande web 2.0 platformen:

YouTube:

De opnamen van de bewakingscamera in het centrum van Veendam worden verwerkt in een opsporingsfilmpje op het YouTube-kanaal politiegrn . De politie Groningen vermoedt dat de verdachte betrokken is bij brandstichting. Hoewel de bewakingsbeelden weinig onthullen, komen er toch tips binnen van mensen die de persoon menen te herkennen. In mei 2010, nadat het filmpje 48.000 keer is bekeken, werd een verdachte aangehouden.

Opsporingsbericht op Youtube branden Veendam

De politie Hollands Midden heeft met succes YouTube gebruikt om een verdachte van een overval op een tankstation aan te houden. Bijna 40.000 mensen bekeken de filmbeelden die Hollands Midden in 2008 op site plaatste. Vier tips kwamen binnen die alle naar dezelfde verdachte leidden.

Lancering Youtubekanaal ‘Gesnapt’ politie Hollands Midden

www.depolitiezoekt.hyves.nl

Naar aanleiding van de succesvolle inzet van Hyves bij eerdere rechercheonderzoeken, heeft de politie nu een permanente plek op het succesvolle platform gekregen om criminelen op te sporen. Hyves werd in het verleden al enkele malen eerder incidenteel ingezet bij onderzoeken naar bijvoorbeeld de dubbele moord op het echtpaar Vis in Vollenhove en de poging ontvoering/doodslag op een jonge vrouw (korps IJsselland). Naar aanleiding van deze eerdere inzet van Hyves is een intensievere samenwerking aangegaan.

Via de site www.depolitiezoekt.hyves.nl kunnen mensen met een Hyvesprofiel zich aanmelden als lid. Hierdoor krijgen zij zeer regelmatig nieuwe zaken aangeboden. Op de pagina staat bovenin een actuele en belangrijke zaak afgebeeld. Iets verder op de pagina staat een automatisch scrollend overzicht met diverse andere recherchezaken waarvoor aandacht wordt gevraagd. Vanuit dit overzicht wordt men, door erop te klikken, doorgeleid naar andere websites als politie.nl, Youtube of politieonderzoeken.nl voor uitgebreidere informatie.
Het platform Hyves biedt de politie de mogelijkheid om zaken laagdrempelig, snel en effici?nt aan te bieden bij een groot publiek. Hierbij moet gedacht worden aan zaken die visueel zijn en weinig toelichting behoeven. Zaken als (winkel)diefstal, tanken zonder te betalen, zakkenrollers bij de pinautomaat, inbrekers etc. waarbij goede bewakingsbeelden beschikbaar zijn. Uiteraard worden hierbij de regels uit de Aanwijzing Opsporingsberichtgeving van het OM nageleefd.

Aanwijzing Opsporingsberichtgeving DEFINITIEF Feb2009
www.buurtlink.nl

Buurtlink.nl is een website waar buurtbewoners informatie kunnen vinden over hun buurt. De site is oorspronkelijk een burgerinitiatief, maar wordt nu gesubsidieerd door een verzekeraar en de Nationale Postcodeloterij. De site is een soort prikbord waar verschillende onderwerpen van de buurt te zien zijn. Zo kan je bijvoorbeeld een aantal producten op Marktplaats zien die bij jou in de buurt verkocht worden. Maar ook buurtnieuws, lokaal weer, een agenda met verschillende activiteiten en nog veel meer. In 2007 heeft een wijkagent uit Utrecht een aantal oproepen geplaatst waarin gevraagd wordt om informatie rondom een misdrijf.

Wijkagent op Buurtlink.nl

Google Streetview

Ook Google Streetview heeft de politie geholpen bij het opsporingswerk. In maart 2009 ontdekt een 14-jarige jongen een bizarre foto op Google Streetview. Op de beelden van een halfjaar eerder is te zien hoe hij op de stoep fietst, geflankeerd door twee mannen, de een met een wit, de ander met een blauwgrijs overhemd. Het lijken onschuldige voorbijgangers die toevallig zijn vastgelegd door de camera s van een Google-wagen die door de straat rijdt. Niet veel later trekken de twee de jongen van zijn fiets, slaan hem in de buik en beroven hem van een mobieltje en geld. Omdat op Streetview alle mensen om privacyredenen onherkenbaar zijn gemaakt, vraagt de politie bij Google de ?chte foto op. Een rechercheur herkent een van de mannen en een 24-jarige verdachte kan met zijn tweelingbroer worden aangehouden.

Googlestreetview op de lokale TV

Twitter
Blauw op straat alleen is niet genoeg. Ook via Twitter zoekt de politie toenadering tot de burger. Een nieuw fenomeen: de twitterende buurtagent. Nederland telt er nu zo?n vijftig. Deze pioniers zien Twitter als ideaal middel om de benaderbaarheid van de politie te vergroten. Maar openheid brengt ook risico?s met zich mee, het is een zoektocht om op een juiste wijze Twitter in te zetten. Twitter gaat namelijk een stap verder, omdat de agenten op eigen houtje ? zonder tussenkomst van een persvoorlichter ? met een groter publiek communiceren. Het Groningse korps heeft een strategie met do?s en don?ts opgesteld. Opsporing, voorlichting en preventie worden genoemd als belangrijkste doelen van politietweets.

Politie zet YouTube en Twitter vaker in bij misdaadbestrijding (RTV Noord)

Een aantal voorbeelden uit de Nederlandse politie praktijk van de afgelopen jaren waarbij de politie zelf een interactief web 2.0 platform heeft opgezet

www.politieonderzoeken.nl

De site www.politieonderzoeken.nl is een opsporingsblog dat is opgezet door de politie Utrecht. Op de site staat een opsporingsonderzoek ? met foto?s en beschrijvingen ? op een uitgebreide manier. Een mooi voorbeeld is het onderzoeksverslag van het TGO-team Sjaak Gerwig. Dit coldcase-team heeft een uitgebreid verslag geschreven inclusief luchtfoto?s en videobeelden van het plaats delict. Bezoekers van de site kunnen op de onderzoeken reageren en vragen stellen over het onderzoek. Verder zijn bezoekers van harte welkom eigen tips, scenario?s en hypotheses in te sturen om zo een stuk onderzoekservaring te delen met anderen. Politieonderzoeken.nl is een medium om informatie, adviezen en tips te delen op een toegankelijke manier. Bijzondere en exclusieve politieonderzoeken kunnen onder de aandacht gebracht worden en het is een prima platform om nieuws en andere opsporingsgerelateerde berichten te publiceren.

Met de site zijn al de nodige successen behaald. Burgerrechercheurs hebben tips gekregen die een bijdrage hebben geleverd aan het moordonderzoek in Zwolle. Tevens is een scenario aangedragen in een cold case-onderzoek waar het rechercheteam niet aan had gedacht. Ook paragnosten doen volop mee en de politie krijgt technische aanwijzingen om de site te verbeteren.

Aankondiging van de site op het 8-uur journaal

www.depolitiezoekt.nl

Het politiekorps Amsterdam-Amstelland, plaatst namen en soms foto?s van voortvluchtige criminelen op deze site. Dankzij de site zijn al drie veroordeelde personen aangehouden. Om een foto op deze site geplaatst te krijgen moet de crimineel zijn veroordeeld voor een misdrijf waarop een straf staat van tenminste acht jaar. Dan gaat het om ernstige delicten als doodslag, straatroof of verkrachting. Verder moet de politie al op andere manieren hebben geprobeerd iemand op te sporen.

Aankondiging van Britse criminelen op de site www.depolitiezoekt.nl

www.dadergezocht.nl

Dader Gezocht is d? offici?le opsporingssite van de politie Frysl?n. De site is een initiatief van de Friese politie en wordt in samenwerking met het Openbaar Ministerie in Leeuwarden gemaakt. Op de site worden beelden geplaatst van bewakingscamera?s en van gestolen en in beslag genomen goederen. Daarnaast worden er getuigenoproepen geplaatst van bijvoorbeeld verkeersongevallen of mishandelingen. Door de komst van deze site kan iedere inwoner van Frysl?n, maar ook van ver daarbuiten, op elk gewenst moment van de dag een belangrijke bijdrage leveren aan een veilige woon- en werkomgeving.

De site www.dadergezocht.nl bij de lokale omroep

www.stopdecriminaliteit.nl

Met www.stopdecriminaliteit.nl vraagt de politie de Utrechters om mee te helpen met het oplossen van woninginbraken ?n geeft de politie informatie hoe de inwoners deze kunnen voorkomen. Op de nieuwe website van de politie kunnen bezoekers het actuele overzicht van woninginbraken in de stad Utrecht bekijken, meehelpen deze op te lossen en zien hoe zij zelf inbraak kunnen voorkomen.

Uniek aan www.stopdecriminaliteit.nl is dat per straat het aantal woninginbraken te zien is (waarvan aangifte is gedaan) en dat deze cijfers elke dag aangevuld worden. Daarbij wordt vermeld op welke wijze is ingebroken. Dit kan bijvoorbeeld insluiping, ingooien van een raam of openbreken zijn. Aan elke inbraakmethode is een preventiefilmpje gekoppeld met uitleg over het voorkomen van deze manier van inbraak.

De site bevat naast het actuele beeld van de woninginbraken ook informatie over bijzondere goederen die gestolen zijn en goederen die teruggevonden zijn maar waarvan de eigenaar niet bekend is. Daarnaast roept de politie de hulp in van inwoners bij het oplossen van woninginbraken, bijvoorbeeld door een getuigenoproep of door het tonen van beeldmateriaal van een verdachte.

Korte preventiefilm van stopdecriminaliteit.nl waarin de inbraakmethode “gaatje boren” toegelicht

www.stopoverlast.nl

Op stopoverlast.nl worden alle vormen van overlast weergegeven op de kaart van Zeist. Burgers van Zeist kunnen zelf meldingen van overlast melden via deze site. Van hangjongeren tot geluidsoverlast tot parkeerproblemen. De politie bekijkt de meldingen dagelijks en spreekt zo nodig de overlastgevers aan op hun gedrag. De politie wil met de site een duidelijker beeld krijgen van de overlast in de gemeente. Op de site kunnen bezoekers ook zien hoe de politie reageert op de meldingen. Tot nu toe kreeg de politie in Zeist dit jaar elke maand honderd meldingen van overlast binnen.

www.mijnpolitiebureau.nl (boetevolgsysteem en aangiftevolgsysteem)

De politie Noord-Holland Noord is gestart met de ?Boetevolgservice?. Dit is een internetservice waar burgers de gegevens van bekeuringen zelf kunnen bekijken. Het gaat om snelheids- en roodlichtovertredingen die zijn gefotografeerd. Via de website www.mijnpolitiebureau.nl kan degene die een bekeuring heeft ontvangen met zijn DigiD inloggegevens of met het Burgerservicenummer en wachtwoord inloggen. Op de website kunnen bezoekers alle details bekijken en afdrukken: de foto, gegevens over de plaats, datum en tijdstip. Alle overtreders die een beschikking krijgen van het Centraal Justitieel Incasso Bureau kunnen de boetegegevens bekijken, ook leaserijders. Aleen de eigen overtreding is te zien.

Wie aangifte doet bij de politie in Noord-Holland Noord, kan via internet zelf volgen wat er met de aangifte gebeurt. Dat moet aan twijfel – “geb?urt er eigenlijk wel iets met mijn aangifte?” een einde maken. Alle ‘internetwaardige’ aangiftes kunnen via de politiewebsite worden gevolgd. Dit zijn vooral aangiftes van diefstal en vernieling. Aangevers krijgen – nadat ze via internet, telefoon of op het bureau aangifte hebben gedaan – een e-mail met een unieke inlogcode waarmee kan worden ingelogd op de website van MijnPolitieaangifte.nl. Vervolgens ziet de aangever exact wat er met de aangifte gebeurt.

Zo kan de aangever zien of de aangifte in behandeling is genomen, of er een onderzoek is gestart en ook wanneer er een onderzoek is afgerond en de zaak wordt overgedragen aan het Openbaar Ministerie. Daarna zal de aangever van het OM bericht ontvangen over het vervolgproces. Het systeem is uitvoerig getest en absoluut veilig gebleken, zowel voor de politie als voor de aangever.

Presentatie en uitleg over boete- en aangiftevolgservice
Deel 1

Deel 2

Crimemaps en flitsmaps

Brabant Zuid-Oost gebruikt Googlemaps om de locaties van overvallen (Crimemaps) en om actuele verkeerscontroles (Flitsmaps) binnen de regio in beeld te brengen. De overvallen worden wegens privacyoverwegingen op straatniveau weergegeven. Aan de locatie wordt tevens een beschrijving van de overval en een getuigenoproep gekoppeld De burger wordt verzocht om met tips naar het algemene politienummer (0900-8844) te bellen, of naar Meld Misdaad Anoniem (0800-7000).

Uitleg van de Amerikaanse versie ‘Crimemapping’

Email-alert en Student@lert

Met een abonnement op E-mail@lert ontvangt de burger geregeld informatie van zijn/haar buurtagent over de veiligheid en leefbaarheid in de buurt. Ook kan het voorkomen dat de buurtagent de hulp van burgers inschakelt, bijvoorbeeld bij een zaak die zich in de buurt afspeelt.

Voor studenten startte de politie het mail-alarmeringssysteem Student@lert specifiek voor studenten. Student@lert is een gratis e-mailservice van Regiopolitie Groningen. Met een abonnement op Student@lert ontvang de student geregeld informatie die als student van belang kan zijn. Denk hierbij bijvoorbeeld aan informatie over de toename van het aantal inbraken in studentenpanden of een waarschuwing voor een aanrander.

Email alert op de lokale TV

Burgernet/smsalert

Burgernet is een netwerk waarbij deelnemers direct na de melding van bijvoorbeeld een beroving, diefstal of vermissing een spraakbericht, sms of mail krijgen. De centrale meldkamer verstuurt de berichten, de ontvangers zetten hun ogen en oren open; met hun tips stuurt de meldkamer de politie aan. Dat leidt soms binnen enkele minuten tot resultaat. Tijdens de pilot met Burgernet in een aantal gemeenten werd in 41 procent van de zaken succes geboekt. Verdachten konden worden aangehouden, vermiste personen en gestolen voertuigen werden teruggevonden.

Uitlegfilmpje Burgernet

In het Algemeen Dagblad van mei 2010 zegt de voorzitter van de Landelijke Selectiecommissie Opsporingsberichtgeving, Diederik Greive (hoofdofficier van justitie) het volgende over deze ontwikkelingen. ,,De korpsen zijn over de eerste drempel heen, zegt hij. ,,Ze denken niet alleen in termen van televisie of kranten, maar zien de mogelijkheden van nieuwe media. Rechercheurs verzinnen hoe ze die kunnen inzetten bij het onderzoek.

Hoofdofficier Greive vindt dat de politie zich niet moet blindstaren op het gebruik van oude ?f nieuwe media, maar juist moet zoeken naar een combinatie.

Daarnaast waarschuwt hij voor een wildgroei aan opsporingssites. Vooral op particuliere sites is de informatie soms gedateerd of onbetrouwbaar. Anti-pedosites en een site die burgers maakten over de mysterieuze Jack the Prikker in Lelystad vindt Greive onwenselijk. ,,Iedereen kan een site in elkaar sleutelen en er foto s en informatie op plaatsen. Er zit een soort cowboy-aspect aan de opsporing door burgers. Je moet goed kijken naar de kwaliteit en het beheer van de informatie. De website moet actueel zijn en de inhoud beschaafd.

Aan de rol van burgers als opspoorders zit ook een grens. ,,Het toepassen van dwangmiddelen, geweld en ingrijpende opsporingsmethoden is het monopolie van politie en justitie. Burgers moeten zich beperken tot meedenken en het geven van informatie.

Omgekeerd gelden voor de politie strenge regels aan het inzetten van nieuwe media bij opsporingswerk. Niet elke wetsovertreding mag zomaar in een opsporingsbericht wereldkundig worden gemaakt. Het moet in verhouding staan tot de zwaarte van het strafbare feit.

Inzet van sociale media legt ook een extra druk op de capaciteit van de politie. Na verspreiding van berichten en filmpjes via Twitter, Hyves en YouTube, SMS-Alert en Burgernet komt in relatief korte tijd een heleboel informatie binnen. Al die tips moeten worden gewogen en onderzocht. ,Als een filmpje van bewakingscamera s op YouTube 200.000 keer bekeken wordt en er heel veel tips binnenkomen, levert dat extra werk op, Tegelijk kan het ook veel recherchewerk besparen.
Greive benadrukt dat het gebruik van nieuwe media niet vrijblijvend is. Juist die wisselwerking met burgers is belangrijk. ,,Dat vereist ook een andere organisatie van de opsporing. Burgers begrijpen dat opsporing ingewikkeld is en tijd kost, maar ze begrijpen het niet als ze helemaal niets horen. Ze willen zien dat er iets met hun reactie is gebeurd. Een verstandig gebruik van nieuwe media en de kwaliteit van de informatie kunnen bijdragen aan groter vertrouwen van de burger in politie en justitie.

Burgers zijn positief over hun bijdragen, blijkt uit een recent rapport van het onderzoeksprogramma Politie en Wetenschap. Ze voelen zich serieus genomen, geven aan meer grip te hebben op hun eigen veiligheid en zijn alerter.

Als slot hieronder nog het visiedocument Politie 2.0 uit 2007

Politie 2.0

View more documents from frank.

Bronnen:

  • Thesis Frank Smilda, ‘Van web 2.0 naar Politie 2.0’
  • Politie en Wetenschap: Burgerparticipatie in de opsporing
  • Artikel AD 29 mei 2010
  • Artikel in Blauw mei 2010
  • Visiedocument Politie 2.0 uit 2007
  • Websites www.politie.nl, www.criminaliteitswijzer.ning.com, www.franksmilda.nl

Gerelateerde berichten:

  • Geen gerelateerde berichten

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *