Digitaal moordspel in je broekzak: Crime Scene
Historische misdaden oplossen met een smartphone
Op MediaWijzer stond een interessant stuk van Rowan Huiskes over een nieuw onderwijsmiddel voor het voortgezet onderwijs waarin social media, apps, geschiedenis en misdaad op educatieve manier samenkomen en de jonge generatie als Sherlock Holmes aan de slag zet.
Moord en doodslag is van alle tijden. Archieven, musea en bibliotheken herbergen een schat aan spannende geschiedenis. Dit spreekt jongeren erg aan als het ook in de juiste vorm wordt aangeboden. Een mooie kans om jongeren te interesseren voor lokale geschiedenis én om ze mediawijzer te maken. Het nieuwe project Crime Scene verbindt mediawijsheid, cultuureducatie en informatievaardigheden met elkaar.
**Analoog moordspel in Gouda
**Crime Scene is gebaseerd op het (analoge) Moordspel van BAM (Bibliotheek, Archief en Museum) dat ontwikkeld is. Met dit Moordspel gaan brugklassers in teams op pad om waargebeurde, historische moorden uit de 17e en 18e eeuw op te lossen. Hierbij vinden ze verschillende aanwijzingen in archiefstukken, tussen bibliotheekboeken en op schilderijen. Als een echte Sherlock Holmes reconstrueren ze de historische cold case.
**Digitaal moordspel in je broekzak: Crime Scene
**Het Moordspel was in Gouda een groot succes. Daarom besloten de Bibliotheek Rijn en Venen (Alphen aan den Rijn e.o.), met diverse partners een digitale variant van het succesvolle Moordspel uit Gouda te ontwikkelen gericht op leerlingen van de brugklas vmbo, maar zeker ook geschikt voor havo/vwo. Samen met Streekarchief Rijnlands Midden (content) en books2download (techniek en realisatie) werd de digitale variant uitgewerkt: Crime Scene.
Crime Scene is een location-based app (iOS en Android), die zowel op smartphones als tablets is te gebruiken. Officieel is Crime Scene een app voor smartphones, maar deze is qua opzet en resolutie ook op tablets te spelen. Leerlingen beginnen hun zoektocht naar de moordenaar bij de lokale Bibliotheek, waarna ze middels een kompas op hun smartphone langs verschillende plekken in de stad worden geleid. Naarmate ze dichter bij de juiste locatie komen, loopt de pijl steeds verder vol met een groene kleur. Als ze de plek hebben gevonden, lezen ze op hun smartphone de bijbehorende tekst en vragen.




Voorbeelden uit de app Crime Scene
Leerlingen zijn op deze manier bezig met digital storytelling, waarbij ze hun misdaad stukje voor stukje ontrafelen. Ze komen onder meer langs de locatie waar de misdaad heeft plaatsgevonden, waar het slachtoffer heeft gewoond en waar de dader is berecht.
Het gehele pakket bestaat uit drie lessen:
- In de eerste les spelen de leerlingen een interactieve quiz in de klas over de verschillen tussen het archief en de Bibliotheek, rechtspraak in de 17e en 18e eeuw en informatievaardigheden.
- Tijdens de tweede les gaan de leerlingen op pad met hun smartphone of tablet.
- Ten slotte presenteren ze in de klas tijdens de derde les hoe het met hun misdaad is afgelopen.
Deze video is niet meer beschikbaar. Origineel op YouTube
Trailer Crime Scene
**On- en offline gecombineerd
**Crime Scene verbind mediawijsheid, cultuureducatie en informatievaardigheden en richt zich op het verbinden van on- en offline elementen. Tijdens hun tocht door de stad komen de leerlingen in contact met cultureel erfgoed, zoals monumenten, de Bibliotheek, het museum en het archief. Ook dienen zij voor het beantwoorden van vragen bijvoorbeeld een foto uit het archief te vergelijken met de huidige situatie. Op deze manier komen ze op eigentijdse wijze in aanraking met cultuureducatie.
Daarnaast is Crime Scene gericht op het trainen van informatievaardigheden. In de introductieles is ruimschoots aandacht voor het zoeken, vinden en beoordelen van (historische) informatie. Tijdens het spelen van de app dienen de leerlingen relevante informatie uit de teksten op te schrijven in hun notitieblok. Ze kunnen in de app namelijk niet terug in de tekst om het juiste antwoord op de vragen op te zoeken. Bovendien moeten ze voor de eindopdracht in de Bibliotheek informatie opzoeken in gescande archiefstukken en in de krantenbank van de KB. Meer over het Mediawijsheid Competentiemodel vind je hier.
**Blauwdruk: zelf de app vullen met lokale content
**Spannende geschiedenis is in elke stad te vinden. De volgende stap is om deze content te ontsluiten en op een mediawijze manier aan te bieden aan jonge doelgroepen. Daarom is besloten om een blauwdruk te maken van de app. Dit betekent dat geïnteresseerde partijen de app gemakkelijk volgens een vaste structuur kunnen vullen met lokale content. Hierdoor hoeft het wiel niet opnieuw te worden uitgevonden door collega’s: het concept en de techniek bestaan immers al.
Inmiddels zijn er vier versies van Crime Scene: Nieuwkoop, Hazerswoude, Oudshoorn en Alphen junior, en hopelijk worden er binnenkort meer initiatieven gestart op basis van dit idee.
Bron: MediaWijzer
Vragen over dit artikel
Hoe werkt de app Crime Scene?
Leerlingen worden vanaf de bibliotheek met een kompas op hun smartphone naar plekken in de stad geleid; de pijl kleurt groener naarmate ze dichterbij komen. Op de juiste plek lezen ze een tekst en beantwoorden ze vragen.
Wat leren leerlingen met Crime Scene?
Het project verbindt mediawijsheid, cultuureducatie en informatievaardigheden. Leerlingen zoeken en beoordelen historische informatie, schrijven relevante informatie op en zoeken voor de eindopdracht in gescande archiefstukken en de krantenbank van de KB.
Kunnen andere plaatsen Crime Scene ook gebruiken?
Ja. Er is een blauwdruk gemaakt, zodat geïnteresseerde partijen de app volgens een vaste structuur met lokale content kunnen vullen zonder het concept en de techniek opnieuw te ontwikkelen.
Vragen en antwoorden toegevoegd in 2026, op basis van het artikel hierboven.
