Social Media DNA
Burgeropsporing

Forensic Architecture

· 1 min. lezen · Arnout de Vries

Foto van een stad met flatgebouwen en zware zwarte rookwolken, met een witte rookpluim in de lucht en aantekeningen als “Point of explosion +/- 3m”, relatieve hoogtes en “3 concrete floors 8.40-9.60m”.

Hoe zoek je uit wat er gebeurd is op een bepaalde tijd en plaats in een oorlogsgebied? Forensic Architecture, een onderzoeksbureau aan de Universiteit van Londen, doet dit met behulp van de nieuwste technologieën op het gebied van 3d-modellering. Wetenschappers, architecten en experts op het gebied van ruimtelijke planning werken in dit initiatief samen om internationale aanklagers en mensenrechtengroepen te voorzien van informatie.

Fragment ‘saydnaya’ uit digitale burgerdetectives van de VPRO:

Deze video is niet meer beschikbaar.

Een van hun grootste projecten is het gevangenencomplex [Saydnaya](http://www.forensic-architecture.org/case/saydnaya/), dat door de Syrische regering wordt gebruikt om tegenstanders van het regime – waaronder burgerjournalisten – vast te houden en te martelen. Afgezien van de autoriteiten weet niemand precies hoeveel mensen gevangen zitten in het complex. Daarnaast is het voor journalisten niet toegestaan het gebouw te bezoeken. Er is geen beeldmateriaal van het gebouw. De enige mensen die weten hoe het er van binnen uit ziet, zijn de bewakers en de Syrische autoriteiten. Gevangenen zien namelijk niks; ze worden in donkere ruimtes gestopt. Als ze naar een andere ruimte moeten, gebeurt dit geblinddoekt.

‘Forensisch onderzoek in de populaire cultuur gaat over regeringen die onderzoek doen naar burgers; wij draaien de rollen om.’

Desondanks wisten onderzoekers van Forensic Architecture een 3d-model te maken van de gevangenis. Aangezien de gevangenen niets konden zien, werd het model gemaakt afgaande op geluiden als opengaande deuren en voetstappen van bewakers, zoals op de video hierboven te zien is.

3d-model van een stad in grijstinten waarin doorzichtige panelen met foto’s van rookpluimen op hun plek in het landschap zijn gezet.

De organisatie is bezig met soortgelijke projecten over heel de wereld, zoals onderzoek naar genocide in Guatemala en Israëlische aanvallen op de Gazastrook.

Bronnen: Arch Daily, VPRO

Vragen over dit artikel

Wat doet Forensic Architecture?

Het onderzoeksbureau reconstrueert met 3d-modellering gebeurtenissen in oorlogsgebieden en levert die informatie aan internationale aanklagers en mensenrechtengroepen.

Hoe werd het model van de gevangenis Saydnaya gemaakt?

Gevangenen zaten in donkere ruimtes en werden geblinddoekt verplaatst, dus konden niets zien. Het model is daarom gemaakt aan de hand van geluiden, zoals opengaande deuren en voetstappen van bewakers.

Waar is meer over dit onderzoek te zien?

Het artikel bevat het fragment “Saydnaya” uit Digitale burgerdetectives van de VPRO.

Vragen en antwoorden toegevoegd in 2026, op basis van het artikel hierboven.