Dijk, J. van, e.a. (2013). De weg naar Haren: de rol van jongeren, sociale media, massamedia en autoriteiten bij de mobilisatie voor Project X Haren. Deelrapport 2, commissie ‘Project X’ Haren.

Dit deelrapport van de Commissie ?Project X? Haren concentreert zich op de mobilisatie van voornamelijk jongeren voor een feest in het Groningse Haren op 21 september 2012. Het beslaat de periode van 6 tot en met 21 september 2012. Op 6 september nodigde een zekere Merthe uit Haren haar vrienden via Facebook uit voor haar zestiende verjaardag op 21 september. Op deze dag vond uiteindelijke het ?feest? plaats dat inmiddels een evenement geworden was. In de tussenliggende veertien dagen kwam de oproep voor dit evenement tot stand. In dit rapport wordt nagegaan welke factoren en partijen de mobilisatie be?nvloed hebben. Het staat in het teken van de interactie tussen de (f)actoren die tezamen de weg naar Haren bereid hebben. Het tweede hoofdstuk begint met het ontstaan van het concept Project X dat het evenement zijn naam gegeven heeft. Het derde hoofdstuk is gewijd aan het belangrijkste sociale medium bij de mobilisatie: Facebook. Hoofdstuk 4 is het kernhoofdstuk van dit rapport. Het gaat over de fysieke mobilisatie naar Haren door netwerken van jongeren, geholpen door hun communicatie-en vervoersmiddelen. Hoofdstuk 5 gaat over de rol van de massamedia. Hoofdstuk 6 behandelt de rol van twee andere sociale media: Twitter en YouTube. Hoofdstuk 7 is een cruciaal hoofdstuk. Hierin komen de interacties tussen Facebook, massa-media, Twitter, YouTube en de jongerenmobilisatie zelf (mond-op-mond en via mobiele telefoon) aan de orde. In deze tijd van crossmedia ligt hier de sleutel voor veel versterkende, versnellende en mobiliserende processen in onze samenleving die kunnen leiden tot hypes en flashbewegingen. Hoofdstuk 8 bespreekt de rol van de autoriteiten, doch alleen in de communicatie over Haren naar het publiek en de mogelijke bezoekers. Het slothoofdstuk 9 bevat de conclusies en aanbevelingen.

Cohen, J. (2013). Twee werelden: you only live once. Hoofdrapport, commissie ‘Project X’ Haren.

Op 21 september 2012 vonden er in het centrum van Haren ongeregeldheden plaats. Zo?n 3000 tot 5000 jongeren waren daar samengekomen om een niet-bestaand feestje te vieren. Directe aanleiding was de publicatie van een event op Facebook. Een jonge inwoonster van de gemeente Haren zette op 7 september een uitnodiging op Facebook voor haar 16e verjaardag. Deze uitnodiging was openbaar en werd direct breed verspreid. Hoewel de uitnodiging snel van Facebook werd verwijderd gaat het ?feestje? een eigen leven leiden: verschillende mensen maken nieuwe events aan op Facebook met verwijzingen naar de verjaardag van het meisje, met adresgegevens en al, er worden YouTube filmpjes geplaatst, radio en kranten besteden er aandacht aan en er wordt een link gelegd met de film Project X. Onderwerp van deze film is een via Facebook georganiseerd feest dat mede onder invloed van alcohol en drugs volledig uit de hand loopt. Project X lijkt een begrip onder jongeren dat ook internationaal opduikt bij verschillende uit de hand gelopen feestjes. Project X Haren ontaardt op 21 september in rellen. De impact is groot. Iets wat begon als een ?feestje? eindigde met gewonden, een totale schade van tegen de miljoen euro, plunderingen, geweld tegen politiemedewerkers en een forse inbreuk op het veiligheidsgevoel van de bewoners van de gemeente. Wat is er gebeurd, hoe heeft dit zo uit de hand kunnen lopen en welke lessen kunnen er geleerd worden? Op basis van die vragen besluit de gezagsdriehoek van Haren een onafhankelijke onderzoekscommissie in te stellen. Deze Commissie heeft drie deelonderzoeken verricht, die resulteerden in de volgende deelrapporten: (1) Er is geen feest, de overheidsreactie op project X Haren; (2) De weg naar Haren, de rol van jongeren, sociale media, massamedia en autoriteiten bij de mobilisatie voor Project X Haren; (3) Hoe Dionysos in Haren verscheen, maatschappelijke facetten van Project X Haren. In voorliggend hoofdrapport komen de bevindingen uit de drie delen bij elkaar en worden de overkoepelende conclusies en aanbevelingen geformuleerd.

Adang, O, e.a. (2013). ‘Er is geen feest : de overheidsreactie op project X Haren’. Deelrapport 1, commissie ‘Project X’ Haren.

Wat is er op 21 september 2012 gebeurd in Haren, hoe heeft de situatie in Haren zich kunnen ontwikkelen van een Facebook-event tot een feestende menigte op straat, en op de avond zelf van een feestende menigte tot grootschalig relschoppen? Dit deelonderzoek naar de overheidsreactie op project X Haren richt zich in eerste instantie op een reconstructie van het verloop van de gebeurtenissen vanuit de optiek van de overheid. Bij het beantwoorden van de vraag wat er gebeurd is, gaat het ook om zaken als: welke informatie was beschikbaar, is gezocht en gebruikt, welke scenario?s zijn overwogen en voorbereid, welke organisaties en diensten zijn betrokken bij de voorbereiding, hoe en met wie is gecommuniceerd, hoe is opschaling voorbereid en georganiseerd, inclusief de opschaling naar GRIP3 en de rol van de veiligheidsregio? Daarbij wordt een beschrijving gemaakt van het overheidsoptreden in de verschillende fasen van voorbereiding via de gebeurtenissen op 21 september tot en met de nafase, met de focus op het bestuurlijk instrumentarium en de politieaanpak. De analyses in het deelonderzoek richten zich op de effectiviteit van het overheidsoptreden en op de vraag naar het ontstaan en de escalatie van geweld. Daarbij wordt gebruik gemaakt van een analyse van de politiegegevens van voorgeleide verdachten. Dit deelonderzoek geeft verder antwoord op de vraag voor welke dilemma?s de overheid zich gesteld zag.