Onderzoek: Buurtpreventie-apps geven burgers veilig gevoel
Het gebruik van buurtpreventie-apps bezorgt de burgers een veiliger gevoel. Het idee dat digitale buurtpreventie burgers juist bang maakt, is onjuist. Dat blijkt uit een onderzoek van Avans Hogeschool dat vandaag gepresenteerd wordt.
In opdracht van het ministerie van Justitie en Veiligheid deed het lectoraat Digitalisering en Veiligheid onderzoek naar de effecten van digitale buurtpreventie. Aangespoord door de politie en gemeentebesturen sluiten steeds meer Nederlanders zich aan bij groepjes die elkaar via smartphones wijzen op verdachte situaties in hun buurt. Zo zijn er al meer dan 650.000 Nederlanders aangesloten bij Whatsapp Buurtpreventie. Onderzoek van de Universiteit Tilburg wees in 2016 uit dat in Tilburgse buurten waar zulke whatsappgroepen actief waren, het aantal inbraken was gehalveerd.
Whatsapp?
Avans-lector Ben Kokkeler ziet de whatsapp-groepen niet als beste platform voor digitale buurtpreventie. ,,Een app als veiligebuurt.nl is veel doelgerichter dan whatsapp. Daar zetten mensen ook hele andere zaken op, die niks met veiligheid te maken hebben. Aan veiligebuurt.nl kun je, anders dan bij whatsapp, ook anoniem meedoen. Het onderzoek laat zien dat de bereidheid om verdachte zaken uit je eigen buurt te melden dan groter is.” De buurtpreventie-app veiligebuurt.nl werd in 2015 in Den Bosch opgericht en kent nu 200.000 deelnemers. In diverse plaatsen werkt de politie al aan deze app mee.
Kokkeler wijst er ook op dat whatsapp een Amerikaanse eigenaar heeft: Facebook. ,,En sinds een jaar weten we hoe makkelijk die gehackt kan worden. We denken dat het voor de politie beter is om samenwerking te zoeken met Nederlandse apps. Daar denken ze overigens ook al volop over na.”
Houvast
De politie communiceert ook op andere digitale kanalen met de burger, bijvoorbeeld op Facebook, Instagram en Twitter. Verstandig, vindt Kokkeler: ,,Ze zetten zo veel mogelijk instrumenten in, over een paar jaar zullen de vier of vijf beste overblijven. De digitale samenwerking tussen burgers en politie staat nog maar in de kinderschoenen, het wordt alleen maar meer. Uit ons onderzoek blijkt ook dat de buurtpreventie-apps mensen houvast bieden, ze weten wanneer ze de politie moeten bellen en wanneer niet. Al blijft het wel van belang dat de politie erin slaagt om een vervolg te geven aan de tips die ze krijgt.”
Literatuuronderzoek, expertinterviews en de eigen expertise binnen het lectoraat vormen de basis van het evaluatiemodel. Aan de hand van dit model is veldonderzoek gedaan naar Whatsapp-groepen en het gebruik van Veiligebuurt.nl. Lees het onderzoeksrapport hier, of download het:
Deze SlideShare-presentatie is niet meer beschikbaar.
Het advies over digitale buurtpreventie dat het lectoraat Digitalisering en Veiligheid doet aan het ministerie is een bouwsteen van een meerjarig project over inbraakvrije wijken. In dit project organiseren verschillende gemeenten en de politie diverse pilots. Dit doen zij in opdracht van het ministerie en onder regie van het Dutch Institute for Technology, Safety & Security.
Het lectoraat treedt hierin op als kennispartner, samen met de Jheronimus Academy of Data Science.
Vragen over dit artikel
Maken buurtpreventie-apps mensen banger?
Nee, volgens het onderzoek van Avans Hogeschool bezorgen ze burgers juist een veiliger gevoel. Ze bieden houvast over wanneer je de politie moet bellen en wanneer niet.
Waarom is WhatsApp volgens de onderzoekers niet het beste platform?
Lector Ben Kokkeler noemt veiligebuurt.nl doelgerichter: in WhatsApp-groepen delen mensen ook zaken die niets met veiligheid te maken hebben, en bij veiligebuurt.nl kun je anoniem meedoen. Ook wijst hij op de Amerikaanse eigenaar van WhatsApp en de kwetsbaarheid voor hacken.
Hoe is het onderzoek uitgevoerd?
Op basis van literatuuronderzoek, expertinterviews en eigen expertise maakte het lectoraat een evaluatiemodel. Daarmee is veldonderzoek gedaan naar WhatsApp-groepen en het gebruik van veiligebuurt.nl.
Vragen en antwoorden toegevoegd in 2026, op basis van het artikel hierboven.