Rangeerterrein?Kijfhoek?tussen?Barendrecht?en?Zwijndrecht?is met vijftig?hectare?en 43 verdeelsporen met railremmen het grootste (en inmiddels bijna enige) rangeerterrein van Nederland. Het rangeerterrein behoort tot de gemeente Zwijndrecht. Op Kijfhoek is de verkeersleidingspost van?Keyrail?gevestigd die de gehele Betuweroute bestuurt. Op?14 januari 2011 kwam het rangeerterrein in de landelijke media omdat er enkele wagons vlam hadden gevat. In een van de wagons zat de brandbare stof?ethanol. In de buurt van de wagons stonden lege?lpg-tanks die nog niet schoongemaakt waren, waardoor ontploffingsgevaar ontstond.?Daarom werden 33 woningen aan de nabijgelegen Langeweg ontruimd.?Uiteindelijk kon men zaterdagochtend?het sein?brand meester geven. Een rangeerfout lijkt de oorzaak te zijn van het incident. De wagon raakte beschadigd doordat een andere trein er tegenaan reed.

De omvangrijke brand was daarmee een belangrijke test voor de autoriteiten in deze veiligheidsregio. De aanpak van een grote brand in een chemiebedrijf in Moerdijk was een week eerder uitgelopen op een publicitaire nachtmerrie voor de overheid. Vooral de slechte informatievoorziening over mogelijke risico?s voor omwonenden, bracht daar een regen van kritiek met zich mee.??Moerdijk? lag nog vers in het geheugen, toen de gemeente Zwijndrecht besloot om tijdens de brand onder meer informatie te verstrekken via twitter. De ge?vacueerde bewoners werd een brief beloofd met veel informatie over de brand.

File:Classification yard Kijfhoek 01.jpg

Bericht na 1 minuut kwam er een bericht op een forum van brandweerliefhebbers.?Omdat het een ”schone brand” was, werd door de autoriteiten geen advies gegeven om ramen en deuren gesloten te houden.?Wel was er enige tijd explosiegevaar omdat in de buurt van de brandhaard lpg-tankwagons stonden die weliswaar leeg waren maar niet schoongemaakt. Uit voorzorg werd daarom de snelweg A16 afgesloten. Het lukte de brandweer uiteindelijk om de lpg-wagons weg te rijden zodat de A16 rond twee uur ‘s nachts weer kon worden vrijgegeven voor het verkeer.

Antoine Scholten geeft toe af en toe misschien iets teveel procesinformatie te hebben gegeven. Zoals informatie over een treinstel dat ze wilden gaan verplaatsen. Maar er stonden mensen op het viaduct mogelijk in de gevarenzone, dus enige transparantie over wat we wilden doen was wel waardevol. Ook informeerden men over een nieuwe schuimaanval. Normaal gesproken wordt dat soort procesinformatie niet zomaar gegeven.

De brandweer heeft nog geprobeerd de brand met een schuimdeken te blussen. Na een mislukte poging waarbij 20 ton schuim werd gebruikt liet de brandweer nog eens 10 ton schuim overkomen, maar besloot uiteindelijk dat het niet meer nodig was.?Er is uiteindelijk zo’n 100.000 euro aan blusschuim verbruikt.?De medewerkers van Keyrail waren grotendeels gevlucht, maar er moesten wel dingen gebeuren. Gelukkig was de directeur van Keyrail aanwezig in het overleg van het beleidsteam.

Social media om samen te werken met omgeving

De autoriteiten werden benaderd door een bedrijfje dat aanbood om gratis foute berichten op te sporen en daarop te reageren.?Het online opschalen ging ook nog niet zo goed, laat staan multidisciplinair. In de fysieke wereld gaat dit (gelukkig) in de meeste gevallen goed en weet men wat men aan elkaar heeft, maar online moet men elkaar nog vinden en ieders rol ontdekken.?Omdat journalisten normaal niet bij het crisisoverleg aan tafel zitten, komt er maar mondjesmaat informatie naar buiten. Bezorgde burgers gaan daarom via social media als Twitter en Facebook op jacht naar informatie, oordeelde Scholten. Geruchten en feiten kunnen zich daar al snel vermengen. Liever ziet hij dat journalisten ook bij het overleg aanschuiven, zodat media bij de berichtgeving minder afhankelijk zijn van de autoriteiten.

De rol van burgervader is nog wat lastig via Twitter geeft burgemeester Scholten toe. Wel kun je betrokkenheid tonen. Maar er echt ‘zijn’ voor de mensen moet je in de fysieke wereld doen, aldus Scholten. Ook het brengen van feiten en informatie blijft een uitdaging Zo was Justitie bijvoorbeeld niet overal 100% zeker van, maar toch preveleerde het maatschappelijk belang en werd dan besloten om zaken te communiceren. Dit is een verschuiving tov vroeger die we vaker zien en gaan zien.

Er zijn 49 tweets verstuurd in 2 dagen vanaf account?@BrandKijfhoek?en dit account kende zo’n 276 volgers met een mix van vooral (crisis)professionals, media en burgers.

Met tot slot: #twexit

Brandkijfhoek sluit af. Bij vragen kunt u bellen naar 14 078 of kijk op www.zwijndrecht.nl. Bedankt voor uw belangstelling!

? brandkijfhoek (@brandkijfhoek)?January 15, 2011

Social media bereikt niet iedereen

De bewoners uit Zonnestein en Eenstein hadden perfect uitzicht vanuit hoogbouw op de situatie. Toch was twitter in die wijken niet een goede match, omdat daar vooral 65plussers wonen. Je moet dus altijd goed nadenken over de match van het middel en je doelgroep.

Laatste stuiptrekking

Na het blussen was er nog even ‘Grip 1’ situatie, omdat de treinen op het spoor mogelijk konden doorzakken vanwege het vele bluswater dat was gebruikt. Uiteindelijk werd ook die situatie afgeschaald.

Lessen geleerd

De crisis is wel gebruikt om de noodzaak van de bedrijfsbrandweer opnieuw aan te kaarten.?ProRail was door de burgemeester verplicht om per 2012 een bedrijfsbrandweer te installeren op Kijfhoek, een van de grootste rangeerterreinen van Europa. De spoorbeheerder besloot?daarop naar de rechter te stappen, omdat het de meerwaarde van een eigen bluskorps niet inzag. De gemeentelijke brandweer zit immers bij de ingang van het terrein, betoogde ProRail.?Na de brand besloot de spoorbeheerder alsnog om per 2012 eigen brandweerlieden te stationeren op het terrein. In overleg met de gemeente en brandweer wordt gekeken hoe zo’n korps het beste kan worden ingericht.

Evaluatierapporten

De rode draden uit de evaluaties zijn de essentie van goede en actuele informatievoorziening, flexibiliteit in alarmering, een actieve en snelle crisiscommunicatie en het belang van een goed getrainde, geoefende en ervaren brandweer.

Gerelateerde berichten:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *