Tagarchief: moordenaar

CoverUp: Moordenaar houdt slachtoffer virtueel in leven via Facebook

Geef een reactie

1100911-11-20170117042901

In Florida staat een man terecht voor de moord op zijn vrouw maar ook omdat hij na haar dood, op haar facebookpagina, nog allerlei berichten plaatste waaruit de familie moest opmaken dat het hartstikke goed met haar ging. George McShane Jr (42, uit Orlando) doodde zijn vrouw Kristen (30) na een ruzie, volgens berichten via wurging. Nog dagenlang plaatste hij op haar pagina foto?s waarop ze lachte, schilderde en zelfs een uitje met vriendinnen likete. Omdat ze haar telefoon natuurlijk niet meer kon opnemen, schreef McShane dat ze die in de wc had laten vallen. ?I am such an idiot. Message me here, til I can get it fixed?. Met veel tips van vriendinnen als gevolg ? McShane werd opgepakt toen familieleden de boel toch niet vertrouwden. Toen de politie aanbelde, lag Kristens lijk nog in de slaapkamer en draaide de motor van de auto waarmee George zelfmoord leek te willen plegen. Op Kristens facebookpagina verschenen sindsdien alleen maar condoleances en er is een GoFundMe crowdfunding campagne gestart om de familie te ondersteunen. Deze zaak volgt op een andere soortgelijke zaak die vreemde Facebook berichten kende op de pagina van een stel, waarin na neige tijd het lichaam gevonden werd van de man en zijn vrouw bevrijd werd, terwijl het stel al langere tijd vermist werd.

Bronnen:?Newser, BreitBart, FoxNews, CopsInCyberspace

Amateur speurder in ‘Making a Murderer’

Geef een reactie

AmateurSleuth

Daniel Luke jaagt op een moordenaar.

Hij doet dat met behulp van een laptop en gratis Wifi in een goedkope hotel kamer, met gelige muren die ongelijk verlicht zijn door een paar wandlampen. Boven het eenpersoonsbed?met verticaal gestreepte deken?hangt ingelijste hotel kunst: een pastelkleurige bloemschikking. De deken past bij de gordijnen. Al het meubilair is hetzelfde lichte?hout, onverwoestbaar. Daniel Luke’s MacBook staat open op het bureau, naast een kartonnen koffiebeker. De kamer ziet er nauwelijks bewoond uit, zoals wel meer goedkope hotelkamers ongevoelig zijn voor eventuele blijvende sporen?van hun bewoners. Een sneetje brood ligt op een plankje onder een staande lamp. In de mini-koelkast heeft hij wat mayonaise, gesneden ham, en een pak melk.

Het is een zondagavond begin januari, en Luke gaat zitten. Klaar om het verhaal te vertellen over?hoe hij hier terecht is gekomen, honderden kilometers van?zijn eigen leven in Portland (Oregon), dat begon met de jacht op een moordenaar vanaf zijn computer. Hij vindt het zelf niet zo gek, maar hij realiseert zich?dat de meeste mensen?van boven de veertig niet staan te popelen om zich te onttrekken?van hun normale leventje en naar de andere kant van?het land zouden vliegen – zelfs op kerstavond – nadat ze?gegrepen werden door een documentaire op televisie. Hij is een ruime een meter tachtig en heeft brede schouders; het woord dat hij gebruikt om zijn vroegere?lichaam te beschrijven is “formidabel”. Hij past nu niet echt meer in de bureaustoel van het hotel, dus hij schopt de stoel aan de kant en kruist zijn benen.

“Ik denk dat ik me verveelde,” begint hij. “Ik kijk helemaal niet veel naar?Netflix. Ik heb een abonnement omdat een vriend van mij in Californi? ervan houdt, en zij logt in op mijn account om het te kijken”. Zoekend?op zijn Netflix account werd hij ge?ntrigeerd door een nieuw?programma, dat hem deed denken aan een van zijn favorieten, Forensic Files.

Die show was natuurlijk Making a Murderer. Net twee dagen eerder gelanceerd, zonder al teveel aandacht. Maar de timing daarvan lijkt nu geniaal: een 10-uur durige docu?serie, over de fijne kneepjes en de tekortkomingen van Amerika’s strafrechtelijk systeem, werd?gelanceerd vlak voor de vakantieperiode.?10 afleveringen die tijdsbestek van meer dan een?decennium bestrijken van filmmakers Moira Demos en Laura Ricciardi vertellen het verhaal van Steven Avery. Een man uit Wisconsin die ten onrechte is veroordeeld voor seksueel misbruik in 1985. Avery zat daarna 18 jaar vast voordat DNA-bewijs hem vrijpleet.?Vervolgens spande?hij een civiele rechtszaak aan tegen de Manitowoc County die zijn zaak had behandeld. Kort daarna werd hij gearresteerd voor de moord op een jonge fotografe, Teresa Halbach. Avery en zijn neef, Brendan Dassey, werden apart berecht voor het misdrijf, veroordeeld en zijn beiden vandaag de dag nog in de gevangenis.

Making a Murderer volgt de ontwikkelingen die deze zaak kende?en laat kijkers met een ongemakkelijk gevoel achter: waarheidsvinding en rechtvaardigheid lijken ver te zoeken. Sinds het debuut van de serie is de media?schijnbaar overal al geweest, zo is er gesproken met de officier van justitie,?met de?advocaten?en?met de filmmakers die konden toelichten?wat ze hoopten te bereiken (“om in deze zaak opheldering te krijgen en?het Amerikaanse strafrechtsysteem ter discussie te stellen en een dialoog te starten over mogelijke verbeteringen”). De filmmakers zochten op hun beurt ook contact met het publiek en deden dit?via Twitter met een AMA?(Ask Me Anything). Vele opiniestukken hebben het oordeel, het proces, en de documentaire in deze zaak uitvoerig?besproken; anderen hebben de zaak?gebruikt om meer aandacht te krijgen voor de?bredere problematiek van identificatie van verdachten?en politieverhoortechnieken die kunnen leiden tot valse bekentenissen, met name onder jongeren. Anonymous?was naar verluidt bezig met een?”op” (operation) om de zaak van?Avery en Dassey te kraken, totdat bleek dat het slechts?een hoax was. Middels crowdfunding?kon men documenten?uit de zaak aanschaffen die vervolgens online werden gezet. Dit gaf bij elkaar?voldoende leesvoer?voor de vele online Do-It-Yourself detectives?die onder andere op een forum van?Websleuths?en een speciale subreddit?samenwerken en inmiddels diverse scenarios?over de zaak hebben verkend.

Deze amateurspeurders hebben de aandacht gevestigd op mogelijke aanwijzingen die over het hoofd zijn gezien. Maar geen van hen doet nu wat?Daniel Luke doet: afreizen met het vliegtuig en een?crowdfunding campagne starten om hem daar lokaal onderzoek te laten doen. Om te toetsen wat er waar is van de theorie?n?die er zijn over de mogelijke echte moordenaar. Zelf heeft Daniel ook wel een idee wie het gedaan kan hebben.

Velen?verklaren?hem voor gek, en laten dit op zijn webpagina?ook?weten. De pagina maakte hij speciaal om?zijn voortgang te documenteren. Maar hij krijgt ook steun. Dus de meest voor de hand liggende vraag lijkt te zijn: Waarom? Wat bezielt een burger?om zijn eigen leven even los te laten en zich te storten op zo’n complexe zaak?

“Ik weet niet wat het is. Ik ben gewoon zo. Wat het ook in godsnaam is, het zit gewoon in me. “

Hij heeft eigenlijk geen antwoord op die vraag.?Hij kan wel vertellen over hoe hij gegrepen werd door de documentaire en over het corrupte en falende strafrechtsysteem, over de macht van de staat. Iets waar hij zelf ook ervaring mee heeft, maar nooit aan anderen kon vertellen. Over hoe er twee onschuldige mannen in de gevangenis zitten, een moordenaar die vrij rondloopt, en een gemeenschap die is verscheurd door onrecht. Over hoe hij delen van zichzelf herkent in diegene die hij aanwijst als de echte verdachte, over hoe mensen apathisch toekijken?en over het feit dat hij zelf niets te verliezen?heeft. Soms zelfs over hoe hij zich misschien voor zichzelf kan bewijzen en onrecht?weer recht zou kunnen buigen. Hij kan laten zien dat iemand als hij – een normale man, die in afzondering leeft en niet erg geliefd is – misschien zijn eigen redding kan cre?ren.?”Het is bijna alsof het performance art is,” zegt hij, “net als een circus show, weet je … Ik weet niet wat het is. Ik ben gewoon zo. Wat het ook in godsnaam is, het zit gewoon in me. ”

Daniel Luke outside his hotel

Het begon?rond 20u in de avond op 20 december, toen hij de Netflix TV serie aanzette. Hij had JavaScript zitten leren die dag, voordat hij terugkwam in het appartement van zijn moeder waar hij verblijft. Dat is tegen de huurregels, en hij verwacht dat als iemand het meldt hij zal moeten vertrekken. Soms is zijn moeder boos en dreigt hem er ook uit te gooien; hij heeft zelfs een jaar lang in een auto geslapen. Hij verdiende geld met het schoonmaken van huizen voor vermogende bewoners uit Portland, met de auto van zijn moeder reed hij rond , maar toen nam ze een baan als (inval)lerares, waardoor hij zonder vervoer kwam te zitten.

Hij zegt dat het grootste deel van het verdiende geld opging aan de lessen op?Treehouse, Lynda, Code School, en andere online leeromgevingen. Hij werkte genoeg om de basisvoorzieningen te dekken en stortte?zich op programmeren en webdesign, hopend op een meer lucratieve carri?re. Hij deelde een van zijn ideetjes online over het?’opnieuw uitvinden van hoe we het internet gebruiken’. “Letterlijk een van tientallen idee?n die ik elke dag heb”. Hij beschrijft zijn toekomstige internet als Zuckerberg’s droom waar alles standaard wordt gedeeld, waar geen ge?soleerde internetters?zijn, maar alles?met elkaar verbonden is. “Wat als we de online ervaring meer konden openstellen, zodat anderen erin mee kunnen doen? Wat als anderen over onze schouders konden meekijken en konden zien en interacteren met wat we online doen, terwijl we het doen?”

Weer thuis van een dagje leren?programmeren, keek?hij Netflix. Hij zegt dat het nu moeilijk is terug te halen hoe zich?voelde, maar hij beschrijft een woede die niet voor te stellen was omdat hij?Avery en Dassey in de gevangenis ‘voelde’ zitten.?Hij was zeer geschokt en boos. Want?hij kende het?gevangenissysteem beter dan de meesten, en dat was een dubbel gevoel. Hij was boos, en toch ook een beetje blij omdat hij wist hoe dit kon gebeuren. Hij vergelijkt deze?hele gebeurtenis met een?meteoriet die net op de aarde insloeg; hij zit nu gesmolten in de grond, is nog warm en blijft wel even gloeien, het kan nog 20 jaar duren voor we alles volledig begrijpen.

Nadat hij alles gezien had, belde hij met het kantoor van de?Manitowoc County Sheriff. Hij kreeg te horen dat hij de sheriff niet aan de lijn zou krijgen, en herinnert zich wat hij aan de receptioniste vertelde:?”Ik zag de documentaire, waarom maken jullie het leven van deze man?kapot? Hij is duidelijk onschuldig. Zoiets zei ik”. Hij doet dat veel en vindt het belangrijk om iemand aan te spreken als hij?wangedrag ziet. Het is?een manier om je stem te laten horen. “Ik weet niet waarom bijna niemand dat doet. Het is zeldzaam, denk ik” zegt hij. Hij zou willen dat mensen proactiever waren, en bijvoorbeeld massaal?een ??nieuwe hoorzitting zouden eisen. “Ik doe het niet om een reactie te krijgen. Ik doe het omdat ik echt gehoord wil worden, en ik wil die persoon laten weten dat ten minste ??n persoon echt geeft om?wat er is gebeurd. ”

Hij vergelijkt het met contact leggen via Twitter of Facebook, en het duurde dan ook niet lang voordat hij online over?de documentaire begon te berichten. “Dus. Dit is geen entertainment. Het is een oproep tot actie”, schreef hij. En: “Er is niets ongewoons aan deze zaak. Dit is ons rechtssysteem. Het gebeurt elke dag in elk gerechtsgebouw?.?”

Pas na de tweede keer dat hij de docu weer zag, twitterde hij: “Ik denk dat ik de zaak Teresa Halbach opgelost heb!”

In eerste instantie had hij niet echt gelet op Ryan Hillegas, de ex-vriend van Teresa, die hielp?bij het organiseren van de zoektocht naar Teresa Halbach (en wat controversi?ler, ook hielp om haar telefoongegevens op te vragen) . “Ik ben erg kien op?woordgebruik,” zegt Lucas. Hij let erg veel op woorden en taalgebruik, en er was iets in de manier waarop Ryan Hillegas sprak, en de woorden die hij koos voor zijn getuigenis waren de doorslag voor Luke. Hij herkende iets. Hij herkende een bepaald soort mens.?En, zegt hij, “ik lijk op hem, omdat, weet je, ik wurgde mijn vrouw.”

Avery Road in Two Rivers, Wisconsin

Daniel Lucas zegt dat hij zijn verleden niet probeert te verbergen. Op zijn blog staat wat?onder?het kopje?”Iets over mezelf” met daarop een arrestatiebevel van de Portland politie dd 5 december 2010. Zijn ‘mug shot’ staat erop, zijn lengte en gewicht, en vervolgens een lijst van 28 aanklachten, waaronder?mishandeling, poging tot moord, bedreiging, inbraak en dwang. “We kunnen hierover praten als je wilt,” schrijft hij. “Je bent vrij om mij te bellen, of mij te beschuldigen van wat dan ook, maar niets zal me stoppen?om te bespreken?wat ik wil bespreken: Wie doodde Teresa Halbach?” Hij vindt dat zijn verleden voor de?arrestatie en zijn daaropvolgende tijd in de gevangenis zijn kracht is en schrijft: “Mensen willen weten welke kennis en ervaring ik heb, of ik wel voldoende gekwalificeerd ben voor deze zaak. Ik denk dat ik precies weet hoe criminelen denken, en als je lang genoeg in de buurt bent van ze, ben je beter?in staat om erachter te komen hoe ze denken. ”

Luke

Zijn website geeft geen verdere details of verklaringen?over?wat er gebeurd is; enkel zijn strafblad staat er op. Maar in het verhaal dat hij vertelt over zijn leven, zit?misschien wel zijn grootste gat, het gat?waarvoor hij nu invulling?zoekt.

Hij beschrijft een jeugd waarin hij grotendeels verwaarloost is – een alcoholische vader en een moeder die zich “probeerde te ontlasten” van haar kinderen – waarin hij?weggleed tussen zijn ouders, en meer leunde op?familie en vrienden, en uiteindelijk geplaatst werd in een weeshuis. “Ik had eindelijk een?familie gevonden”. Hij ontmoette?later zijn vrouw en kreeg twee kinderen. “Ik was niet de beste persoon op die plek in mijn leven toen,” zegt hij. “Ik had op zijn minst een betere echtgenoot kunnen zijn, maar ik was een goede vader. Een echt goede vader, dat is een feit.”

Toen zijn vrouw in 2007 scheiding aanvroeg, zegt hij dat hij in een neerwaartse spiraal kwam. Hij had gezien wat de schade van een echtscheiding in zijn eigen familie had aangericht en wilde niet weer in die situatie?terecht komen. Hij beschrijft een “psychologische klap die verwoestend werd”, een emotionele wond die niet meer kon worden genezen. Hij keek naar?zijn kinderen die op probeerden te kijken naar een vader die gefaald had. Hij voelde een psychologische?knock-out. Hij werd dakloos en is dat eigenlijk nog steeds. “Ik denk dat je me een semi-dakloze kan noemen op dit moment”, zegt hij. De jaren die volgden waren het?dieptepunt, en hij wist niet beter. “Ik voelde me als een enorme?mislukking. In feite voel ik dat nog steeds. Ik ben nooit echt ergens in geslaagd.”

Zijn absolute dieptepunt kwam volgens hem in 2010. Hun kinderen waren bij hem?op bezoek. “Mijn ex-vrouw had een vriendje, en dat alleen al maakte me gek,” zegt hij, “Ik ging naar het huis, trapte de deur in en ging naar binnen. Ik viel?mijn ex fysiek aan en?zette mijn handen rond haar nek en kneep. Je weet wel, ‘wurging’ heet dat. Hoewel ze niet het bewustzijn?verloor, ik wist niet … weet je, ze was niet gewond ofzo. Uhm. Er waren een paar plekken hier en daar?door mijn toedoen, door …, je weet wel, het fysieke tumult van de situatie. Ik probeer het niet te bagetaliseren. Ik probeer u een idee te geven van de ernst van de aanval.”

Wat echt tot een gevangenisstraf leidde was dat hij de deur ingetrapt had, waardoor er sprake was van een inbraak. “Anders,” zegt hij, “was het slechts een?90-daagse reis naar de provinciale?gevangenis en waarschijnlijk niet veel meer.” In plaats daarvan kreeg hij nu twee jaar. Zijn vrouw zorgde?ervoor dat hij de afgelopen?vijf jaar zijn kinderen niet meer kon zien.

Hij geeft toe dat deze aanval niet zijn eerste worsteling?met de wet was. Er was eerder een woordenwisseling met een taxichauffeur die een wapen trok toen een dronken Luke weigerde te betalen. En er was een vrouw?waarop hij verliefd was?die hij, alweer dronken, had aangevallen op een feestje nadat ze een sigaret uit zijn mond pakte. Ook haar greep hij bij?de hals. “Ze heeft niet het bewustzijn verloren,” zegt hij. “Ik heb nooit?geprobeerd om mijn daden te verbloemen, maar het was niet leuk, het was gewoon verschrikkelijk.”

“Dit is een verhaal zo oud als de tijd -?wreed?vriendje.”

“Ik heb echt?geen?haatgevoelens voor vrouwen”, zegt Lucas. “Totaal niet.” Hij omschrijft zichzelf meer als een zwakke man, maar hij zegt erover: “Zwakke mannen zijn gevaarlijke mannen. Mannen die vernederd zijn, hebben niets te verliezen. Mannen die afgewezen zijn maakt ze gevaarlijk. Vooral?tegenover?vrouwen.” Hij ziet veel van zijn eigen problemen ontstaan door zijn temperament, niet door vrouwenhaat. Hij hoopt dat hij gaandeweg?milder wordt, een gerijpte?man zal zijn die nooit een deur in zou schoppen om zijn woede te uiten. (Anger management cursussen hielpen hem ook niet vond hij, maar antidepressiva deed wonderen).

Tijdens het kijken van?Making A Murderer?zag Lukas een vertrouwd soort woede. “Ik heb mezelf altijd gezien als een zwak persoon” zegt hij. “Zeker niet het typische alpha-mannetje of wat dan ook. En ik begon Ryan [Hillegas] ook op die manier te zien”. Hij hield van de parallellen. Hij zag Hillegas als een afgewezen man, zoals Lucas zelf ook ooit was. Hillegas was een verpleegster; Luke is ook een verpleegster (door zijn justiti?le avontuur ontspoorde die?carri?re bijna). Zelfs nu nog merkt?Lucas dat deze baan zijn mannelijkheid aantast, want waarom werkt hij niet in de metaalindustrie of een ander typisch?mannelijk beroep? Hillegas en Lucas?hebben zelfs?hetzelfde merk auto: een Toyota Corolla. “Dit is een verhaal zo oud als de tijd”, zegt hij. “wreed?vriendje.”

Al snel twitterde hij zijn theorie over Hillegas. Hillegas, zo meent hij, had toegang tot Halbach’s telefoonnummer en -rekening; ze hadden vijf jaar een relatie en echtgenoten delen vaak accounts. Dat kan hem een unieke inzage hebben gegeven in Halbach’s verblijfplaats. En als verpleegkundige had hij misschien toegang tot het bloed van Steven Avery dat hij daarna op het plaats?delict aanbracht. “Het is een beetje raar als je de waarheid denkt te kennen over iets waar de hele wereld mee?bezig is en je niet verder komt,” twitterde?hij, en al snel maakte hij?plannen om naar Wisconsin te gaan.

Hij kon gelukkig?een goedkope vlucht naar Milwaukee vinden met aankomst?op eerste kerstdag. (Hij kocht onderweg ook een?harige hoed zoals die in?Wisconsin populair?is). Hij was van plan om Steven Avery’s familie te bezoeken en hen uit te leggen dat hij dacht te weten wie Teresa Halbach vermoord had. Het bewijs was volgens hem de enige manier om Avery te bevrijden.

De bussen van Milwaukee naar Manitowoc zouden?hem te laat in de nacht voor?hun voordeur afzetten, waarop hij een vriendelijke taxichauffeur vond om hem 90 mijl te vervoeren. Hij kwam aan in het donker (de zon ging al om 16u onder) en nam een ??foto van de “Dead End”, het bord aan het begin van Avery Road, die leidt naar de autowerf van Avery’s. Zoals hij later schreef, verwelkomde de familie hem, om enige tijd later aan de politie te vragen om hem van het terrein te begeleiden. Hij volgde gewillig en plaatste het politierapport ervan online. (De familie vertelde de politie dat ze telefoongesprekken van hem ontvingen rond 16:30).?Na het bezoek aan de Avery’s liet de politie hem weer gaan in een hotel in het centrum van Manitowoc, vrij om zijn onderzoek?te vervolgen,?zolang het maar?niet op het terrein van het Avery’s was.

 

Downtown Manitowoc

 

“Het centrum van?Manitowoc is schilderachtig en gastvrij. Er is onder andere een ‘Familie Video’ winkel, een maritiem museum, en een bar genaamd ‘The Fat Seagull’. Een sneeuwstorm verliet de stad iets na kerst en liet het met het bedekt met sneeuw achter. Tijdens mijn bezoek begin januari, had de lucht een mooie kleurschakering van brons naar lichtblauw, en er waren grote?wolken die onheilspellend boven Lake Michigan uitstegen. Op weg naar?de werf van Avery passeerde ik skeletachtige bomen die zich aan de lucht vastklemden en verlaten?schuren met silo’s die van steen leken. Met dit soort?landschap denk je aan een?omgeving die het lot bepaald.”

Daniel Luke bleef er tot 10 januari, totdat zijn geld op was. Hij vertelt hoe hij?het grootste deel van die tijd in zijn kamer het?onderzoek online voortzette (hoewel er wat uitstapjes waren?naar Capone’s Pub and Grill en de gevangenis). Hij plaatste een blog op Sheboygan Craigslist?en schreef:?”Als iemand Ryan Hillegas kent of kende zou ik graag vertrouwelijk met u spreken. Ik wil graag zijn alibi vaststellen voor 31 oktober 2005. En ik heb nog vele andere vragen”. Hij verzamelde informatie en begon met scenariodenken.

Zijn website heeft inmiddels tienduizenden bezoekers gehad; zijn GoFundMe campagne steekt echter nog op 155 $. Ondertussen heeft Steven Avery een nieuwe advocaat, Kathleen Zellner, met een uitstekende reputatie voor het vrijpleiten van onterecht veroordeelden. Ook zij zet Twitter in om zijn onschuld te bewijzen, en beweert dat hij erin geluisd is.

Weer?terug in Portland, verblijft Luke weer bij zijn moeder en heeft hij gezworen zijn werk voort te zetten. Hij is voortdurend bezig met zijn website en op zoek naar nieuwe informatie. Hij is hoopvol, maar realistisch of zelfs een beetje fatalistisch. Hij heeft niets te verliezen, zo vindt hij, en alles te winnen als iemand die onrecht weer recht probeert te zetten. Hij zou iets aan zichzelf en de wereld kunnen bewijzen. Een punt maken over hoe de huidige macht en rechtvaardigheid werkt in Amerika, over hoe we allemaal onrecht laten gebeuren door eenvoudigweg onoplettendheid. Voor zichzelf?wil hij bewijzen dat hij iets goeds kan doen. “Ik heb zeer complexe motieven om hier te zijn,” zegt hij, “die veel verder gaan dan het legitieme motief om een?moordenaar te vinden enzo. Dit is een zeer persoonlijke odyssee voor mij. ”

“Ik verwacht te falen,” zegt hij, “maar als dat niet gebeurd, zal het een zeer spannende, en aangename verrassende wending in mijn leven zijn.”

Bronnen: Dailydot, Overthrow

Het Facebook profiel van een moordenaar

Geef een reactie

fb2

Onderzoekers van Birmingham City University hebben zes typen moordenaars onderscheiden die Facebook gebruikten om misdaden te plegen. Het is een van de eerste studies over wat?social media?zegt over crimineel gedrag en hoe het dit kan be?nvloeden.

Dr Elizabeth Yardley en Prof. David Wilson, van het centrum van toegepaste criminologie, analyseerden diverse moorden?waarbij Facebook was vermeld als een belangrijke factor. Ze vonden 48 moorden uit de hele wereld, waaronder die van Wayne Forrester, een vrachtwagen chauffeur die zijn vrouw?Emma in 2008 vermoorde na het lezen van de?Facebook-berichten van zijn vrouw. In de berichten beweerde ze dat ze was gescheiden en andere mensen wilde ontmoeten .

De wetenschappers?identificeerden 6 soorten moordenaars: de reactor, informant, antagonist, fantast, jager?en bedrieger.

1. De reactor ziet iets op Facebook, is woedend en reageert heftig, ‘vaak met dodelijk geweld’;

2. De informant gebruikt Facebook om anderen zijn of haar beoogde moordplannen te delen;

3. De antagonist houdt zich bezig met vijandige berichten die?op Facebook kunnen escaleren met vaak fatale gevolgen;

4. De fantast ziet slechts?een vage grens tussen realiteit en virtuele zaken?en het doden van iemand kan een leugen realiteit maken of juist voorkomen dat het waar wordt;

5. De jager?cre?ert en gebruikt?nep Facebook profielen om met het slachtoffer een echte ontmoeting te organiseren;

6. De bedrieger stuurt berichten?in naam van iemand anders en kan?het slachtoffer op deze manier?be?nvloeden of een uniek inkijkje krijgen in diens leven.

LaShanda Armstrong, een voorbeeld van een informant, vroeg om vergiffenis op haar Facebook-pagina na ruzie met haar partner toeb ze?de rivier de Hudson inreedt en zichzelf en haar drie kinderen ombracht. Ze had geplaatst: “Het spijt me iedereen, ik vraag om vergiffenis voor wat ik ga doen … Dit is?het!!!”

Yardley, hoofdonderzoeker, zei dat zij en haar collega wilden zien of moorden waarin Facebook en rol speelde anders waren dan andere moorden. Zij vonden dat dit over het algemeen niet het geval was – de slachtoffers kenden hun moordenaars in de meeste gevallen en de misdaden bevestigden?wat ze al wisten over deze vorm van criminaliteit. Maar verschillen waren er ook: de leeftijd van de slachtoffers en de daders was relatief laag; vrouwen waren oververtegenwoordigd als slachtoffer; er was een relatief groot aandeel van moord-zelfmoord; en degenen die betrokken waren?bij moorden konden niet allemaal worden omschreven als doorsnee mensen.

Yardley zei dat ze niet geloven dat social media verantwoordelijk gehouden kan worden voor de misdaden en in hun stuk geven ze blijk van een?afkeer van de term “Facebook-moord”.?”We concluderen dat de term ‘Facebook-moord’ niet zinvol is voor criminologen die onderzoek doen naar de?rol van social media?in hedendaagse moorden,” zeiden ze.?Yardley voegde eraan toe dat er niets inherent slechts is aan social media. “Facebook heeft niet de?schuld van deze moorden, net zo min als een mes verantwoordelijk is voor een steekpartij. We moeten ons veel meer verdiepen in de intenties die mensen met deze middelen hebben. ”

 

Bronnen: The Guardian

Arrestatie van moordenaar Marianne Vaatstra

Geef een reactie

Zaak Vaatstra vanuit de luchtIn de nacht na Koninginnedag 1999 wordt de 16-jarige Marianne?Vaatstra verkracht en vermoord. De volgende ochtend wordt haar?lichaam in een weiland in Veenklooster aangetroffen. Nadat de politie?jarenlang vergeefs naar de dader van de moord heeft gezocht, wordt op?18 november 2012 de 44-jarige Jasper S. aangehouden. Hij bekent de?moord kort na zijn arrestatie.?Het onderzoek naar de moord is in een stroomversnelling gekomen?door een grootschalig DNA-verwantschapsonderzoek dat de politie?in de wijde omgeving rond Veenklooster organiseert. Aan het DNAverwantschapsonderzoek?ging een intensief etgevingstraject vooraf,?waarin onder meer het spanningsveld tussen maatschappelijke druk?en de eigen afweging om al dan niet mee te werken aan bod kwam. Uiteindelijk doet 89 procent van de mannen uit het gebied mee aan?het onderzoek, waardoor de dader uiteindelijk aan het licht komt. Waar?vlak na de moord de vinger naar het asielzoekerscentrum in Kollum?werd gewezen, blijkt de moordenaar uiteindelijk uit de eigen kring te?komen. Een 44-jarige Fries, geboren en getogen in het gebied, heeft de?moord die zoveel losmaakte op zijn geweten. Hij wordt op 19 april 2013?veroordeeld tot 18 jaar cel.

Feitenrelaas De moord op Marianne Vaatstra in 1999 heeft veel impact op de directe?omgeving. Een week na de moord nemen 20.000 mensen deel aan een?stille tocht in Zwaagwesteinde, het dorp waar Marianne vandaan komt.?Op dat moment vermoeden inwoners uit het gebied dat de dader onder?de asielzoekers uit een nabijgelegen tijdelijk asielzoekerscentrum moet?worden gezocht. ?Iemand uit Zwaagwesteinde moordt niet zo?, citeren?kranten dorpsbewoners, verwijzend naar de doorgesneden keel (bron: ?Een litteken dat pijn blijft doen?, Trouw, 24 november 2012). Op?een voorlichtingsbijeenkomst over het asielzoekerscentrum loopt de?spanning verder op. Het mondt uit in demonstranten die het college?van burgemeesters en wethouders van de gemeente Kollum met eieren?bekogelen. Dertien jaar lang lopen alle onderzoeken op niets uit. Het op de?plaats delict aangetroffen DNA blijkt niet te matchen met diverse?opgepakte verdachten. Zo gaan een Afghaan en Irakees van het asielzoekerscentrum?vrijuit. Het moordonderzoek wordt, mede gezien de?publieke commotie, een van de meest omvangrijke onderzoeken van?de afgelopen decennia. Ook misdaadverslaggever Peter R. de Vries?bijt zich vast in het onderzoek. Hij trekt vanaf het begin nauw op met Bauke Vaatstra, de vader van Marianne. In 2003 poogt hij met een kort?geding de staat te bewegen om een vrijwillig DNA-onderzoek onder?mannen in de buurt te organiseren. Het richt zich dan op alle mannen?tussen de 20 en 45 jaar die woonachtig zijn (geweest) binnen een?straal van 15 kilometer rond de plaats van het delict. Bij een dergelijk?grootschalig onderzoek zou het gaan om ongeveer 20.000 mannen.?Het verzoek wordt afgewezen (bron: vonnis in de zaak LJN: AA8273, rechtbank Leeuwarden (10/11/2000)).. Vanaf 2007 houdt de politie de coldcase opnieuw tegen het licht, mede?op basis van voortschrijdende DNA-technieken. De opmaat naar een?doorbraak komt in april 2012, wanneer een wetswijziging wordt aangenomen?die DNA-verwantschapsonderzoek mogelijk maakt.?In het DNA-verwantschapsonderzoek wordt gekeken of bij de onderzochte?personen het Y-chromosoom overeenkomt met het Y-chromosoom?dat op de plaats delict is aangetroffen. Het Y-chromosoom gaat over van vader op zoon. Dat betekent dat vaders en zoons over identieke?Y-chromosomen beschikken, maar ook broers en ooms en neven?aan vaderszijde. Door van een grote groep mannen een DNA-profiel te?maken, kan worden nagegaan in welke mannelijke lijn de dader zich?hoogstwaarschijnlijk moet bevinden. Het impliceert dat de politie daarmee?op het spoor van de dader komt, ook wanneer deze zelf niet meedoet?aan het onderzoek. Immers, als een broer, vader, zoon of (achter)?neef meewerkt aan het onderzoek, kan de politie op basis van aanvullend?onderzoek alsnog bij hem uitkomen. Op zaterdag 29 september 2012 start het grootschalig DNAverwantschapsonderzoek?dat door het Nederlands Forensisch Instituut?(NFI) wordt uitgevoerd. In totaal worden 8080 mannen uit de omgeving?van Veenklooster gevraagd vrijwillig DNA af te staan. Zij krijgen?vooraf een folder waarin de procedure wordt uitgelegd. Uiteindelijk bereikt het onderzoeksteam een opkomstpercentage van 89 procent. Van de opgeroepen mannen uit Zwaagwesteinde (het geboortedorp van Marianne) neemt maar liefst 96 procent deel aan het onderzoek. Ook melkveehouder Jasper S. uit Oudwoude doet mee aan het onderzoek. Nadat er een match is gevonden tussen zijn DNA en het DNA dat in 1999 is achtergelaten op de plaats delict, wordt hij op zondagavond 18 november 2012 gearresteerd. Zijn boerderij ligt een kleine drie kilometer van de plek waar Marianne Vaatstra in 1999 werd gevonden. Peter R. de Vries is de eerste die het nieuws ? via Twitter ? midden in de nacht wereldkundig maakt:128


De volgende morgen licht Bauke Vaatstra, de vader van Marianne, de?arrestatie op Radio 1 toe: ?Je schrikt je rot, al had je het wel verwacht.?Ik ben blij dat we hem hebben. Onvoorstelbaar wat er door je heengaat.?Je denkt: dit kan niet want het is al dertien jaar geleden, nooit kwam?er iets.? (bron:?Radio 1 journaal, 19 november 2012).

De schok in het gebied is groot. De gemeenten Dantumadeel en?Kollumerland c.a. organiseren bewonersbijeenkomsten in Zwaagwesteinde?en Oudwoude over de aanhouding. Op de bijeenkomsten?zijn ook het Openbaar Ministerie en de politie aanwezig om vragen van?bewoners te beantwoorden.
Twee weken later, op 6 december 2012, bekent de gearresteerde?Jasper S. dat hij de moordenaar van Marianne Vaatstra is. Zijn advocaat,?Jan Vlug, maakt dit diezelfde avond bekend in een uitzending?van Nieuwsuur (Uitzending van donderdag 6 december 2012). Op 28 maart 2013 start onder grote belangstelling de?rechtszaak bij de rechtbank in Leeuwarden. Naast de zittingszaal zijn?nog twee zalen beschikbaar gesteld, zodat media en belangstellenden?de zitting via een videoverbinding kunnen volgen. In de strafzaak verklaart?Jasper S. dat hij Marianne niet kende en haar toevallig die nacht?was tegengekomen. Hij heeft Marianne onder bedreiging van een mes
het weiland in gedwongen. Op 19 april 2013 veroordeelt de rechtbank?hem tot achttien jaar cel voor de moord en verkrachting op Marianne?Vaatstra.

Analyse

Maatschappelijke impact Met de bekentenis van Jasper S. werd de moord op Marianne Vaatstra?na 13 jaar opgelost. In de eerste jaren richtte de verdenking zich nog op?bewoners van het asielzoekerscentrum. Het asielzoekerscentrum lag?op ongeveer een kilometer van de plaats delict. In 2010 wees nieuw?onderzoek uit dat de dader, zowel via de vaderlijke lijn als die van de?moeder, van West-Europese afkomst moest zijn. Toch bleven volgens?Mathijs Euwema, van 1995 tot 2000 co?rdinator Vluchtelingenwerk?in Zwaagwesteinde en omgeving, velen ervan overtuigd dat de dader?een asielzoeker zou zijn. ?Zelfs nadat er al langer nadrukkelijke DNAaanwijzingen?waren dat de dader wel een westerse man moest zijn,?waren er veel mensen in Zwaagwesteinde en omstreken die ervan?overtuigd bleven dat de moordenaar een ?b?tenl?nner? was.? (?Dader was geen ?b?tenl?nner?, dat vraagt bezinning?, Trouw, 8 december 2012).?Hij?stelt dat het na de opluchting over de arrestatie tijd zou worden dat de gemeenschap in Zwaagwesteinde en Dantumadeel zou overgaan tot?serieuze zelfreflectie over wat er verder in die tijd is gebeurd. Toen het DNA-verwantschapsonderzoek startte sprak burgemeester?Aalberts van Zwaagwesteinde zich daarover positief uit. Hij zag het als?goed nieuws dat de wet deze nieuwe mogelijkheid bood. Volgens hem?werd de moord door het DNA-onderzoek misschien opgerakeld, maar?de moord op Marianne Vaatstra was eigenlijk nooit uit de gedachten?van de plaatselijke bevolking geweest. Dat werd beaamd door collegaburgemeester?Bilker van Kollumerland c.a., die in Trouw drie verklaringen?gaf voor de grote impact die de moord van dertien jaar daarvoor?heeft achtergelaten: ?Ten eerste: het meisje was vrij bekend. Populair, zo je wilt. Twee:?we hadden hier een asielzoekerscentrum met veel spanningen. Kijk,?Amsterdam heeft veel buitenlanders. Maar dit was hier nieuw. Zo?van, o, o, wat gebeurt hier. En natuurlijk de familie Vaatstra zelf. De?vader. Die heeft eraan getrokken en geduwd. Op de bekende W?ldenmanier.?Dus bleef het leven.? Bron:??Een litteken dat pijn blijft doen?, Trouw, 24 november 2012.

? Toen het in november 2012 tot een arrestatie kwam, gingen in Zwaagwesteinde?letterlijk de vlaggen uit. Er heerste in het dorp van de Vaatstra?s?vooral eens sfeer van opluchting, nu er na al die jaren eindelijk?een DNA-match was. Een paar kilometer verderop, in Oudwoude, waar?Jasper S. zijn boerderij had, werd de match anders beleefd. Enerzijds?werd ook daar gedeeld in de opluchting, maar tegelijkertijd heerste er?ook verslagenheid omdat het ???n van ons? was. Na de arrestatie werden?in zowel Oudwoude als Zwaagwesteinde bijeenkomsten georganiseerd,?waarin bewoners konden samenkomen om het nieuws te bespreken. Burgemeester Bilker gaf na afloop een korte terugkoppeling op de?bijeenkomst in zijn dorp. In de media vertelde hij dat hij vooral was?getroffen door het gevoel van saamhorigheid, omdat het dorp had aangegeven?om de familie van de verdachte heen te willen gaan staan (bron:?Uitzending Nieuwsuur van dinsdag 20 november 2012).

DNA- verwantschapsonderzoek Het verwantschapsonderzoek kende een hoge opkomst, terwijl er?vooraf enige scepsis over het nieuwe instrument was. Zo stelden onderzoekers?Van Kempen en Van der Staak dat ?het verzet mee te werken?wellicht nog groter (zal) zijn, nu het niet alleen om eigen belangen gaat?(die men goed kan afwegen omdat men weet of men de dader is en of?er andere redenen zijn om te weigeren), maar ook om die van verwanten??(Van Kempen & Van der Staak, 2013). Het opkomstpercentage van?89 procent zal ook hen hebben verrast.?Tijdens de parlementaire behandeling van het wetsvoorstel voor?DNA-verwantschapsonderzoek hield ook het parlement rekening met?de (mogelijke) verstrekkende gevolgen alvorens het besloot met de?nieuwe wet in te stemmen. Zo stelde de minister van Veiligheid en Justitie in de Memorie van Antwoord aan de Eerste Kamer: ?Het element van vrijwilligheid behoeft grote nadruk, te meer daar??vrijwilligheid? onder druk van grote maatschappelijke onrust eventueel?afgedwongen kan worden, zo menen deze leden. (…) Met de?leden van de PvdA-fractie onderschrijf ik dat de derde in alle vrijheid?moet kunnen afwegen of hij wel of niet wil meewerken (…). Van?belang is dat voorkomen wordt dat de derde door grote maatschappelijke?druk zich gedwongen voelt om mee te werken en om die reden zijn toestemming verleent. Een dergelijke toestemming is ook?niet in het belang van de strafzaak, want een toestemming is niet?rechtsgeldig als de derde onder druk van de omstandigheden waarin?hij verkeerde, zijn toestemming aan het DNA-onderzoek heeft verleend?en zijn celmateriaal heeft afgestaan.? De minister gaf in dezelfde Memorie van Antwoord aan dat het belangrijk?is om de personen om wie het gaat goed te informeren. ?Informed consent is een duidelijke eis van de Wet bescherming persoonsgegevens?die ook geldt ten aanzien van het verlenen van vrijwillige?medewerking aan een DNA-verwantschapsonderzoek, in die zin?dat men voorafgaand aan de beslissing al dan niet mee te werken,?ge?nformeerd moet worden, ook over de mogelijkheid te weigeren.?Noch in de memorie van toelichting noch tijdens de parlementaire?behandeling tot nu toe, is volgens de leden van de fracties van de?SP, PvdA en GroenLinks duidelijk geworden hoe de regering dit gaat?aanpakken. Algemene voorlichting is naar de mening van deze leden?onvoldoende. Ook mondelinge voorlichting in een concreet geval is?naar de ervaring van de genoemde leden lang niet altijd voldoende:?mensen moeten de mogelijkheid hebben wat gezegd is nog eens?na te lezen en met anderen te bespreken. Het betreft immers een?zeer beladen beslissing. Emoties verhinderen vaak dat betrokkenen?in staat zijn alle aspecten van wat ze verteld is, goed tot zich?door te laten dringen. De leden van de fracties van de SP, PvdA en?GroenLinks vragen dan ook hoe de regering dit van plan is te gaan?organiseren. Specifiek vragen zij of er een folder komt.? Bron:?TK 2011-2012, 32 168, nr. C. Uiteindelijk kwam de minister van Veiligheid en Justitie, op verzoek?van leden van de fracties van SP, PvdA en GroenLinks, met de toezegging?een folder te ontwerpen. Onder meer SP-senator mevrouw?Quik-Schuijt was hem hier erkentelijk voor. ?Ik dank de minister ook?nog ? ik wil het hier zeggen voor de geschiedschrijving ? voor de toezegging?dat er een folder zal komen over het informed consent. Ik denk?dat het goed is om het thuis in alle rust nog eens te kunnen nalezen.? (bron: Handelingen EK 2011-2012, 32 168, nr. 7).?De brochure die de politie en het Openbaar Ministerie ontwierpen?werd toegestuurd aan de 8080 personen die werden gevraagd om in?het DNA-verwantschapsonderzoek te participeren. Op de voorpagina?van de brochure stond: ?DNA-verwantschapsonderzoek kan de moord?op Marianne Vaatstra oplossen.? De folder was te beschouwen als de?concrete uitwerking van het verzoek van de Eerste Kamer dat sprake?moet zijn van informed consent. Met andere woorden: de mannen die?in het onderzoek werden aangeschreven, behoorden de informatie te?krijgen die zij ?redelijkerwijs? nodig hadden om hun beslissing in vrijheid?te kunnen nemen. Vanuit deze context is het opvallend dat in de brochure een aantal?vrouwen aan het woord komt. Zij benadrukken het nut en de noodzaak?om mee te doen aan het onderzoek. Aangezien vrouwen zelf geen deel?uitmaakten van de onderzoekspopulatie is dat op zijn minst een ruime?invulling van het begrip informed consent. In de folder komt bijvoorbeeld?Emmie (getrouwd met Jan) aan het woord. Zij lijkt bij voorbaat uit?te sluiten dat haar eigen man de dader is en legt de focus op een soort??burgerplicht? om de familie van Marianne te ondersteunen. Zij stelt: ?De onderste steen moet bovenkomen. Ook voor de familie van?Marianne die al die jaren in onzekerheid leeft. Het moet fijn voor?hen zijn om te zien dat de bevolking meeleeft door mee te werken?aan dit onderzoek. Daarom vind ik dat Jan mee moet doen. Zelfs als?dat het risico meebrengt dat er misschien een ver familielid uitkomt?als dader.? De folder zet niet in op persuasieve communicatie en laat ook de keerzijde?van medewerking zien. Toch is de vraag gerechtvaardigd of de?maatschappelijke druk niet alsnog een stem heeft gekregen via dergelijke?opmerkingen van vrouwen. Zij stonden zelf immers niet voor?de ? soms lastige ? afweging om mee te doen aan het onderzoek, terwijl?door het parlement juist nadrukkelijk aandacht was gevraagd om?de beslissing vrij van maatschappelijke druk te kunnen nemen. De betrokkenheid van de vrouwen in het gebied moet niet worden miskend.?Maar het is wel de vraag of het passend is geweest om die insteek?in de folder door te laten klinken. Indachtig de discussie in de senaat?zijn dit lessen om voor een volgende keer dat een DNA-verwantschapsonderzoek?wordt gestart mee te nemen. Het is het resultaat dat telt,?maar de manier waarop het resultaat wordt bereikt verdient juist in dit?type onderzoek grote zorgvuldigheid. Zonder het DNA-verwantschapsonderzoek zou de moord hoogstwaarschijnlijk?onopgelost zijn gebleven. In diverse media leidt dit na de?arrestatie?ook tot de vraag of het de dader niet verweten kon worden dat?hij zich dertien jaar lang heeft stilgehouden. De rechtbank was daar?echter klip en klaar over in haar vonnis: ?Anders dan het Openbaar Ministerie is de rechtbank van oordeel dat?het feit dat verdachte zich in de afgelopen dertien jaar niet bij de politie?heeft gemeld, niet strafverhogend mag werken. Verdachte had?weliswaar door zijn stilzwijgen te verbreken een einde kunnen maken?aan de jarenlange onzekerheid waarin de familie van Marianne heeft?verkeerd, maar van het nalaten daarvan kan verdachte geen strafrechtelijk?relevant verwijt worden gemaakt. Het is immers een van de?beginselen van ons strafrecht dat niemand verplicht kan worden aan?zijn eigen veroordeling mee te werken; het nemo tenetur-beginsel.? Bron:?Vonnis in de zaak LJN: BZ7928, rechtbank Leeuwarden (19/4/2013).

 

Afronding
De moord op Marianne Vaatstra heeft dertien jaar lang op veel media aandacht?kunnen rekenen. Niet in de laatste plaats door Peter R. de?Vries, die vasthoudend was in zijn onderzoek en jarenlang bij het?Openbaar Ministerie bleef aandringen om nieuwe onderzoekswegen?in te slaan. Toen Jasper S. op 18 november 2012 werd gearresteerd,?beheerste het nieuws de hele dag de media. Journalisten spoedden zich?naar Zwaagwesteinde en Oudwoude, om daar de meningen en indrukken?te peilen. Het werd de bewoners soms te veel. Zoals een inwoner?van Oudwoude in NRC Handelsblad verzuchtte: ?De media hebben?bezit van Oudwoude genomen.? Bij het verlaten van de kerk veegde ze?de tranen uit haar ogen. ?Dat doet vr?selijk pijn.? Bron: ?Een geheim kun je hier niet lang bewaren?, NRC Handelsblad, 24 november 2012.

Het is de paradox?van de media. Enerzijds waren de media hard nodig om de zaak in de?belangstelling te houden, anderzijds ervaren betrokkenen bij de ontknoping?pas goed hoe intimiderend diezelfde media soms kunnen zijn.?Waar in Zwaagwesteinde de vlaggen uitgingen omdat de zaak was?opgelost, kwamen in Oudwoude de dorpelingen bijeen in een dubbel?gevoel van verslagenheid en opluchting. Ook daar een paradox. Maar?uiteindelijk overwon het saamhorigheidsgevoel. Tijdens bijeenkomsten?in de plaatselijke kerk toonden bewoners hun medeleven met de?familie van de verdachte. Het is tekenend voor de kracht van deze lokale?gemeenschap dat deze de familie van Jasper S. in de armen sloot. De?gezinsleden worden opgevangen door de veerkracht van het collectief.

Ontleend aan:?Lessen uit crises en mini-crises 2012, onderzoeksreeks Politieacademie (lectoraat crisisbeheersing i.s.m. NGB).?Auteur: Wouter Jong. redactie: Menno van Duin,?Vina Wijkhuijs,?Wouter Jong

Een kijktip is ook de uitzending van Argos TV Medialogica over de rol van de media bij de zaak Marianne Vaatstra, onder andere over het verdacht maken van asielzoekers: