Tagarchief: dark market

Dark Markets: De IKEA’s van de cybercrime

Geef een reactie

Hoe begint en opereert iemand in de cybermisdaad? En wat kunnen we doen om dit tegen te gaan? Dat zijn vragen waar criminoloog Rolf van Wegberg zich aan de TU Delft mee bezig houdt. Hij probeert de verbinding te leggen tussen de technische kant van cybercrime en de meer economische en sociale aspecten. En dat soort mensen zijn er nog niet zo veel.?

Het jaar 2018 stond voor Rolf van Wegberg bijna geheel in het teken van zijn onderzoek naar?commoditization in cybercrime. De promovendus van de faculteit Techniek, Bestuur en Management (TBM) presenteerde zijn resultaten op de USENIX Security conferentie in het Amerikaanse Baltimore.

Cybercrime is een groeiend misdaadprobleem en kan vele vormen aannemen, bijvoorbeeld creditcardfraude, digitale afpersing en spyware. Onder commoditization van cybercrime verstaan we het aanbieden van vaardigheden en diensten door gespecialiseerde partijen in de ondergrondse economie, die je als gebruiker kant-en-klaar kunt kopen. Dit maakt het voor cybercriminelen mogelijk om zaken uit te besteden, waardoor de belemmeringen om met cybercrime te beginnen, kleiner worden. ?Je koopt een bepaalde dienst in en je hoeft er dus zelf geen verstand van te hebben om aan de slag te gaan. Je kunt dan bij wijze van spreken naar een ?cybercrime-IKEA? gaan om je gewenste pakket te kopen en samen te stellen?, verklaart Van Wegberg.

Misdrijven als digitale afpersing en creditcardfraude worden dus een stuk eenvoudiger als criminelen de daarvoor benodigde?commodities kunnen aanschaffen op ondergrondse markten, het?dark web. Althans, dat is de theorie. Onderzoekers nemen wel een stijgende?commoditization?van cybercrime waar, maar hoe serieus is het probleem nu echt in de praktijk, vroeg Van Wegberg zich af.

?Wij hebben daarom, samen met collega?s van Carnegie Mellon University (CMU) in de VS, bekeken of die gevreesde?commoditization wel echt zo?n vlucht neemt. We bekeken daarvoor de transactiegegevens van zes jaar van acht online anonieme marktplaatsen, van Silk Road tot AlphaBay. Die dekken samen een groot deel van deze markt af. Het is voor het eerst dat een dergelijke grootschalige analyse is gedaan van deze ondergrondse online economie.?

Cash-out

?We zien dan inderdaad aanwijzingen voor?commoditizationvan allerlei producten en diensten, maar zeker niet voor alle. Niet alles is te koop, je moet altijd iets zelf blijven doen als cybercrimineel. Bovendien is de omvang van de handel zeer beperkt, in vergelijking met bijvoorbeeld de omvang van drugshandel op deze markten. Er is wel groei, maar minder dan verwacht. We schatten de totale omzet van?cybercrime commoditiesop online anonieme marktplaatsen rond de 8 miljoen dollar tussen 2011-2017.?

Zogenaamdecash-out services worden het vaakst verhandeld. Onder elk crimineel businessmodel ligt immers de vraag: hoe krijg je het geld van het slachtoffer op ?verantwoorde? wijze weggesluisd? Iedere ?criminele ondernemer? heeft dit nodig en daarom is de vraag logischerwijs groot. Dit gaat om tussenpersonen, geldezels, bankrekeningen, bitcoin-wisseldiensten en dergelijke.

Het probleem van?commoditization lijkt dus vooralsnog volgens Van Wegberg en zijn collega?s mee te vallen. Hoe waren de reacties op de presentatie van deze onderzoeksresultaten? ?In het algemeen waren die heel positief. Heel belangrijk is voor mij dat het ook goed is ontvangen door de politie, waar we nauw mee hebben samengewerkt.?

Ook vakgenoten op de conferentie in Baltimore reageerden positief. ?Het was op zich al heel bijzonder dat we daar in Baltimore als?softe technologen tussen de?die hard?ICT?ers mochten staan. We waren een vreemde eend in de bijt, ik als criminoloog zeker. Veel cybersecurity- onderzoekers richten zich vooral op de technologie, terwijl wij toch meer proberen te letten op de bredere sociale verbanden en economische patronen. Hoe ziet de hele criminele keten eruit, hoe start iemand in de cybercriminaliteit? Maar ons onderzoek werd in Baltimore goed ontvangen.?

Persaandacht

Naast de vakmensen, kwamen er ook reacties in de pers. ?Ja, dat was wel eervol. Het onderzoek haalde bijvoorbeeld de voorpagina van Trouw.? Kreeg Van Wegberg niet het verwijt dat hij de gevaren van cybercrime enigszins bagatelliseert? ?Misschien was dat een beetje het geval, maar dat is volgens mij niet de goede manier om er naar te kijken. Met de uitkomsten van ons onderzoek kun je namelijk veel gerichter kijken naar het probleem en bijvoorbeeld beperkte politionele middelen en capaciteit beter inzetten. Uiteindelijk wil je namelijk proberen om het criminele ecosysteem kapot te maken. En daar heb je dit soort informatie hard voor nodig.?

We hebben in het onderzoek overigens nog een ander fenomeen bekeken. Want naast criminele aanbieders die handelen met andere criminelen, B2B, vonden we ook een significante hoeveelheid retail cybercrime, dus rechtstreeks naar de eindconsument. Dan gaat het bijvoorbeeld om gehackte Netflix- of Spotify-accounts. We schatten de totale omzet van de handel in deze vorm van cybercrime op online anonieme marktplaatsen rond de acht miljoen dollar tussen 2011-2017.? Ook dat lijkt dus ?vooralsnog ? een relatief onschuldig probleem.?

“De combinatie van vaardigheden en kennis, dus met zowel de technische insteek als de criminologische, is helaas nog vrij zeldzaam. Types als ik, zijn nog op de vingers van ??n hand te tellen.”

Criminoloog

Rolf van Wegberg is sinds 2015 promovendus aan de faculteit TBM (sectie Organisation & Governance) maar is van oorsprong criminoloog. Hij haalde zijn master in Criminologie (cum laude) in 2011 aan de Universiteit van Leiden met een afstudeeronderzoek naar witwassen van geld en naar het financieren van terrorisme in Nederland.

Na zijn afstuderen, ging hij aan de slag bij de afdeling Criminal Law and Criminology aan de Leidse universiteit, als researcher en docent. Daar richtte hij zich vooral op het Nederlandse beleid tegen financi?le misdaad. In 2013 ging hij naar TNO, waar hij nog steeds werkt als wetenschapper op het gebied van (financi?le) cybercrime en ondergrondse markten. Op dit moment is hij drie dagen per week aan het werk bij de TU Delft en twee dagen per week bij TNO. Zijn research is onderdeel van het MALPAY-project, dat zich focust op?malwaregericht op financi?le instellingen. Van Wegberg onderzoekt specifiek de strategie?n van cybercriminelen en de interactie tussen die strategie?n en het (veiligheids)beleid van financi?le dienstverleners en de politie.

Net als op de conferentie in Baltimore, moet de criminoloog Van Wegberg zich aan de TU Delft wel eens een beetje ?anders? voelen, zou je denken. ?Ik ben inderdaad opgeleid in de conventionele tak van het criminologische onderzoek. Maar die aanpak, met enqu?tes, zelfrapportages en aangiftecijfers, kent uiteindelijk zijn beperkingen, zeker als je cybercrime wilt bestuderen. Daarom ben ik blij dat ik dit soort onderzoek aan een technische universiteit veel breder kan maken. De combinatie van vaardigheden en kennis, dus met zowel de technische insteek als de criminologische, is helaas nog vrij zeldzaam. Types als ik, zijn nog op de vingers van ??n hand te tellen.?

?Een ander verschil dat ik hier aan de TU Delft ervaar, is het ?wij?-gevoel. Vanuit mijn studie was ik gewend om ?ik? te zeggen; nu is het veel meer ?wij?. En terecht, want wetenschap is nu eenmaal een teamsport. Het is zonde om maar ??n stel hersens aan een probleem te laten werken.?

Promovendi

In 2019 gaat Van Wegberg zijn promotieonderzoek afronden. ?Daar zal volgend jaar de meeste aandacht en tijd naar toe gaan. Daarnaast geef ik onderwijs, bijvoorbeeld in onze Cyber Security master-opleiding, en begeleid ik masterstudenten bij hun scriptie. Sowieso vind ik het onderwijs, het contact hebben en het samenwerken met studenten, het leukste wat ik hier doe aan de universiteit.?

Maar eerst dus maar eens dat proefschrift afmaken, waar het bovengenoemde onderzoek ook een deel van is. Van Wegberg weet uit ervaring hoe hoog de druk voor promovendi kan zijn en maakt zich daar zorgen over. Hij hield zich bezig met de belangenbehartiging van de promovendi in Nederland en was tot afgelopen zomer voorzitter van het Promovendi Netwerk Nederland (PNN). ?De positie van promovendi is voor mij echt een belangrijk onderwerp. Niet in het minst omdat die positie naar mijn mening behoorlijk in de knel komt. De arbeidsvoorwaarden staan onder druk en er worden speciale constructies bedacht om toch promovendi te kunnen aanstellen. Aan de TU Delft gaat het gelukkig nog allemaal vrij goed, maar toch moeten we oppassen dat we geen race to the bottom aangaan ten koste van promovendi. In deze hele discussie wordt de stem van de mensen waarom het gaat, te weinig gehoord. Ik ken mijn weg in Den Haag redelijk goed en dus probeerde ik als PNN-voorzitter die stem te laten klinken.?

Bron: TUDelft magazine

Dark web: de rechterhand van terrorisme

Geef een reactie

b2ap3_large_Isdarat

Macht, propaganda en illegaliteit ? het dark web als social cyber crime paradijs voor criminelen en terroristen. Waarom kunnen zij hier ongestoord hun gang gaan? En: is het dark web wel zo anoniem? ?E?n foutje en je bent de pineut.?

De terroristen die vorig najaar de aanslagen in Parijs? pleegden, kwamen op eenvoudige wijze aan wapens. Via de zwarte markt op het dark web. Het deel van het internet dat versleuteld is en dat je alleen met speciale software kunt bezoeken. De kans is groot dat velen hen voorgingen in de duisternis van deze digitale onderwereld .

Ondoorzichtige envelop
Hoewel het vaak criminelen en terroristen zijn die zich op de zeebodem van het internet begeven, weten ook ?goedhartigen? de ogenschijnlijke anonieme route te vinden. Onzichtbaarheid maakt het dark web tot d? uitkomst voor internetgebruikers in gecensureerde landen. Zo kunnen zij blokkades omzeilen om toch informatie te vinden en te delen. Ook journalisten, activisten en rechercheurs speuren op dit jachtterrein naar verborgen informatie.

Dit gebeurt meestal via de browser Tor (The Onion Router), die je datatransport onzichtbaar maakt. Ontwikkeld door de Amerikaanse overheid om anoniem en vertrouwelijk te kunnen communiceren. Gratis en volledig legaal.

Je IP-adres blijft via deze techniek dus verborgen. In het ?normale? internet bestaat er een link tussen de machine en de server waar de website op staat. Bij Tor is deze link niet meer zichtbaar. ?Vergelijk het met een ui?, illustreert Rolf van Wegberg, promovendus aan de TU Delft. ?Het internetverkeer splitst zich op in verschillende laagjes, zoals ringen van een ui. Je stopt al die laagjes elk in een aparte ondoorzichtige envelop, die vervolgens elke keer via unieke routes het netwerk in wordt gestuurd. Het envelopje zelf weet niet welke route het moet afleggen. Het weet alleen naar welk volgend ?postkantoor? het doorgestuurd wordt. Vervolgens komen alle laagjes weer bij elkaar ? en is de hele ui dus weer compleet ? wat maakt dat je een website kunt bezoeken.?

Goudmijn
Wanneer iemand het dark web bezoekt voor handel, heeft diegene een betaalmiddel nodig. Koop je bijvoorbeeld drugs op straat, dan geef je dollars, euro?s of een ander geldig middel. De virtuele wereld gaat hand in hand met de valuta Bitcoin. Het is ?openbaar, niemand is eigenaar of beheerder en iedereen kan meedoen?, omschrijft de website zelf. Geen toezicht: een goudmijn voor illegale handel.

Zo verlopen transacties van de ene portemonnee (wallet) naar de andere, zonder tussenkomst van centrale banken of andere instanties. Hoewel elke wallet uit een unieke reeks cijfers en letters bestaat, blijft de gebruiker anoniem. ?Je kunt het vergelijken met een auteur die boeken schrijft onder een pseudoniem?, legt Van Wegberg uit. ?Zolang je niet weet wie er onder het pseudoniem schuilgaat, kun je wel al die boeken aan elkaar linken, zodat je weet dat het ??n auteur moet zijn. Alleen je weet niet wie het is.? Een bitcoinadres als een ?normale? bankrekening, maar dan zonder naam.

Toch gaat het soms fout en pakt de politie criminelen op na illegale handel met bitcoins. Pieter Hartel, hoogleraar Cyber Security Universiteit Twente, legt uit: ?Met bitcoins kun je niets kopen, ja, een pizza. Als je een huis of auto wilt aanschaffen, moet je het toch eerst omzetten in euro?s. En hier komen banken aan te pas. Daar gaat het balletje vaak rollen.? Het is mogelijk om deze stap te omzeilen. Via criminelen met een vriendje die voor bank spelen. ?Maar dan kun je natuurlijk bedot worden. Je vriendje neemt je mee naar een louche caf? en zegt: ik heb nog wel een zakje met dertig duizend euro, laten we die transactie doen. Voor je het weet, kom je zonder bitcoins, zonder dertig duizend euro en m?t een blauw oog weer buiten.?

Big data
Ondanks dat het bij de omzetting van de valuta soms verkeerd gaat, is het een betrouwbare weg. Als je het goed aanpakt, is een wapen zo besteld. Het samenspel van Bitcoin en Tor maakt het volgens Van Wegberg tot een toxic cocktail. ?Op het moment dat je beide technologie?n combineert, heb je een systeem waarmee je anoniem kunt betalen en internetten, wat betekent dat je anoniem met elkaar kunt communiceren en handelen.?

De technologie zelf is dus nagenoeg zuiver. Hoe anoniem je op het dark web blijft, bepaal je volgens professor Hartel zelf. ?E?n foutje en je bent de pineut.? Van Wegberg vult aan: ?Tot op heden zijn arrestaties rondom personen die illegale dingen op het Tor-netwerk deden voornamelijk verricht door het klassieke politiewerk van het infiltreren van een organisatie, of mensen die fouten maakten. Dat zat ?m dus niet in het technisch breken van het Tor-netwerk.?

Fouten maken, goed speurwerk. Dat is mogelijk door de grote hoeveelheid data die op het dark web wordt geproduceerd. ?Als je genoeg datapunten hebt, kun je via big data-oplossingen dingen aan elkaar proberen te correleren?, stelt Van Wegberg. ?Op dit moment verzamelen ze voornamelijk in de Verenigde Staten veel data, vooral de FBI en NSA houden zich hiermee bezig.?

Vingerafdrukken
Maar in de zomer van 2015 verschenen op diverse nieuwssites verontrustende berichten dat Tor helemaal niet zo anoniem zou zijn als werd gedacht. Onderzoekers van het Massachusetts Institute of Technology (MIT) kwamen met een nieuwe methode om aan de hand van ?vingerafdrukken? het signaal van een gebruiker te volgen. Zij stellen dat ze dankzij verschillende patronen, algoritmes en heel veel data met 88 procent nauwkeurigheid verborgen servers kunnen identificeren.

Professor Hartel is hier vrij nuchter onder. ?Iedereen is verschillend. De manier waarop jij tikt is anders dan waarop ik tik. Met die verschillen kun je best wat. Je kunt correlaties doen, informatie aan elkaar linken, maar daarmee heb je niet meteen een boef te pakken.? En zo blijven terroristen vrijwel zonder risico wapens bestellen, propaganda zaaien en ongehinderd communiceren.

Puzzelwerk
Inlichtingendiensten gaan door met hun jacht op criminelen. Het is als vissen met een schepnetje in die reusachtige oceaan: je moet goed zoeken. Af en toe hebben ze beet, en verandert die ondergrondse crimineel in een zichtbare ziel.

Maar het blijft een lastige klus. ?Het kost heel veel puzzelwerk om iemand op te sporen?, aldus Hartel. Kunnen hackers in dienst van de overheid de systemen kraken, zodat identiteiten van criminelen zichtbaar worden? ?Of ze het echt kunnen, weet niemand?, zegt Hartel, ?maar als er een organisatie is die dat weet, dan zou het de NSA zijn.?

Gigantische hoeveelheden data, uitgebreide puzzels en kraken is lastig. De overheid zou surfen op de Tor-browser kunnen verbieden. Maar volgens Hartel is handhaving onmogelijk. In China is het wel verboden, wordt Tor-verkeer ?afgetapt en weggemikt?. ?Maar Tor wordt ook gebruikt voor goede doeleinden. Het vermoeden is dat ongeveer de helft goed is en de andere helft kwaad. Elke technologie is dual used.?

Marktplaats
Die kwade kant ontdekte Ross Ulbricht, oprichter van de online zwarte markt Silk Road. D? plek waar het allemaal begon. Een zwarte markt waar echt alles te koop was, maar na vele maanden speurwerk opgerold door de FBI dankzij een fout van Ulbricht zelf.

Mede door deze ?vangst? signaleert Van Wegberg een verschuiving van aanbod. ?Wat je nu ziet gebeuren is dat iedereen zijn eigen toko begint. Iedereen zet zijn eigen marktplaats op.? De markt fragmenteert en het aanbod vergroot. Verschillende vormen van cybercrime worden nu aangeboden als service. ?Hierdoor is de technische drempel voor mensen om bijvoorbeeld een DDoS-aanval uit te voeren theoretisch heel laag. Jij en ik hoeven er geen verstand van te hebben. Je moet alleen weten waar je het kunt aanschaffen en op welke server of site je je pijlen wilt richten.?

Nu steeds meer spelers de markt betreden, is het voor opsporingsdiensten nog lastiger om identiteiten te achterhalen. Zij moeten zoeken in een alsmaar groter wordend web van onzichtbare datanetwerken. In een web waarin alle spelers elkaar blind ontmoeten. Waar rechercheurs hand in hand gaan met hun prooi, zonder te weten wat ze hebben gevangen. Tot de prooi zijn masker verliest. Zichtbaar wordt in de onderstroom van de reusachtige oceaan en niet langer meer verdwenen is. Tot die tijd blijven nieuwe terroristen de weg naar het anonieme paradijs betreden.

Bronnen: Kijk op kennis

Drugsmarktplaatsen op het web

Geef een reactie

Nederland loopt wereldwijd voor op in de online verkoop van drugs dit valt op te maken uit onderzoek van het Internet-facilitated drugs trade – “An analysis of the size scope and the role of the Netherlands” van onderzoeksinstituut RAND Europe uit Brussel. In opdracht van het ministerie van Veiligheid en Justitie onderzocht RAND Europe in januari 2016 een maand lang de rol van Nederlandse kopers en verkopers in de online drugshandel op cryptomarkten – websites verscholen achter een speciale browser voor extra anonimiteit die wereldwijd handelen in (met name) illegale goederen. Het bureau analyseerde de drugverkoopdata van de acht actiefste cryptomarkten. Daarnaast spraken onderzoekers met rechtshandhavers. Ze spitten politiedossiers door. En ze deden literatuuronderzoek. Werkelijk alle verschillende soorten drugs van Xtc tot wiet en speed wordt per post bezorgd. De handel in illegale drugs via internet is marginaal in vergelijking met de fysieke markt. De schattingen zijn dat de totale maandelijkse omzet op deze markten minimaal 12.6 miljoen euro bedraagt. Wanneer medicijnen, alcohol en tabak worden weggelaten is de omzet zelf nog minder: 10.6 miljoen. De maximum schatting voor de maandelijkse drugsomzet op alle cryptomarkten komt uit op 22 miljoen euro.

Het WODC biedt ons een kijkje in de wereld van het darkweb en spreekt over zogenaamde Cryptomarkten. Na het oprollen van de beruchte webwinkel Silk Road (Silk Road werd gerund door de Amerikaan Ross Ulbricht, een scheikundige van in de dertig die met zijn website een platform bood voor de handel in drugs, gestolen goederen, wapens en huurmoordenaars) door de FBI in oktober 2013 zijn er wereldwijd vijftig zogenoemde cryptomarktplaatsen ontstaan, oftewel winkels die alleen via een Tor Browser kunnen worden benaderd. Cryptomarkten lijken qua uiterlijk veel op online markplaatsen, zoals Marktplaats.nl of eBay. De drie grootste markten, AlphaBay, Nucleus en Dreammarket, bevatten ongeveer 65 procent van alle advertenties voor alle producten en diensten samen. Deze marktplaatsen maken tegenwoordig drie keer zoveel omzet dan in de tijd?van Silk Road. Verkopers zitten vooral in de Verenigde Staten, Rusland, Frankrijk, Duitsland, India en Nederland.

Bronnen: NRC , Emerce.nl, WODC

ITOM: Illegal Trade on Online Marketplaces

Geef een reactie

silk-road-seized-3-png

Harddrugs, gereedschap om computers te hacken, valse identiteitsbewijzen, vuurwapens en?liquidaties op bestelling. Het is allemaal in een handomdraai te verkrijgen via illegale online?marktplaatsen op het verborgen darknet. Strafrechtelijke onderzoeken lieten al zien hoe?problematisch de online handel, waar miljoenen in omgaan, is. Om dit een halt toe te roepen is?het project ITOM gestart, waarin internationale samenwerking de sleutel tot succes is.

Jan Dobbelaar en Bas Doorn, beiden criminoloog en werkzaam bij het?Landelijk Parket, zijn de?projectleiders van ITOM (Illegal Trade on Online Marketplaces). De aanleiding om het project te?starten waren de strafrechtelijke onderzoeken Commodore en Vantage die al bij het LP liepen.??Die zaken gaven ons voor het eerst een helder beeld over hoe groot het probleem van de handel?op online marktplaatsen is. Daar moesten we wat mee. Met alleen strafrechtelijke onderzoeken?doen, haal je misschien ??n, twee of drie verkopers onderuit, maar dat doet niet veel met de?markt?, vertelt Dobbelaar. Vanuit het LP werd daarom gezocht naar het antwoord op de vraag:?hoe pak je dit omvangrijke probleem dan wel aan? ?De moeilijkheid van de online handel is dat?het onbegrensd is. Internet is dat per definitie en daarom besloten we dit probleem niet als land?alleen aan te pakken, maar internationaal de samenwerking te zoeken. Van de Europese Unie?kregen we 4,5 ton om project ITOM te realiseren en de juiste mensen bij elkaar te krijgen.?

Kilo?s drugs

De illegale online marktplaatsen, zoals Silk Road 2.0 en Cannabis Road, zijn alleen te bereiken via?het TOR-netwerk. De TOR-browser is eenvoudig te downloaden en op zich niet illegaal, maar?vanwege de anonimiteit die het netwerk biedt, is de browser erg geliefd bij criminelen. De?misdrijven die ze online plegen zijn verre van onschuldig: denk bijvoorbeeld aan de verspreiding
van kinderporno. Die anonimiteit nodigt criminelen ook uit om verder te gaan dan ze op het?normale web zouden doen. Op het darknet lopen ze immers minder risico om in beeld te komen?bij politie en justitie. Grootschalige drugshandel vormt het leeuwendeel van de handel op de?online marktplaatsen. Vele kilo?s drugs worden dagelijks de hele wereld over gezonden. De?verkopers verdienen soms miljoenen bitcoins met de lucratieve handel. Een combinatie van
technische en klassieke opsporing moet hen uit de anonimiteit halen.

Bondgenoten

Maar project ITOM is breder dan enkel opsporingsonderzoeken doen. Dobbelaar en Doorn?slaagden erin om de FBI en achttien andere Europese landen enthousiast te krijgen om samen?een vuist te maken tegen deze vorm van cybercrime. ?Onze strategie kent drie speerpunten. Ten?eerste focussen we op de gewone strafzaken. Dit om mensen op te sporen, aan de schandpaal te
nagelen en zo het beeld te geven dat we ze weten te vinden en oppakken. Kortom: lawaai maken?in het wereldje. Tweede speerpunt is om ons te concentreren op de logistiek van de handel. Dat?gebeurt via de gewone post. Reden voor ons om bondgenoten te zoeken bij de douane en?postbedrijven. In januari organiseerden we daarom in samenwerking met de Nederlandse?Douane een driedaags congres. Het hoofddoel: awareness vergroten en kijken wat we voor elkaar?kunnen betekenen. Hoe groot het probleem van zendingen per post precies is, weten we nog?niet. Daarom hebben we met elkaar afgesproken dat we een internationale controledag gaan?organiseren. Als we die dag zo veel mogelijk verdachte brieven en pakketten openen, krijgen we?een helderder beeld van de aard en omvang van het probleem. Door postzendingen te?onderscheppen en zowel de kopers als verkopers te benaderen, hopen we het vertrouwen in de
anonimiteit en elkaar te ondermijnen. Want daar draait het systeem op.?

Als laatste richt het project ITOM zich op bitcoins, het anonieme betaalmiddel dat gebruikt wordt?op de marktplaatsen. Ook die laten sporen achter. Bitcoins kunnen namelijk niet overal zomaar?ingewisseld worden voor een grote zak geld. Daar liggen kansen.

Krachtiger signaal

De FBI haalde als eerste markplaats Silk Road 1 uit de lucht, maar binnen no time was er al?sprake van een doorstart: Silk Road 2. Assistent-projectleider Bas Doorn: ?De les die we leerden?was dat een enkele website neerhalen dus totaal geen zin had. Daarom drongen we aan op een?grote internationale actie, waarbij we ons naast het offline halen van de marktplaatsen ook op de?verkopers richten. Dat betekent: hen uit die ?veilige? anonimiteit halen en vervolgens aanhouden.?Bovendien is het een veel krachtiger signaal als we tijdens die actie met achttien landen?tegelijkertijd honderden grote websites neerhalen.? Volgens Dobbelaar is het feit dat al die landen?tegelijkertijd met dezelfde missie aan de slag gaan de grootste uitdaging van ITOM. Verder is het?betrekken van andere organisaties, zoals de douane, vrij nieuw. ?Het is geen?rocket science, maar het gebeurt niet vaak dat het OM dergelijke partijen internationaal betrekt.?Vaak doen we dit soort projecten het liefst landje voor landje, collectief handelen gebeurt weinig.?Alle landen doen naast het gezamenlijke voorbereidend werk zelf strafrechtelijk onderzoek, met?als klapper meerdere actiedagen. Die gezamenlijke uitstraling maakt de acties mooi stevig.?

414 websites

De eerste actie met de codenaam ?Onymous? vond plaats op 6 november 2014. De EU-landen en?de FBI slaagden erin om tegelijkertijd marktplaatsen uit de lucht te halen en verkopers aan te?houden. Zo werd in San Francisco de grote man achter Silk Road 2 opgepakt. Uit onderzoek?bleek bovendien dat de internetserver van Silk Road 2 ook enige tijd in Nederland had gestaan.?Onder leiding van het LP nam ook de politie in Nederland een aantal computerservers in beslag.?Die werden uitgebreid geanalyseerd. Tijdens de actie Onymous haalden de landen in totaal maar?liefst 414 illegale marktplaatsen uit de lucht. Bezoekers van de websites zagen daarna alleen nog?de melding: ?This hidden site has been seized?. Ook werd er beslag gelegd op meer dan een miljoen?dollar aan bitcoins en 180.000 euro cash.

Dobbelaar en Doorn waren zeer tevreden met de resultaten van de eerste actie: ?Er werden?honderden websites neergehaald, veel meer dan gedacht. Op de fora die kopers en verkopers?bezoeken zat de schrik er duidelijk in. Dat zagen we aan de vele reacties. In de toekomst willen?we daarom nog meer grote internationale actiedagen organiseren. Het liefst met veel bombarie?zodat de kopers en verkopers van de websites wegblijven en uit angst ook nooit meer terugkeren.?Als dat ook uit de analyse van TNO blijkt, heeft ITOM zijn kracht bewezen.?

Onlangs zijn in Nederland drie grote verkopers ge?dentificeerd in het kader van Project ITOM. Op?verschillende online marktplaatsen stonden zij bekend onder de pseudoniemen Holland Online,?Amsterdam United en Albert Heijn. De mannen worden verdacht van het handelden in XTC, MDMA,?LSD en andere drugs. In totaal is voor meer dan 1 miljoen euro aan bitcoins, cash en andere valuta?in beslag genomen. De drie verdachten zitten in voorlopige hechtenis.

[slideshare id=65015611&doc=verantwoordingaanpakgeorganiseerdecriminaliteit2014-definitief23-06-2015-160815181548&type=d]

Bronnen: OM