SocialMediaDNA richt zich op kennisdeling rondom social media, politie en maatschappelijke veiligheid. Onderwerpen vari?ren van de online aspecten van openbare orde, opsporing, vervolging, rechtspraak tot crisisbeheersing en communicatie.
Tim Conatser die op Facebook liet zien dat hij de honden van de buren?doodgeschoten had. ?Keep your damn dogs on your property?.
Dat je je ex doodsteekt, dan een foto van haar maakt en die op facebook zet ? ze komen in onze?blogs?regelmatig voorbij, de?moordenaars, dieven, geweldplegers en wat dan ook, die om een of andere reden op hun profielpagina?s vertellen w?t ze hebben gedaan, en soms ook waarom. Opsporing was nog nooit zo gemakkelijk, zou je denken.
In de VS hebben forensisch psychologen van het New York Center for Neuropsychology and Forensic Behavioral Science nu onderzocht waarom deze daders dat doen. Simpel eigenlijk, deze mensen lijden aan ?een onverzadigbare drang naar aandacht?. Aandachtsziek dus. En dat zit soms heel diep. ?The allure of fame, and the excitement of the attention, it?s almost like it?s intoxicating?, zei onderzoeker N.G. Berrill. ?They?re willing to foolishly sacrifice their freedom in order to obtain the attention and cause a commotion?. Opvallend is dat het niet aan leeftijd gebonden is, hoewel veel ?bekentenis-postings? worden gedaan door jongeren ? logisch, die zijn ook veel meer actief op sociale media. En dus zijn veel zaken voor de politie simpel op te lossen: moorden in Florida en Texas?via facebook, een moord in Engeland en een verkrachting in Massachusetts via Snapchat.
Ook simpel opgelost werden de zaken van de dronken automobilist die Periscope gebruikte, de New Yorkse student die zijn kamergenoot in de fik stak en dat op Snapchat zette, en natuurlijk van de man die 142 misdrijven bekende op Instagram. Ook de malloot die kokend water over zijn kat gooide zette net als Tim Conatser de beelden op Facebook.?Enfin, ondertussen waarschuwt NYPD-chef John Miller voor een trend die min of meer het gevolg is van deze aandachtsziekte:dying live on social media, niet meer alleen voorbehouden aan terroristen en school shooters. ?Showing off? terwijl je mensen neerschiet en wellicht zelf neergeschoten wordt ? allemaal voor een beetje aandacht.
Een nieuwe intelligence-paradigma. Zo noemen?veiligheidsbeambten van de Isra?l Defence Force (IDF) de sociale media waarop ze zoeken naar informatie over aanslagen en daders daarvan. Een enkeling gaat zelfs zo ver te stellen dat deze speurtochten op sociale media hebben geleid tot een daling van het aantal incidenten. Luitenant-generaal Gadi Eisenkot zegt dat het nu veel gemakkelijker is om lone wolfs of slapende cellen te vinden. Waar dat voorheen een langdurig opsporingsproces was, kan dat nu veel sneller ? door profielen aan elkaar te koppelen, door te zoeken naar vriendennetwerken, likes en shares. De doelgroep immers, tieners en twintigers die aanslagen willen plegen, is massaal online actief. ?We can build in-depth profiles of past
perpetrators, their motives and inspirations, and based on what they have in common locate those with similar characteristics?. En zo hebben tientallen mensen al thuis bezoek gehad van IDF-medewerkers met de vraag wat ze nu precies bedoelden met die posting op facebook, of met die tweet. ?The same tools through which they are pushed to join jihad could help to stop them before it is too late?, aldus het artikel.
Online?intifada?
Na zes maanden van geweld in Isra?l en de Palestijnse gebieden zijn de Isra?lische veiligheidsfunctionarissen behoedzaam als er gesproken wordt over een afnemende dreiging. Gewelddadige protesten en rellen in de Westelijke Jordaanoever zijn weliswaar afgenomen, en het aantal incidenten waarin mensen worden neergestoken of -geschoten is gehalveerd (twee maanden geleden was dit?gemiddeld ??n per dag). In zes maanden, van oktober 2015 tot maart van dit jaar, waren er 230 aanvallen waarin 34 Isra?li’s en buitenlandse toeristen en 121 Palestijnse aanvallers werden gedood. Velen hebben het gehad over een derde intifada (opstand), hoewel het Isra?lische leger liever de term “beperkte opstand” verkiest. Het voorkomen van bloedvergieten is onwaarschijnlijk, ook al omdat Isra?lische en Palestijnse leiders niet eens in dezelfde kamer kunnen zitten.
De uitdaging voor?de Isra?lische veiligheidsdiensten is echt veranderd. “In de tweede intifada [2000-2005] was er een duidelijke keten van?regie, financiering van aanslagen en rolverdeling” zegt een officier van de Israel Defence Force (IDF). “Je kon?een terroristische cel lokaliseren en uitschakelen. Nu kan iedere?Palestijn een potenti?le verdachte zijn en dat is onwenselijk. Je moet eigenlijk daders kunnen onderscheiden in het Palestijnse publiek.” En dat is veel makkelijker gezegd dan gedaan als je ziet dat de huidige?aanvallers geen eerdere betrokkenheid hadden bij gewelddadige activiteiten, ze vaak als individuen handelen of hoogstens in groepjes van twee of drie vrienden acteren en in sommige gevallen zelfs maar?dertien jaar zijn. De stafchef van de IDF, luitenant-generaal Gadi Eisenkot, gaf drie maanden geleden toe dat de Isra?lische veiligheidsdiensten geen enkele aanwijzing hadden over de aanslagen. Dat is nu iets verbeterd, mede door ongebruikelijke inlichtingenoperaties.
Nieuw intelligence paradigma
Het is?Isra?lische ministers tot nu toe niet gelukt om bedrijven als Facebook te overtuigen?om het aanzetten tot geweld door Palestijnen?van het platform?te verwijderen, maar de inlichtingendiensten?zien de?social media platformen als uitgelezen kans om dreigingen te monitoren. De gemiddelde dader is tussen de?15 en 25 jaar?en de meesten van?hen zijn actief op Facebook en Twitter. Vaak kun je (en zeker achteraf) hun intenties afleiden uit hun online gedrag.
“Het is een nieuw paradigma waarin we zien dat we niet alleen te maken hebben met individuen zonder organisatorisch verband, maar deze daders weten een week of zelfs de dag ervoor nog niet dat?ze een aanval gaan uitvoeren”, aldus de Isra?lische inlichtingendienst. “Wat we wel kunnen doen is analyses gebruiken op basis van rijk gevulde?profielen van daders uit het verleden. Wat was hun motief, wat inspireerde hen om te handelen? Op basis van gemeenschappelijke kenmerken kunnen we deze mensen dan lokaliseren.”
Typische online profielen bevatten vaak beschuldigingen in de richting van Isra?l die de al-Aqsa moskee op de Tempelberg in Jeruzalem “ontheiligde”, klachten over de Palestijnse leiders en berichten over de?”verloren generatie” of persoonlijke woede over een vermoord?familielid, vriend of buur. Dit gedrag gaat vaak gepaard met persoonlijke problemen, zoals gedwongen huwelijken, schuld en sociale uitsluiting. Sommige verdachten gaven tijdens het?verhoor toe dat ze een zelfmoordactie van plan waren en?als “martelaren” wilden eindigen.
Met behulp van speciaal ontwikkelde algoritmen zoekt men nu op social media-accounts van jonge Palestijnen wat al snel een lijst van potenti?le verdachten opleverde. In sommige gevallen heeft het IDF ook aanvallen kunnen stoppen, nog tijdens de voorbereidende handelingen. Tientallen jonge mannen en vrouwen hebben ook “waarschuwingsbezoeken” gehad door de Shin Bet (de inlichtingendienst) waarin zij en hun ouders te horen kregen dat ze in de gaten werden gehouden. Ook worden de namen gedeeld met de Palestijnse autoriteiten. Radicaliserende jongeren op het web worden met de tools op deze manier gestopt voordat ze zich aansluiten bij de Jihad.
“Inlichtingendiensten hebben nog nooit een grote aanslag (zoals de Intifada) kunnen voorspellen”.
Dit is slechts een van de vele interessante uitspraken?uit de genomineerde documentaire over de Shin Bet:
De politie heeft foto?s online gezet van mensen die betrokken waren bij gewelddadige protesten tegen de komst van een azc in Geldermalsen. Op de foto?s zijn de gezichten van tien relschoppers onherkenbaar gemaakt in de hoop dat de mensen zichzelf bij de politie aangeven.?”Op deze foto’s hebben we de gezichten onherkenbaar gemaakt, maar de kleding niet”, zegt een woordvoerder van de politie. “We willen mensen die zichzelf herkennen de kans geven zich alsnog bij ons te melden. Gebeurt dat niet, dan gaan we de foto’s op woensdag 27 januari ongecensureerd laten zien in het opsoringsprogramma Bureau GLD op Omroep Gelderland.”
De protestgroep ‘Geldermalsen Zeg nee tegen azc‘ keert zich?op zijn Facebookpagina tegen het publiceren van de foto’s. “Het is de omgekeerde wereld hier in Nederland”, schrijft de groep, die de?vraag stelt waarom er dan geen beelden van het politie-optreden online worden gezet.
Ruim een maand geleden bestormde een menigte?het gemeentehuis waarop de vergadering over de bouw van een azc?moest worden gestaakt.?Terwijl buiten de politie werd bekogeld met flessen, stenen en vuurwerk en agenten waarschuwingsschoten losten, werden de mensen binnen in?de raadszaal gesommeerd om naar boven te gaan?voor hun eigen veiligheid. De burgemeester toonde zich naderhand?geschokt door de gebeurtenissen.?Zo’n tachtig mensen keerden zich die avond tegen de politie. Er werden toen?veertien mensen aangehouden.
De politie wil mensen de kans geven zichzelf te melden (Video afspelen)
Het rechercheteam dat na de rellen?werd geformeerd, heeft inmiddels ‘enkele tientallen’ echte relschoppers in beeld. De?politie is naar eigen zeggen geholpen door omstanders die foto’s en filmpjes instuurden. “Het bestuderen van de vele beelden was een tijdrovend karwei. Maar we zijn erin geslaagd om het kaf van het koren te scheiden.”
“Het is een eerste stap om aan te geven dat het ons menens is”, zegt Frank de Valk van de politie Oost-Nederland. “Mensen die zichzelf herkennen krijgen zo de gelegenheid om zich vrijwillig te melden, zodat ze later als verdachte kunnen worden gehoord.”
De foto’s van verdachten die zich nu melden, worden meteen offline gehaald, zegt De Valk. “Dat voorkomt ellende in hun omgeving. De mensen op de foto’s zullen zichzelf wel?herkennen, bijvoorbeeld aan de kleding of de manier waarop je staat.”
Het is niet de eerste keer dat de politie zo?n actie onderneemt. In 2005 was het ook raak bij de rellen tussen Ajax- en Feyenoordsupporters. En in 2011 werden foto?s van rellende Feyenoordsupporters getoond op billboards in het centrum van Rotterdam. Toen heeft een aantal mensen zichzelf aangegeven.
Een nadeel van deze actie is dat het stigmatiserend werkt. Dit beeld zal altijd op internet terug te vinden zijn.
Als de daders zich niet melden, zal de politie de actie uitbreiden. Dan worden de foto?s volgende week ongecensureerd naar buiten gebracht via sociale media, regionale omroepen en uiteindelijk via het programma Opsporing Verzocht.
Steeds meer winkeliers zijn winkeldieven zo beu, dat ze camerabeelden online zetten waar de dieven herkenbaar opstaan. Dat mogen ze niet: het is een vorm van eigen rechter spelen. Toch laat het Openbaar Ministerie de winkeliers hun gang gaan.
Winkeldief betaalt alsnog: uit angst of uit spijt?
Was het haar geweten? Of was het de angst gepakt te worden? Hoe dan ook kreeg kinderkledingwinkel MOOS Kids in Deventer alsnog het geld van een winkeldief. En er zat een briefje bij.
?Ik zit hier enorm mee. Kan er niet van slapen?, schrijft de winkeldief, die bekent de week ervoor een dure?aankleedkussenhoes te hebben gestolen. In de enveloppe zat behalve het excuus-briefje ook zestig euro.
De vraag is natuurlijk of het echt het geweten van moeder was, zoals ze zelf schrijft, of dat domweg de grond te heet onder haar voeten werd.
Nog geen 24 uur eerder had winkeleigenaresse Monika van den Beld namelijk nog op Facebook gezet dat de diefstal op camera stond ?n dat ze de dief had herkend. De foto?s van de dader had ze er bewust niet bij gezet, vertelt ze tegen RTV Oost. “Nu ben ik blij dat we het niet hebben gedaan, maar er is zeker over nagedacht.”
