Categoriearchief: Uncategorized

App: Pok?mon Go en de impact op straat

pokemongo

De computerbeestjes die in de jaren negentig een enorme rage waren, zijn terug. En hoe. Via de smartphone zitten de Pok?mon nu virtueel in de echte wereld en zetten die op stelten. Reviews zijn lovend, maar de politie waarschuwt nu in diverse landen?voor de risico’s. Overal?worden nu al bijzondere taferelen waargenomen en melden mensen dit afwijkende?gedrag?bij de autoriteiten. Ze zijn overal te vinden, zoals in politiebureau’s, Auschwitz, het Pentagon of?het Witte Huis. Mensen maken wegen onveilig?vanuit de auto of?sprongen uit rijdende bussen.?Veilig Verkeer Nederland waarschuwt dat onverantwoord Pok?mon jagen levens kan kosten. In Engeland heeft men al honderden incidenten afgehandeld waarin de kleine digitale Pokemons een rol speelden. Hieronder een paar voorbeelden die het nieuws haalden.

Amsterdam

Allard de Graaf (16) slaat de hoek van de straat om en houdt plotsklaps stil. ‘Kijk, hier zit er een.’ Hij wijst op een leeg stuk trottoir. ‘Zie je wel?’ Hij tikt op z’n telefoon. Daar staat hij – in het echt onzichtbaar maar haarscherp afgetekend op het scherm: een slaperig geel wezentje met een slurf. ‘Dit is Drowzee. Best een mooie vangst, zo te zien.’

De Amsterdamse scholier is verdiept in Pok?mon Go, een spel waarmee smartphonegebruikers op zoek moeten naar Pok?mon (zowel enkel- als meervoud). Dankzij de augmented reality-techniek (die de virtuele en de echte wereld met elkaar vermengt) zijn de beestjes overal op straat en in het water te vinden.

De smartphonegame is nog geen week geleden gelanceerd, maar in de VS al vaker gedownload dan Twitter of de dating-app Tinder. Het aandeel van het Japanse Nintendo, de ontwikkelaar van het spel, vloog maandag met 25 procent omhoog en staat inmiddels op meer dan 20 duizend yen (180 euro). Het spel is gratis te installeren en te spelen. Geld wordt verdiend met de winkel waar je speciale voorwerpen kunt kopen die het gemakkelijker maken om Pok?mon te vinden of sterker te maken.?De privacyzorgen over de app zijn inmiddels grotendeels weggenomen.

7_11_16_pokemon2

Nederland

In Nederland is Pok?mon Go officieel nog niet verkrijgbaar; vanwege overbelaste servers is de uitgave uitgesteld. Maar via een digitale sluiproute wordt het spel al massaal gedownload. ‘Cijfers zijn er niet, maar als ik kijk naar het aantal fans op Facebook schat ik dat zeker 100 duizend Nederlanders het nu spelen’, zegt Ren? Paul van Dinter van de inderhaast opgerichte Pok?mon Go fansite. ‘Als het er niet al 200 duizend zijn.’

Het levert wonderlijke taferelen op. Op de Dam in Amsterdam staart zo’n beetje heel havo 3 van christelijke scholengemeenschap Bogerman uit Sneek naar z’n telefoonschermpje. De scholieren zijn vandaag op schoolreis. Op het programma staan het Rijksmuseum en Madam Tussauds. Allemaal hartstikke interessant, vindt de 15-jarige Sjoerd Seffinga. Maar minstens zo leuk is het verzamelen van Pok?mon onderweg. ‘Het stikt er hier van.’ De mentor slaat haar klas met verbazing gade. ‘Je had ze net in de rondvaartboot moeten zien. Ze waren alleen maar van die beestjes aan het vangen.’

Wonderlijker wordt het als een gebouw in het spel is opgenomen. Partycentrum Morshuis in Albergen (Overijssel) is bijvoorbeeld ongevraagd gebombardeerd tot zogenaamde Pok?stop, een plek waar Pok?balls en andere onmisbare items verdiend kunnen worden. ‘Het was hier een gekkenhuis dit weekend’, zegt eigenaar Edward Morshuis. ‘De bierglazen vlogen door de lucht. Iedereen was alleen maar met z’n telefoon op die dingen aan het jagen.’ Het caf? heeft inmiddels een Pok?monvrije zone ingericht. ‘We hebben niks tegen dat spelletje, maar het moet hier wel een beetje gezellig blijven.’

Slachtoffers


Het spel heeft zelfs al z’n eerste slachtoffers gemaakt. In Tilburg werden in de nacht van vrijdag op zaterdag drie twintigers van hun telefoon en geld beroofd, terwijl ze op jacht waren naar Pok?mon. In de VS waarschuwt de politie voor overvallers die hun slachtoffers staan op te wachten op locaties die in het spel belangrijk zijn.

De politie in Amsterdam plaatste dit weekend een bericht op Facebook waarin spelers wordt geadviseerd vooral niet in groten getale politiebureaus af te struinen op zoek naar Pok?mon. In Australi? en de VS zijn sommige politiebureaus Pok?stop; ze worden platgelopen door gamers.

‘Dit is nog maar het begin’, zegt Ren? Paul van Dinter van de Pok?mon Go fansite. ‘Als het spel in Nederland officieel verkrijgbaar is, ontstaan hier dezelfde toestanden als in de VS.’ Neem de Amerikaan die Pok?mon Go speelde terwijl zijn vrouw in het ziekenhuis lag te bevallen. Hij zette een screenshot online van zijn puffende echtgenote met een vrolijk Pok?mon-monstertje in de hoek. Of de 19-jarige vrouw die op jacht naar een Pok?mon aan de waterkant een lijk aantrof.

In Amsterdam hoopt de 26-jarige Mario Annes dat het spel geen al te grote proporties zal aannemen. ‘Het atelier van mijn vader is een Pok?stop. Die voorbijgangers zijn nu nog leuk, maar het moeten er niet te veel worden.’ Annes heeft pauze van zijn werk en is even langs de monumentale Muiderpoort op het Alexanderplein gelopen. De voormalige stadspoort is net als veel andere drukbezochte plekken in het spel opgenomen als ‘Gym’ – waar spelers hun Pok?mon tegen elkaar kunt laten vechten.

‘De lol zit hem voor mij in de nostalgie’, zegt Annes. ‘Ik ben opgegroeid met Pok?mon, het is leuk om al die karakters weer terug te zien.’ En vooruit, een beetje fanatiek is hij ook wel. ‘Dit weekend was ik op jacht in een park in Amstelveen. Daar kwam ik opeens een stuk of tien andere spelers tegen. We hebben gezellig tips uitgewisseld.’

Even verderop staat Allard de Graaf in een plantsoen (ook een Gym) zijn pas buitgemaakte Pok?mon te testen. Hij laat het beest vechten met een Pok?mon van een tegenstander. ‘Dit heb ik nog nooit gedaan, het lukt nog niet heel goed.’ Het is bijna zomervakantie, hij hoeft alleen nog langs school om zijn rapport te halen. ‘Kan ik de rest van de dag mooi oefenen.’

pokemon-go-nick_statt-screenshots-1.0

Pok?mon Go voor beginners

Pok?mon Go is een zogeheten ‘augmented reality-spel’ waarin spelers via hun scherm de Pok?mon in de echte wereld kunnen zien. Wanneer je de camera van je telefoon ergens op richt kun je vanzelf een Pok?mon op je scherm zien verschijnen. Het spel is sinds deze week te installeren.

Om een Pok?mon te kunnen vinden moeten de spelers op pad gaan. De beestjes zijn namelijk op verschillende plekken te vinden.?De app toont een plattegrond met daarop je huidige locatie. Wanneer je over straat loopt, verschijnt er regelmatig een Pok?monfiguur in je buurt. Bij water zal dat vaak een Pok?mon van het watertype zijn en in het donker de vleermuisachtige Pok?mon Zubat. De ene soort is zeldzamer dan de andere. Je zult echt op pad moeten om ze allemaal te kunnen vangen. Sommige Pok?mon kun je uitbroeden in speciale eieren.

Om een Pok?mon te vangen, tik je op het scherm. De app schakelt vervolgens de camera aan de voorkant van het toestel in en met behulp van augmented reality verschijnt het wezentje in 3D voor je neus. Op de plattegrond vind je ook Pok?stops. Die zijn geplaatst op vaste locaties, zoals bij monumenten. Als je daar vlakbij staat, kun je diverse gebruiksvoorwerpen verdienen, zoals eieren om uit te broeden.

Het is in de eerste plaats de bedoeling om zo veel mogelijk verschillende Pok?mon te vangen. Met voldoende wezens stijg je een niveau. Op niveau vijf kun je je aansluiten bij een van de drie teams die om dominantie strijden: rood, blauw of geel. Die strijd vindt plaats bij de Pok?mon Gyms.

Vreemde?situaties
De politie in Amsterdam laat weten rekening te houden met vervelende situaties. ,,In het buitenland heeft het spel al voor de nodige problemen gezorgd. In Australi? en Amerika werden politiebureaus overspoeld met mensen die een Pokemon wilden vangen die in het bureau geplaatst was”, schrijft de politie op Facebook. ,,We willen mensen met een hulpvraag graag zo goed mogelijk helpen zonder afleiding. Iedereen is natuurlijk welkom in een politiebureau, maar we willen vragen om hier rekening mee te houden.”

Naast de drukte roept de politie ook op om tijdens het spel wel te blijven opletten op straat. ,,Er zijn al diverse ongelukken gebeurd door mensen die zo met het spel bezig waren dat ze niet keken bij het oversteken.”

Jongens vinden lijk

In Baarn is door vijf jongens die Pok?mon Go speelden in een vijver aan de Emmalaan het lichaam van een dode vrouw aangetroffen. Dat meldt De Gooi- en Eemlander.?Een van de jongens zou in de vijver zijn gesprongen om het hoofd van de vrouw boven water te houden. De anderen sloegen alarm bij een nabijgelegen verzorgingshuis.?Volgens de jongens is de vrouw nog gereanimeerd, maar bleek al snel dat ze was overleden, meldt de krant. Mogelijk gaat het om de bewoonster van het verzorgingstehuis. Bij de vijver zou ook een rollator zijn gevonden. De politie veronderstelt dat de vrouw zichzelf van het leven heeft beroofd.

Spelers op het spoor

In de jacht op Pok?mon zijn meerdere mensen op en bij het spoor gaan lopen. Tussen Delft en Schiedam moesten treinen langzamer gaan rijden vanwege Pokemon Go spelers op het spoor.?Bij Hattem heeft de politie maandagavond twee mensen van de rails gehaald. ProRail heeft contact gehad met Nintendo en wil dat de makers de Pok?mon?weghouden uit de buurt van de spoorlijnen. ”Je moet er toch niet aan denken dat speurneuzen onder de trein komen. Laat het spelletje niet het einde van je leven worden”, zegt een woordvoerder.
Nintendo en The Pok?mon Company hebben volgens ProRail “de plicht en de verantwoordelijkheid dat iedereen het spelletje leuk en gevarenvrij moet kunnen spelen”.

Door een spelletje achter de tralies

Een ander augmented reality stadsspel van GPS Play van een groep dertigers eindigde zaterdagmiddag in de ?cellen van de Brugse ?gevangenis. Ze waren per ongeluk met hun walkietalkies op dezelfde radiofrequentie beland als de museum?bewakers in de binnenstad.
Omdat tijdens het spel woorden als ?dynamiet? en ?wapens? vielen, sloegen de bewakers in paniek. Ze verwittigden de politie die meteen in actie schoot. ?We kregen de melding een kwartier voor de opening van het EK-dorp op ?t Zand?, zegt korpschef Dirk Van Nuffel. ?Logisch dus dat het even alle hens aan dek was.?

Al snel bleek dat er geen sprake was van een groep terroristen. Toch werd het groepje dertigers opgepakt en naar de cellen overgebracht. ?In totaal hebben ze een tweetal uur bij ons gezeten?, zegt de korpschef. ?Op andere dagen zou zoiets sneller afgehandeld zijn. Maar er was zaterdag heel wat te doen in Brugge, onze agenten hadden het erg druk.?

De organisator van het stadsspel nam de politie niets kwalijk. ?Leuk is anders natuurlijk. Dit was voor ons wel vervelend?, zegt hij. ?Maar goed, de politie moet natuurlijk ook zijn werk doen.?

Ook bij Pokemon Go?worden al snel slachtoffer van het spelen omdat ze verdacht gedrag vertonen:

Politie helpt jongeren zoeken naar pok?mons

Agenten hebben gisteren een aantal jongens geholpen met zoeken naar Pok?mons. Dat laten zij weten op facebookpagina Politie Zuiderpark. ,,Het viel ons op dat een aantal jongens naar iets aan het zoeken waren.”?Bij een tocht door het Zuiderpark besloten de?agenten de jongeren te helpen. ,,Wij wilden het natuurlijk niet mislopen.”?Na een zoektocht werden er meerdere gevonden. ,,Maar wat ons verbaasde, er schijnt er een in ons politiebureau te zitten.”

Bronnen: Nieuwsblad, Mashable, Independent, Volkskrant, Nu.nl, WCVB

Live meekijken wordt normaler

live meekijken

In Falcon Heights heeft de politie afgelopen woensdag een zwarte man doodgeschoten. Een dag eerder vond eenzelfde incident plaats.?Kort na de schietpartij startte de vriendin van het slachtoffer een livestream op Facebook. De vriendin zegt dat haar vriend ?zonder aanwijsbare reden door de politie is doodgeschoten?.?De politie zou de 32-jarige Philando Castile staande hebben gehouden om een kapot achterlicht. De politieagent in uniform vroeg om zijn rijbewijs, waarop Castile vertelde dat deze in zijn portemonnee zat. Op het moment dat hij het rijbewijs wilde pakken, werd er op hem geschoten. Hun dochter van 4 zat nog op achterbank…

grid-cell-2222-1467873148-4?grid-cell-2222-1467873148-9

De video van deze schietpartij laat Castile zien in een plas bloed. Volgens zijn vriendin schoot de agent hem vier of vijf keer in de arm. In de video is de agent te horen: ?Ik heb gezegd dat hij het niet mocht pakken. Hij moest zijn armen omhoog houden.? Een paar minuten nadat Castile aankwam in het ziekenhuis, zou hij zijn bezweken aan zijn verwondingen. De Facebookpagina is een tijdje?uit de lucht geweest, maar de video is inmiddels wijdverspreid (let op, de beelden kunnen heftig zijn).

Het?schietincident volgt op de eerdere schietpartij van dinsdag, waarbij een 37-jarige zwarte man in Baton Rouge werd doodgeschoten door de politie. Ook dat incident werd gefilmd en dat zorgde voor veel ophef. Dinsdagavond gingen zo?n tweehonderd mensen de straat op. Ze scandeerden ?black lives matter?, naar de naam van de beweging die protesteert tegen politiegeweld tegenover zwarte Amerikanen. De twee betrokken agenten zijn direct na het incident op non-actief gesteld. Een andere agente, Nakia Jones, reageerde op de incidenten met een vurige video.?

In Dallas namen een aantal sluipschutters agenten onder vuur tijdens een demonstratie tegen politiegeweld, dat juist naar aanleiding van de incidenten van Alton Sterling en Philandro Castile georganiseerd was. Ook die gebeurtenis was via een Facebook Live stream te volgen:

Wordt live streaming normaler?

“The revolution will be televised, but now online“. We blogden er eerder over, zoals in het blog “Burgers filmen politieoptreden steeds vaker. En agenten ook“. De Amerikaanse politie gebruikt al een tijdje bodycams zoals de Golden i-Police pro of de?Axon Flex?van Taser en zet de beelden na incidenten in sommige staten ook online.

Ook de Nederlandse politievakbond ACP was enige tijd?tegen dergelijke transparantie, terwijl de bodycam in Amerika al een tijdje enthousiast gebruikt wordt. Voorzitter Gerrit van der Kamp van de ACP vreest dat de camerabeelden ook tegen de agent gebruikt kunnen worden. Ook het Nederlandse kabinet heeft besloten om dit soort systemen niet in te voeren, omdat het de veiligheid niet vergroot, terwijl onderzoekers nog over elkaar heen buitelen met diverse resultaten:

Steeds meer burgers filmen ook juist zelf hun aanhouding of politieoptreden, wat online in veel gevallen discussies oplevert over normen en waarden. En de beelden geven natuurlijk ook vaak maar een deel van het verhaal.?Je kunt als burger op elke willekeurige smartphone zo’n?filmpje opnemen, maar er zijn steeds meer streaming apps zoals van Facebook. Ook zijn zelfs speciale apps voor ontmoetingen met de politie, zoals ACLU (American Civil Liberty Union) ?Police Accountability?-app die speciaal is ontwikkeld om de rechten van de burger te ondersteunen. Bijvoorbeeld bij een staandehouding.

Facebook reageerde als volgt op het gebruik van live video bij?gewelddadige incidenten:

We understand the unique challenges of live video. We know it?s important to have a responsible approach. That?s why we make it easy for people to report live videos to us as they?re happening. We have a team on-call 24 hours a day, seven days a week, dedicated to responding to these reports immediately.

The rules for live video are the same for all the rest of our content. A reviewer can interrupt a live stream if there is a violation of our community standards. Anyone can report content to us if they think it goes against our standards, and it only takes one report for something to be reviewed.

One of the most sensitive situations involves people sharing violent or graphic images of events taking place in the real world. In those situations, context and degree are everything. For instance, if a person witnessed a shooting and used Facebook Live to raise awareness or find the shooter, we would allow it. However, if someone shared the same video to mock the victim or celebrate the shooting, we would remove the video.

Omstanders – en soms slachtoffers – die zelf filmen

Meer dan twaalfhonderd mensen zagen onlangs hoe een 19-jarige Fran?aise een einde aan haar leven maakte. Ze sprong voor de trein. De toeschouwers stonden niet voor een spoorwegovergang of op het perron, maar keken live mee met de aangekondigde zelfdoding via Periscope, de livestreamingsdienst van Twitter. De Franse politie stelt een onderzoek in.

Het is niet de eerste keer dat er gruwelijke en/of strafbare gebeurtenissen via livestreaming apps te zien zijn. In april verscheen een Amerikaanse tiener voor de rechter omdat ze de verkrachting van een vriendin met behulp van haar smartphone uitzond. Op 9 mei arresteerde de Spaanse politie een jongeman die zichzelf livestreamde, terwijl hij 195 kilometer per uur reed – het dubbele van de toegestane snelheid.

Op 14 juni zegt een?man te handelen namens Islamitische Staat als hij een livestream start op?Facebook nadat hij in het Franse Magnanville een politiecommandant en zijn vrouw had?neergestoken.

Dan was er nog een vader uit de Amerikaanse staat Virginia die zijn spijbelende, 17-jarige zoon een lesje wilde leren. Hij livestreamde een ‘bokswedstrijd’ die hij met zijn zoon in de woonkamer had. De vader slaat de jongen in elkaar en dwingt hem aan het eind van de video excuses te maken aan zijn vrienden en docenten. Inmiddels is de vader gearresteerd en de jongen uit huis geplaatst.

In het nog jonge bestaan van livestreamen stapelen dit soort verhalen zich op. Eerder blogden we al over het gebruik van Periscope en andere streamingdiensten die worden gebruikt om geweld en andere incidenten vast te leggen. Opent deze nieuwste vorm van social media een doos van Pandora of zijn dit incidenten?

‘Excessen op internet zijn niet nieuw, maar met steeds geavanceerdere technologie wordt het makkelijker om over de schreef te gaan’, zegt Jeroen van den Hoven, hoogleraar ethiek aan de Universiteit van Delft. ‘Er is een soort wedloop om aandacht gaande. Denk aan ‘happy slapping‘, een fenomeen dat al zeker tien jaar oud is, waarbij mensen anderen aftuigen, dat filmen en op internet zetten.’

‘We moeten als samenleving nadenken waar de grenzen liggen en hoe we die bewaken, want dankzij internet zijn sommige gevaarlijke fenomenen levensvatbaar en zeer besmettelijk.’

Het is ook niet de eerste keer dat een zelfmoordpoging live is uitgezonden. Een 21-jarige Canadees kondigde in 2013 op een internetforum aan dat hij van plan was zijn leven te be?indigen. Hij vroeg andere leden van het forum om een link waar hij zijn daad kon livestreamen.

Een forumgebruiker gaf gehoor aan zijn verzoek en faciliteerde dat 200 mensen live toekeken hoe de jongen pillen en wodka tot zich nam, om vervolgens zijn studentenkamer in brand te steken. Ze zagen ook hoe de student uiteindelijk gered werd door de brandweer.

Sommige gebruikers van het forum moedigde de jongen aan tijdens zijn zelfmoordpoging en trapten genadeloos na. ‘Gefeliciteerd, je hebt gefaald in een van de makkelijkste dingen in het leven’, bijt iemand hem op Facebook toe.

a98907_internet-suicide_6-campus-fire

Censureren

‘De enige begrenzing van livestreamen komt van het strafrecht en goede smaak’, zegt Philip Brey, hoogleraar ethiek aan de Universiteit van Twente. ‘Wel moet vanuit het strafrecht duidelijk zijn waar de grenzen liggen. Een interessante vraag is hoe schuldig de kijkers zijn. Wanneer moedig je iemand aan om zelfmoord te plegen? Dat is nog te weinig voorgekomen om juridisch een grens te kunnen trekken.’

‘Er waren altijd mogelijkheden om uitingen op social media voor- en achteraf te censureren. Maar bij livestreamen wordt dat ingewikkelder, omdat de beelden bijna niet te screenen zijn zoals dat met tekst via sleutelwoorden gaat. En achteraf, tja, het is live.’

Dat mensen op internet veel radicalere dingen doen, komt volgens mediasocioloog Jan van Dijk van de Universiteit van Twente door een gebrek aan non-verbale communicatie. ‘Er is geen enkele nuance waardoor mensen online veel verder gaan dan op straat.’

‘We leven nu in een aandachtssamenleving. Door de oneindige stroom van berichten en informatie wordt het steeds moeilijker om op te vallen’, zegt Van Dijk. ‘Dat geldt voor zowel de verzenders als ontvangers van boodschappen. Tieners ontvangen verreweg de meeste berichten. En zij ondervinden ook de meeste problemen van wat ik ‘overcommunicatie’ noem’, zegt Van Dijk.

‘Het wordt vooral problematisch als een adolescent niet zo lekker in zijn vel zit. Digitale berichten hebben niet of nauwelijks nuance. Daardoor komt een online-opmerking veel harder aan dan een opmerking op het schoolplein.’

privacyproject-super-stream-me-van-vpro-stopt-eerder-dan-verwacht

Documentairemaker Nicolaas Veul kan meepraten over de effecten van altijd online zijn. Hij ging samen met Tim den Besten het experiment Super Stream Me aan. De jongens wilden drie weken lang, 24/7, hun leven livestreamen. Ze draaiden naar eigen zeggen door en stopten het experiment vroegtijdig.

‘Livestreamen is niet per se slecht’, zegt Veul. ‘Het kan een mooie manier zijn om een verhaal te vertellen, of gebruikt worden als platform voor artistieke doeleinden. Maar wat mensen zich niet altijd realiseren is dat je in de digitale wereld een masker op zet. Je wordt een versie van jezelf waarvan je denkt dat die het meest gepast is voor een groot publiek. Daardoor leg je jezelf beperkingen op. Bij mij leidde dat tot ontzettend veel stress.’

Veul: ‘Ons experiment was extreem, maar de samenleving verhuist steeds meer naar een digitale omgeving. Mensen gedragen zich in het echt anders dan online omdat ze die gefilterde versie van zichzelf laten zien. Ik denk dat we meer moeten nadenken over de consequenties daarvan.’

Hype of radicale impact op samenleving?

Gaat live video sociale media en de samenleving radicaal veranderen? Of is het een hype die snel zal overwaaien? NRC Next schetste vijf scenario?s:

  1. Een privacy-nachtmerrie

Door de lancering van Live begint Facebook steeds meer te lijken op The Circle, het machtige technologiebedrijf en sociale netwerk uit Dave Eggers? gelijknamige roman. In dat boek brengt The Circle een livestreaming camera op de markt die al gauw leidt tot de ideologie dat mensen ?transparant? moeten worden: gebruikers hangen de camera permanent om hun nek omdat ze geloven dat als potentieel miljarden mensen met je meekijken, je sneller geneigd bent de juiste beslissing te nemen.

Ook Zuckerberg gelooft dat totale transparantie de wereld kan verbeteren. Hij schreef bijvoorbeeld dat de video van Reynolds aantoont hoe belangrijk het is om ?een open en verbonden wereld? te hebben.

In het boek eindigt het niet goed. De ideologie van The Circle cre?ert een surveillancemaatschappij waarin iedereen elkaar in de gaten houdt en het niet lang duurt voordat ook gedachten publiek bezit worden.

  1. Het einde van het geschreven woord

Tekst maakt op internet steeds vaker plaats voor video. Een voorbeeld van die ontwikkeling is het onder jongeren immens populaire Snapchat waarop gebruikers elkaar video-updates sturen in plaats van geschreven berichten. Ook grote nieuwsorganisaties als BuzzFeed, Vice en The New York Times investeren steeds meer in video.

Die transitie heeft twee oorzaken: jongeren kijken liever naar video dan naar tekst en adverteerders betalen er meer voor, omdat zij denken dat reclameboodschappen beter in beeld en geluid zijn over te brengen. Zuckerberg en zijn Europese chef Nicola Mendelsohn voorspellen dat we over vijf jaar alleen nog maar via videoboodschappen op sociale media communiceren.

  1. Facebook concurreert met televisie

Na een lange dag op kantoor, schopt u uw schoenen uit om eens lekker op de bank neer te ploffen en de tv aan te zetten voor een avondje Facebook. Zuckerberg maakt er geen geheim van dat hij van Facebook een videobedrijf wil maken dat precies weet waar de kijker (en adverteerder) behoefte aan heeft: een filmpje over de eerste stapjes van een kleinkind of het laatste bericht van uw favoriete nieuwslezer.

Geen wonder dat ook in Hilversum tv-makers er nerveus van worden. Wat als Facebook de rechten koopt van de Eredivisie? Geen ongegronde zorg: Twitter kaapte eerder tien American football-wedstrijden weg voor de neus van Facebook.

Ook video?s van online nieuwsbedrijven kunnen een bedreiging vormen voor bestaande tv-zenders. Vorige maand lekte uit dat Facebook voor 50 miljoen dollar exclusieve deals heeft gesloten met ruim honderd nieuwsorganisaties om live video voor het netwerk te produceren. Hoe lang duurt het nog voordat Facebook de volgende House of Cards uitzendt?

  1. De verkeerde mensen gaan livestreamen

De video van Reynolds was niet de eerste schokkende livestream op het platform en zal niet de laatste zijn. Nadat IS-sympathisant Larossi Abballa vorige maand een politieagent en zijn vrouw had neergestoken in een Parijse buitenwijk, zond hij beelden van de plaats delict uit op Facebook Live en spoorde kijkers aan zijn voorbeeld te volgen. Drie dagen filmde een man in Chicago zichzelf op Facebook toen hij tot schrik van zijn volgers plotseling werd neergeschoten. Eerder werden op Facebook en Twitter verkrachtingen, dodelijke schietpartijen en zelfmoorden live gedeeld.

Tot voor kort lag de verantwoordelijkheid voor wanneer het beeld op zwart gaat bij tv-omroepen, die een overzichtelijk aantal kanalen beheerden. Nu iedereen live kan uitzenden, krijgen techbedrijven als Facebook en Twitter die taak in de schoot geworpen. En zij lijken geen pasklaar antwoord te hebben op gebruikers die gewelddadig materiaal uitzenden (zie kader). Vooralsnog vertrouwen ze op kijkers die ongewenste streams melden, waarna ze uit de lucht kunnen worden gehaald. Maar met live-video is het kwaad dan al geschied. Gaat de horror die sommige gebruikers uitzenden zich tegen de platforms keren?

  1. Zelfs Facebook kan livestreamen niet populair maken

Livestreamen is populair, maar nog lang niet zo ingeburgerd als het versturen van een tweet of status-update. Kijk maar naar Facebooks interactieve kaart waarop alle live-uitzendingen van het moment te zien zijn. In een stad als Amsterdam zijn maar een paar livestreamers tegelijkertijd actief, de meesten hebben maar een handvol kijkers.

De reden? Het kan nogal saai zijn. De gemiddelde livestream wordt gemaakt door een wildvreemde die een langdradig verhaal vertelt waarvan je het begin hebt gemist. Het wordt pas interessant als een van je vrienden livestreamt of een professionele nieuwsorganisatie met berichtgeving komt waar je iets aan hebt.

Het dagelijkse leven is doorgaans betrekkelijk oninteressant. Daarom knippen tv-makers alle saaie onderdelen uit hun opnamen. Facebook mag dan wel voorspellen dat we over vijf jaar op geen andere manier communiceren, maar livestreaming kan tegen die tijd net zo goed zijn beland op het kerkhof van gesneuvelde tech-innovaties, omdat het te slaapverwekkend bleek.

Wraakporno

Volgens mediasocioloog Van Dijk ligt er een taak voor ouders en scholen om hierover met tieners in gesprek te gaan. ‘Maar de bedrijven die dit soort diensten aanbieden, moeten ook meer verantwoordelijkheid nemen. Als iemand bijvoorbeeld slachtoffer wordt van wraakporno kan ik ze zo uitleggen wat ze moeten doen. Ik zie zo’n uitleg niet prominent op Facebook staan. Sociale media moeten hun gebruikers gaan voorlichten over wat ze moeten doen als het misgaat. De redenering dat zij alleen een platform bieden, is te kort door de bocht.’

Een woordvoerder van Facebook zegt dat het bedrijf er alles aan doet om een open en veilige omgeving te cre?ren, onder andere door samenwerking met politie en justitie. ‘We erkennen en begrijpen dat er unieke uitdagingen aan livevideo zitten wanneer het aankomt op (online) veiligheid. De effectiviteit van het afhandelen van de eerder genoemde meldingen – live content die onze richtlijnen schendt – willen we ook verbeteren’, laat de woordvoerder weten.

Bronnen: De Volkskrant, De Morgen, RTV Noord Holland,?NRC Next.

Celfies vanuit de bajes

Boeven die een celstraf uitzitten, gebruiken naar binnen gesmokkelde mobieltjes om hun ‘luxe leventje’ in de bajes te vereeuwigen op internet. Uit meer dan tien Nederlandse gevangenissen zijn al foto’s, filmpjes en selfies opgedoken. De mobieltjes op cel zijn tegen alle regels, maar gevangenen smokkelen ze naar binnen.

Verboden spullen de gevangenis in smokkelen, is zeker niet alleen weggelegd voor de fictieve personages in de populaire Netflixserie Orange is the new black. Ook in het echte gevangenisleven komt er van alles de cellen binnen. Via bezoekers, met hulp van gevangenisbewakers of simpelweg door de spullen over de gevangenishekken te gooien of er tussendoor te proppen.

Dat blijkt uit documenten die op verzoek van het ANP zijn vrijgegeven door de Dienst Justiti?le Instellingen (DJI). Het gaat om vele honderden vondsten die de afgelopen vier jaar in een aantal Nederlandse gevangenissen zijn gedaan. Mogelijk is er nog veel meer, want de instellingen zijn niet verplicht?vondsten te registreren.?Mobiele telefoons staan na drugs op de tweede plaats qua in beslag genomen waren in de bajes.

Alleen al in de Penitentiaire Inrichting Zuid Oost (in Roermond en Ter Peel)?zijn tussen 2012 en dit jaar 56 mobiele telefoons?gevonden, de meesten in een cel of verstopt op de luchtplaats.?In de gevangenis in Sittard waren dit er 37 in de afgelopen 3 jaar. Hier werd ook?een internet-dongel gevonden.

187 gangsters

Pot pindakaas
De jongen is zeker niet de enige. Op het twitter-account van 187gangsters staan meer niets verhullende filmpjes uit Nederlandse cellen. Dat schrijven ze niet alleen zelf maar valt bij ??n ook op door een pot pindakaas in de kast.

Een ander slaagt er zelfs in om een mobiel mee te nemen naar zijn cel in de rechtbank. ,,We zijn hier in Arnhem”, zegt hij in goed verstaanbaar Nederlands als hij de camera rond laat gaan in een kale, witte cel met alleen een bed, een zware deur met groot kijkgat en een flesje water.

De heimelijk gemaakte filmpjes en foto’s duiken de laatste maanden steeds vaker op en dat is opmerkelijk. Mobieltjes zijn namelijk ten strengste verboden in gevangenissen. Daar wordt ook op gecontroleerd, zeggen de gevangenissen. Er zijn celinspecties en er lopen bewaarders onaangekondigd met speciale apparatuur door de gangen om mobieltjes op te sporen.

De beelden laten onomstotelijk zien hoe sommige criminelen die maatregelen handig weten te omzeilen. Al worden er wel toestellen in beslag genomen, blijkt uit de meldingen de gevangenissen zelf hebben gedaan bij het ministerie van Veiligheid en Justitie. Sinds september vorig jaar onderschepten bewaarders zeker 20 mobieltjes. Maar hoe lang de gedetineerden die toestellen al hadden is niet duidelijk.

E?n ding viel w?l op: de gevangenen waren bijzonder vindingrijk om hun zelf verworven privilege zo goed mogelijk verborgen te houden. Zo zaten er toestellen verstopt in een pot zout, in de cornflakes, onder een kussen, in het plafond voor een deur en er was iemand zelfs in geslaagd om het plaatje van de wasbak van de muur te halen. Een ander was net bezig zijn matras uit te hollen toen de bewaarder binnen kwam. De stukken matras lagen nog in het toilet.

‘Hier is mijn tv. Hier zijn mijn kleren. Hier mijn badkamer.’ Het filmpje op internet duurt maar veertien seconden, maar het is net genoeg om een idee te krijgen hoe deze gevangene zijn dagen slijt. De tien vierkante meter oogt rommelig. Zijn bureau ligt bezaaid met spullen, de tv is aan, er staan een radio en een spelcomputer voor de nodige afleiding. ‘My crib in Dutch prison’ zet hij trots in het bericht voordat hij het op 1 februari dit jaar naar het YouTube-kanaal 187gangsters stuurt.

Hoewel dit niet bepaald een woonruimte is om trots op te zijn, kent deze jongere totaal geen schaamte. Hij filmt zichzelf half-herkenbaar in de spiegel en is zeker niet de enige. Een ander slaagt er zelfs in om een mobiel mee te nemen naar zijn cel in de rechtbank. “We zijn hier in Arnhem”, zegt hij in goed verstaanbaar Nederlands als hij de camera rond laat gaan in een kale, witte cel met alleen een bed, een zware deur met groot kijkgat en een flesje water. Op het Twitter-account van 187gangsters staan meer nietsverhullende filmpjes uit Nederlandse cellen.

Groot onderzoek
Mobieltjes zijn tegen alle regels, maar dat er nu ook nog mee wordt gefilmd en dat open en bloot op internet komt, baart het gevangenispersoneel nog meer zorgen, blijkt uit een vertrouwelijk memo van 9 november vorig jaar. Hierin slaat het hoofd beveiliging van jeugdgevangenis De Hartelborgt in Spijkenisse voor het eerst alarm over het nieuwe fenomeen.

,,Op Instagram worden foto’s gepubliceerd van verschillende inrichtingen waarbij ook jeugdinrichtingen voorkomen”, meldt hij. Er staan foto’s op van cellen en recreatiezalen, met en zonder gedetineerden. Vooralsnog geen medewerkers.

De beveiliging start direct een groot onderzoek naar waar ze precies zijn genomen. De gevangenissen Hoogvliet en Veenhuizen, alsook de jeugdgevangenis in Amsterdam worden al snel herkend. Later blijkt het te gaan om in totaal 11 afdelingen door het hele land, afgaande op de bijgevoegde teksten.

Cellfies in de VS

De politie van Bryant heeft op geheel eigen wijze een oplossing gevonden voor het feit dat een deel van de?criminelen nog steeds niet op social media zit. En zij wil?de criminelen in de dop die dat wel zitten ermee afschrikken. Met de woordspeling #CELLfie, dat meelift?op de wereldwijde Selfie trend, wordt het leven van de arrestanten vereeuwigd op het web. Voor Bryant politie een creatieve manier van moderne misdaadbestrijding.?Bekijk deze videoreportage?met meer achtergronden.?De grens om met je moderne ?mugshot? online gezet te worden wordt laag ingezet: het begint al bij een winkeldiefstal en gaat tot zeer zware vormen van gewelddadige criminaliteit.

?Ik wil dat ze weten dat als ze naar Bryant komen en een misdaad begaan, hun identiteit?openbaar?wordt gemaakt?, zegt politiechef?Mark Kizer, initiatiefnemer van het #CELLfie?idee. Nu zijn er in de VS natuurlijk al talloze ?mugshot? websites waar criminelen en verdachten op Facebook, Twitter, Instagram of Pinterest geplaatst worden.

? Er zijn zelfs berichten die wel 50.000 views op een dag krijgen? aldus?Kizer. De #CELLfie is vooral bedoelt om misdaad te ontmoedigen. Normaal worden online foto?s geplaatst van verdachten die nog niet gepakt zijn. Maar zorgt het plaatsen van je foto op het internet ervoor dat je zelf of een ander geen misdaad meer pleegt?

Bronnen: Brabants dagblad, Gelderlander, Metronieuws

15 procent Nederlanders doet mee aan WhatsApp-buurtwacht

Zo’n 15 procent van de Nederlanders zit met andere buurtbewoners in een WhatsApp-groep, om een digitale buurtwacht te vormen.?Met name 50-plussers zijn enthousiast.

Dat blijkt uit?onderzoek van Novio Data in opdracht van de verzekeraar InShared. In totaal werden 1.175 Nederlanders ondervraagd over het onderwerp.

Met name in Limburg en Gelderland zijn de WhatsApp-groepen populair. In die twee provincies zegt 22 procent van de mensen met zijn buren in een chatgroep te zitten.

In totaal zegt 64 procent van de Nederlanders open te staan voor deelname aan een digitale buurtwacht. Met name ouderen denken dat hun buurt hier veiliger van wordt.

Whatsapp-Buurtpreventie-01

Eerder bleek?uit onderzoek van de Universiteit van Tilburg dat de WhatsApp-buurtwacht in 35 buurten van Tilburg leidde tot een scherpe afname van het aantal inbraken. ?De Nationale Politie was enthousiast over dat resultaat.?In het Tilburgse systeem kwamen de WhatsApp-berichten direct bij de politie binnen. Dat is bij de meeste WhatsApp-buurtwachten niet het geval.

Het is geen wonder dat uitgerekend WhatsApp gebruikt wordt door buurtwachten ? het is immers de grootste chatapp van het moment. In februari tikte de dienst 1 miljard gebruikers aan.

Bronnen: Nu.nl, InShared

Filmen of helpen?

In plaats van te helpen werd een meisje langs de gracht in nood dit weekend in Amsterdam eerst door omstanders gefilmd. Is filmen een eerste reflex geworden?

Op Facebook uitte de Amsterdamse politie haar verbazing. Een meisje lag zaterdag op de Groenburgwal ?al rillend van de kou, een uur langs de gracht?. Maar ??n persoon belde 112, anderen filmden alleen.

Ook bij een brand eind april, waarbij een man van het dak sprong, pakten veel omstanders de telefoon erbij en in no time waren de vlammen via Twitter te volgen. In februari reageerde een vrouw op Facebook verontwaardigd op omstanders die de gevolgen van een spoorwegongeluk met hun mobiel vastlegden.

Filmen in plaats van helpen is niet iets wat de hulpdiensten vaak meemaken, maar filmende omstanders is ze niet onbekend. Het is van deze tijd, zegt de politie. ?Je houdt het niet tegen.? Ook Ambulance Amsterdam herkent het. ?Het is een punt van aandacht, maar behalve schermen neerzetten kunnen we er weinig aan doen. Pas als de privacy in het geding is, of mensen ons voor de voeten gaan lopen, wordt het vervelend.?

De reacties op het politiebericht op Facebook zijn niet van de lucht. Misselijkmakend, noemt iemand het. Welkom in 2016, zegt een ander. De filmers zouden bovendien lafbekken zijn. Maar daar heeft het volgens neurowetenschapper Ruud Hortensius weinig mee te maken. ?Ze worden als slechte mensen bestempeld, maar ze maken op dat moment geen bewuste keuze. Hoe snel iemand helpt, is persoonlijk. Iemand met meer inlevingsvermogen zal bijvoorbeeld eerder in actie komen.?

mobile

Hortensius promoveerde op het omstandereffect: de kans op ingrijpen of hulp bieden door omstanders is kleiner wanneer de groep groter is. ?Dit is een duidelijk geval daarvan?, zegt hij over het voorval op de Groenburgwal. ?Dat mensen niet meteen te hulp schieten is helaas heel normaal. Ze zijn aan de grond genageld, iets wat voortkomt uit een gevoel van persoonlijk ongemak. Het is een emotionele reflex: bevriezen, vluchten of vechten.?

?Als er meerdere mensen op straat lopen deel je ook de verantwoordelijkheid met veel mensen?, legt VU-hoogleraar sociale psychologie Paul van Lange uit. ?Als er maar ??n iemand langsloopt, is de kans groter dat die ingrijpt. Ook hebben mensen in grote groepen sneller de neiging te denken dat het wel zal meevallen. Niemand doet immers wat.?

Waarom dan wel filmen? Het hoort bij de tijdgeest, zegt Jan van Dijk, hoogleraar nieuwe media van de Universiteit Twente. De nieuwe media maken dit gedrag mogelijk, maar het raakt ook meer in de cultuur ingebakken. ?We zijn steeds meer toeschouwer in plaats van onderdeel van een gebeurtenis. Het beeld is soms belangrijker dan de werkelijkheid die wordt gefilmd.? Eerst filmen en dan pas te hulp schieten zou daarmee te maken kunnen hebben, zegt hij. ?En waarom? Om te kunnen zeggen dat je er als eerste bij was.?

We kunnen er misschien maar beter aan wennen. Hortensius: ?Er is nog geen onderzoek naar gedaan, maar het lijkt een standaardreactie te worden, een automatisme. Zoals je je telefoon erbij pakt tijdens een verjaardag.?

Ook Van Lange noemt de behoefte te laten zien dat je ergens bij bent geweest. Al hoeft het niet altijd iets negatiefs te zijn, zegt hij. ?Het beeld kan ook als bewijs dienen en tijdens een misdrijf kan het zelfs afschrikken.?

Het wordt soms zelfs aangemoedigd. Zo luidde de slogan van een overheidscampagne: ?Pak de overvaller, pak je mobiel?, en ook de brandweer en Ambulance Amsterdam zien het nut van filmen. ?Een opname kan soms een heel goed hulpmiddel zijn.?


Het meisje werd in een ambulance nagekeken, ze bleek onderkoeld en het bleek om het vermiste meisje te gaan. Ze is teruggebracht naar de instelling.

Bronnen: Het Parool, Dagblad van het Noorden, Metronieuws, RTV Noord Holland, AD

Online verkoop van drugs groeit fors

“De online verkoop van drugs groeit fors (want het is zo simpel)” kopte het in diverse kranten.

Om aan drugs te komen hoef je niet meer in een donker steegje met een onguur type af te spreken. De online verkoop van drugs groeit fors: met een paar muisklikken vallen de coca?ne en xtc-pillen een paar dagen later gewoon op je deurmat.

Een jaar geleden bestelde ik bij een online drugsdealer een gram coca?ne. Het poeder werd verstopt in een leeg dvd-hoesje en verstuurd via de normale briefpost, helemaal vanuit de VS. Uit een zuurtest van verslavingsinstelling Jellinek bleek dat het witte poeder inderdaad coca?ne is.

Nog nooit bestelden zo veel mensen hun drugs via digitale zwarte markten, zo blijkt uit een onderzoek van Global Drugs Survey. Zo’n 8 procent van de ondervraagden had wel eens via een illegale website – alleen te bezoeken via het dark web – drugs besteld of laten bestellen. De verwachting is dat dit aantal de komende jaren blijft groeien.

Tor en anoniem surfen

Het dark web is te bereiken met de gratis Tor-browser. Met deze browser surf je anoniem op het ‘normale internet’, maar het biedt ook toegang tot het Tor-netwerk dat ook wel het dark web wordt genoemd. Het dark web is vergelijkbaar met het normale internet, maar dan anoniem en versleuteld. Websites zijn te bezoeken via een zogeheten .onion-adres, dat alleen via Tor kan worden bezocht. Het .onion-adres van bijvoorbeeld Facebook is facebookcorewwwi.onion.

De Tor-browser versleutelt jouw internetverbinding en sluist de data door meestal drie servers om je locatie te verhullen. De eerste server weet de herkomst maar niet het eindpunt, de tweede server stuurt de verbinding veilig door naar de derde server, die alleen het eindpunt weet en niet de herkomst. Op deze manier kun je anoniem internetten, omdat websites niet weten wie je bent of waar je vandaan komt.

Wapens en huurmoordenaars

Op het dark web zijn tientallen verschillende digitale zwarten markten. Je kunt er allerlei producten en diensten kopen, vari?rend van drugs (een gram coca?ne kost ongeveer 40 euro) en wapens (een revolver gaat voor paar honderd euro over de toonbank) tot gestolen creditcards (enkele euro’s per pas) en neppaspoorten (100 euro voor een Nederlands neppaspoort).

Ook bieden mensen diensten via de websites aan. Denk aan het inhuren van een hacker (200 euro voor het hacken van een Facebook-account), spion (300 euro voor de bevestiging of je ex een nieuwe partner heeft) of huurmoordenaar (10.000 euro voor een moord op een Europese inwoner – geen politici of kinderen).

Een soort illegale Ebay

De websites zien eruit zoals webshops er vaker uitzien. Denk aan Marktplaats, Ebay en Etsy. De meeste digitale zwarte markten werken met een beoordelingssysteem, net zoals Ebay. Zo kun je zien wie er regelmatig succesvol producten of diensten heeft geleverd. Een verkoper die succesvol coca?ne levert (en de drugs is ook nog van goede kwaliteit), krijgt veel positieve beoordelingen. Kopers bestellen dan sneller bij deze verkoper.

De meeste verkopers richten zich op een paar drugssoorten: zo verkoopt de ??n coca?ne en amfetamine (ook wel speed genoemd, meestal in poedervorm), de ander xtc-pillen en MDMA (de grondstof van xtc, wordt verkocht in kristallen) en weer een ander benzodiazepinen (kalmeringsmiddel) en GBL (de grondstof van GHB, waarvan de verkoop enkele jaren geleden in Nederland is verboden).

Husselen met bitcoins

Bij digitale zwarte markten betaal je met de digitale valuta bitcoin. Ondanks dat bitcoin als ‘anoniem’ wordt gezien, is het betaalmiddel verre van anoniem. Het betaalverkeer van bitcoin is inzichtelijk en als een koper of verkoper met zijn persoonlijke informatie bitcoins koopt of laat uitkeren, is de transactiegeschiedenis gemakkelijk na te gaan.

Daarom zijn veel zwarte markten op het dark web begonnen met een speciale technologie waarbij bitcoins worden gehusseld. Bij dit proces, dat ook wel ’tumbling’ wordt genoemd, worden bitcoins gehusseld met andere bitcoins, waardoor de koop of verkoop niet meer naar een specifiek bitcoin-adres?kan worden herleid. Normaal gesproken schakel je een tumbling-dienst in, maar veel illegale webwinkels bieden deze technologie sinds kort standaard aan gebruikers aan.

Lichtgevoelige led-lampjes

De bestelde drugs gaat op de post, meestal in enveloppen. Dat komt omdat de meesten drugs voor priv?gebruik bestellen, dat gemakkelijk in een kleine envelop past. “Super handig”, aldus een anonieme gebruiker die wel eens drugs via digitale zwarte markten bestelt. “Ik heb onder andere xtc-pillen, coca?ne en benzodiazepinen gekocht. E?n keer kreeg ik de drugs in een envelop van een niet-bestaande elektronicawinkel in Eindhoven. Er zat zelfs een bonnetje bij. Ik had schijnbaar ‘lichtgevoelige led-lampjes’ gekocht.”

Het gebruik van Tor en het betalen met bitcoin kan ook ’te veel gedoe’ zijn: “Een appje sturen en binnen drie kwartier staat er een jongen met zijn scooter voor je deur. In de praktijk is dat veel gemakkelijker.”

Een andere anonieme drugsgebruiker beaamt dat: “Ik heb vaak zin in drugs als ik wat heb gedronken, en dan stuur ik mijn dealer een berichtje. Lekker spontaan. De paar keer dat ik via een website drugs heb besteld, was het drugs die lastig te koop is, zoals LSD en morfine. Dan zijn dit soort websites echt een uitkomst.”

11 miljoen poststukken

PostNL verwerkt dagelijks zo’n 11 miljoen poststukken. De douane controleert de post, bijvoorbeeld door post te scannen of een drugshond in te zetten. Maar lang niet alle post wordt gecontroleerd, waardoor – gezien de vele positieve reacties op de sites – veel drugspost arriveert.

Volgens een woordvoerder van de politie ben je strafbaar als je drugs via het internet koopt, maar moet onderzoek uitwijzen of jij ook daadwerkelijk de drugs hebt besteld voordat je wordt veroordeeld.

Bronnen: Mic.com, RTL Nieuws, Motherboard

Criminelen die hun misdrijf filmen

facebook-solves-cases

Daders die social media gebruiken bij hun misdaden. Vooraf, tijdens of na hun daad. Gaan we dit vaker zien?

Vooraf om bijvoorbeeld een afscheidsbrief te plaatsen of nadere duiding te geven, of om een daad aan te kondigen in een laatste roep om aandacht (bijv. bij een crime passionel of zelfmoord).
Tijdens om ongecensureerd je boodschap live in de digitale ether te kunnen plaatsen, zoals de dubbele moord in Virginia?of de wraakactie van twee mannen die via Periscope gevolgd kon worden en gelukkig niet in een bloedbad eindigde.
Of na een misdrijf om uitleg te geven, te pochen (met de buit) of de daad nog eens kracht bij te zetten en angst in te boezemen (zoals bendes op Facebook doen als boodschap naar andere bendes, of zoals de Mexicaanse drugscartels doen om regering en bevolking hun onaantastbaarheid te benadrukken).

A picture posted on the Facebook page for a user named "Chriis Marley," shows the page's owner with a gun and money. Police say in an arrest warrant affidavit that "Chriis Marley" is an alias for Christopher Cruz. mpetroski@abqjournal.com Mon Aug 17 16:53:04 -0600 2015 1439851984 FILENAME: 197450.jpg

periscope-gun

Het lijkt steeds vaker te gebeuren, omdat de mogelijkheden om dit te doen toenemen en democratiseren. Denk aan GoPro camera?s die je op je lichaam of zelfs op een wapen kunt zetten (zoals IS het gebruikt als morbide gamification methode en het als spelletje doet lijken), een moderne Google Glass of het inzetten van Drone met camera waarvan de beelden live gedeeld kunnen worden. Het is waarschijnlijk dat we het vaker gaan meemaken, zeker als de motieven gericht zijn op het verkondigen van een boodschap.

De gebeurtenis in Virginia waarbij twee journalisten zijn?doodgeschoten terwijl ze live een televisie-interview afnamen staat niet op zichzelf. Steeds vaker en in toenemende mate bij verschillende type misdaden wordt er gebruik gemaakt van een eigen camera. Social media zorgen ervoor dat je baas bent over een eigen zendkanaal. Met wat hulp van anderen en zeker ook traditionele media kun je je beelden zeer snel de wereld in helpen. Een RT of like knop is zonder nadenken snel genoeg ingedrukt, en traditionele media nemen die, weten we uit eerdere incidenten, soms klakkeloos over. De onnadenkendheid zorgt ervoor dat dit daders vaak juist in de kaart kan spelen. Niet alle media zijn even genuanceerd in hun drang om meer kijkers, en heftige incidenten zorgen voor veel reuring die niet te stoppen is. De BBC deed het weloverwogen, maar kreeg ondanks dat toch het verzoek van de politie om de beelden te verwijderen.

Maar waar het eerder vooral om een ?terroristisch theater? en dito motief ging (zoals de Boston Marathon), lijkt het erop dat we dit ook onder andere typen misdaden nu zien.

Vroeger moest je een mediabedrijf kapen om uit te kunnen zenden. Onlangs probeerde?Tarik Z. gewapend de NOS studio?over te nemen, maar wat als hij een YouTube of Persicope boodschap had uitgezonden? Natuurlijk heeft social media niet dezelfde impact als live overnemen van een nieuwszender als de NOS. Maar bij veel?gijzelingen wordt social media steeds?vaker bewust ingezet als middel om een groot bereik (en dito bemoeienis) te krijgen van media en het algemeen publiek. De Sydney Siege, maar ook de ?stand-off? in Staten Island?waar de dader een live blog bijhield vanuit zijn gebarricadeerde appartement zijn daar voorbeelden van. De impact is uiteraard enorm, want dit soort heftige situaties komt ongecensureerd bij mensen binnen, in de huiskamer of ?in your face? via je handpalm. De impact is groot, zeker ook voor de politie. Helemaal als het mis gaat. Een agent wiens pistool afhandig werd gemaakt werd zelfs online uitgelachen toen hij gewond op straat lag. Maar ook minder ernstige misdrijven worden live gefilmd, zoals joyriders die zichzelf filmen terwijl ze een auto aan gort rijden. Dat dit ?bewijsmateriaal? in Nederland soms niet gebruikt mag worden omdat een dader niet hoeft?mee te werken aan zijn eigen veroordeling (met een eigen gemaakt filmpje) leidde dit in het verleden al eens?tot maatschappelijke discussies.

De discussie of social media deze beelden zou moeten blokkeren of verwijderen op het moment dat ze gedeeld worden is hevig losgebarsten. Bijdragen aan terrorisme of georganiseerde misdaad is in de VS bij wet ook verboden als je dit als service provider van internetdiensten doet. En die schijn heb je al snel tegen. Filmpjes gaan in je Facebook timeline met de autoplay functie ook vanzelf afspelen, en dan heb je die ongezouten beelden misschien ongewild al op je netvlies. Toch zal het lastig worden voor partijen als Facebook of Twitter om dit soort daden online snel te verhelpen. Social media is ook een creatief middel en beknotting in vrijheid van meningsuiting (zoals hardop uitgesproken gedachten) zijn lastig te ondervangen. Denk bijvoorbeeld eens terug aan de social meme ?RT to kill? waarin jongeren het een creatieve uiting vonden om moordscenes op straat zo echt mogelijk na te spelen en deze te delen op social media.

En andersom komt het ook voor dat getuigen, of zelfs het slachtoffer filmt:

Beeld en geluid vanuit ieder perspectief

Als de terroristen begin dit jaar in Parijs in de ?stand-off? in de drukkerij deze mogelijkheden benut zouden hebben zou de impact op de maatschappij vele malen groter zijn. Bedenk ook dat?sommige media hun uiterste best deden om de situatie in detail in beeld te brengen, met zoomlenzen tot in het gebouw. De honger naar beelden, en de dwang van het kunnen vertellen van het eigen verhaal is er vanuit alle hoeken: media, politie, burgers en criminelen. Allemaal willen ze, liefst live, beelden maken en het ware verhaal delen. Zo is de politie in Ferguson zelf gaan experimenteren met Periscope?tijdens demonstraties, om hun perspectief te laten zien. Burgers filmen andersom ook en de media staat ertussen. Als je criminelen toevoegt in deze mix krijg je interessante dilemma?s vanuit ieder perspectief, waar we voorlopig nog niet over uitgepraat raken.

Informatie voor de politie

Beelden van criminelen leveren andersom waardevolle tactische informatie voor een arrestatieteam op en achteraf een schat aan informatie voor de opsporing. Er zijn zelfs criminelen zo ijdel dat ze na een opsporingsverzoek een nieuwe Selfie insturen omdat ze vinden dat ze er niet mooi op staan. Criminelen krijgen soms zelfs online?een schare fans met zelfs huwelijksaanzoeken die gemakshalve voorbij lijken te gaan aan de ware aard van het beestje.

nightcrawler-01-405x270

En burgers filmen de politie

Het is een groeiende trend dat burgers zelf ook vaker de politie filmen. Burgers hebben hier in veel landen ook alle rechten toe. Zo komt het ook steeds vaker voor dat mensen die nog niet als dader worden aangemerkt, maar wel verdacht worden van een misdrijf het al online zetten. Zo filmde Snoop Dogg zijn arrestatie in Zweden en plaatste de filmpjes vanuit de achterbank in de politiewagen op Instagram.

shoot

Het is zelfs een trend om een staande houding van de politie live te filmen, je weet nooit of het uit de hand loopt. De gebeurtenissen in de VS na Ferguson, maar ook hier in Nederland met Mitch Henriquez, zijn hier natuurlijk een belangrijke katalysator van. Er zijn al vele apps op de markt gekomen om ?ontmoetingen? met de politie te filmen, zoals Hands Up,?Five-O?of?Cop Recorder.?En met dit soort social media wapens in de hand kunnen er goede, maar ook slechte gevolgen zijn. Er zijn inmiddels maar al teveel?burgers die de randen testen van het politie-optreden en hun burgerrechten in ?ontmoetingen?, met alle gevolgen van dien…

Photo of Ademo Freeman, a.ka. Adam Mueller, founder of CopBlock.org (Photo contribution: Ademo Freeman)

Photo of Ademo Freeman, a.ka. Adam Mueller, founder of CopBlock.org
(Photo contribution: Ademo Freeman)

Bonnen: EditieNL, BBC, BostonGlobe, Local10, NYDaily, Hollywood Reporter, Wear TV

Digitaal buurtonderzoek: van SMS bom tot politie app

buurtonderzoek1

Op 28 december 2012 hield de politie een passantenonderzoek naar aanleiding van een gewapende overval op een Shellstation in Gouda. Best omslachtig, want dit betekent dat agenten op verschillende plekken rond de benzinepomp moesten gaan staan om voorbijgangers te bevragen. Het ging om twee lichtgetinte daders die oranje veiligheidsvesten droegen, de medewerker met een vuurwapen bedreigden en deze ook met een vloeistof in zijn gezicht spoten. Daarna vluchtten ze in een grijze Seat Toledo. De auto werd later teruggevonden.

Buurtonderzoek 1.0

buurtonderzoekZoals in het boek ?Rechercheportret?, over dilemma?s in de opsporing door van De Poot et al (2004: 138)?wordt beschreven, wordt bij (ernstige) misdrijven doorgaans een buurtonderzoek verricht rond de plaats?van het delict. Traditioneel gezien worden bij misdrijven die in of bij woningen zijn gepleegd – en dat zijn de?meeste – de bewoners van omliggende straten bezocht met de vraag of ze wat gezien hebben. Dat is in de?eerste plaats van belang om te achterhalen of er mogelijk getuigen zijn: van het misdrijf, van verdachte?personen, auto?s of andere verdachte situaties. Daarnaast is het buurtonderzoek zinvol om zich al vrij snel?een beeld te kunnen vormen van het slachtoffer. Dat is vooral nodig als het slachtoffer niet meer leeft of als?het slachtoffer niet in staat is een verklaring af te leggen.

Een buurt- en passantenonderzoek kost veel mankracht en het is altijd maar afwachten of de juiste passanten worden bevraagd.

M!

Daarom maakt de politie ook graag gebruik van bijvoorbeeld Meld Misdaad Anoniem 0800-7000. ?M. is de meldlijn waar je anoniem informatie kunt geven over ernstige misdaden, zoals moord en doodslag, overvallen, brandstichting, wapen- of mensenhandel.

M. is een onafhankelijke stichting en is geen politie, maar stuurt de informatie naar de politie of andere opsporingsdiensten door.?De politie kreeg in 2012 via Meld Misdaad Anoniem 15.000 waardevolle anonieme tips door. Dit is een stijging van 12% ten opzichte van 2011 en een record sinds de oprichting 2002. 89% van de meldingen is bruikbaar. Hiervan is 89% in onderzoek genomen. Dankzij deze tips worden ook steeds meer zaken opgelost (1.031 misdrijven, +23%) en voorkomen (116 misdrijven, +27%). Mensen bellen bovendien steeds vaker over ernstige misdrijven, zoals mensenhandel en -smokkel (+46%, 198), geweld (+33%, 1.598 tips) en overvallen (+22%, 659 tips).

Burgernet

Maar ook Burgernet is een manier om virtueel buurtonderzoek te doen.?Burgernet is een samenwerkingsverband tussen burgers, gemeente en politie om de veiligheid in de woon- en werkomgeving te bevorderen door het vergroten van de pakkans van daders.?Burgernet wordt ingezet bij tijdkritische incidenten om de heterdaadkracht te vergroten zoals bij woninginbraak, straatroof, overvallen en bij vermissingen, en in toenemende mate voor niet-tijdkritische acties (preventie, aanvullend buurtonderzoek recherche). Bij deze zaken moet een duidelijk signalement beschikbaar zijn.

SMS bom

En er zijn meer creatieve methoden. In 2005?stuurde de politie na ongeregeldheden 17 duizend sms’jes naar personen die zich bij de Kuip bevonden. De nummers, werden gevorderd bij de providers.?Het OM vergelijkt het sms-bombardement met een standaard buurtonderzoek. ‘Na een misdrijf gaan we langs de deuren met de vragen: heeft u iets gezien en zo ja, wat. Dat hebben we nu ook gedaan, zij het via de mobiele weg.’ Dit sms-bombardement?heeft de internetfora van de Feyenoord-fans destijds behoorlijk in beroering gebracht en de hooligans onder hen flink angst aangejaagd.?Martijn: ‘Vrienden van Feyenoord, ik werd net opgeschrikt door een sms van de politie. Ik dacht eerst dat ik genaaid werd door iemand.’?Nog voor de thuiswedstrijd tegen Ajax begon, brak een massale vechtpartij uit. Al een paar maanden publiceert de politie op haar website foto’s van relschoppers van wie de identiteit nog niet vaststaat. In het sms’je, waarin de geadresseerde nog eens fijntjes wordt herinnerd aan zijn verblijfplaats op dat tijdstip, vraagt de politie getuigen naar de site te kijken en een hem bekende hooligan op de foto’s aan te geven. Gistermiddag hadden al twaalf gesignaleerde relschoppers zich eigener beweging gemeld. ‘Het werd ze kennelijk te heet onder de voeten’, aldus een politiewoordvoerder. Hij vindt het justiti?le sms-offensief meer dan gerechtvaardigd. ‘Hier was sprake van puur liederlijk gedrag.’

Vrijwilligerswerk

Het klassieke buurtonderzoek wordt nu ook al gedaan door vrijwilligers. Als vrijwilliger buurtonderzoek ben je vooral actief in de wijk en draag je bij aan de communicatie rondom een misdrijf of ondersteun je bij het oplossen daarvan. Samen met agenten bezoek je alle huizen in de directe omgeving van bijvoorbeeld?woningen waar recent is ingebroken. Tijdens die bezoeken vraag je niet alleen of de bewoners iets van de inbraak hebben gezien, maar geef je tegelijkertijd preventietips.

Social Media

?Kennis van de virtuele wereld is onmisbaar voor de politie? zegt Richard Vriesde. ?Na een overval kijken we meteen wie daarover twittert. Je kunt in veel gevallen zelfs zien waar vandaan die tweet verstuurd is. Wij kunnen eventuele getuigen op die manier snel benaderen. Zie het als een virtueel buurtonderzoek?. Beluister een interview over het GOBI project dat in 2010 begon, waarin?de politie Haaglanden in tien maanden tijd geleid heeft tot de oplossing van 460 delicten en vermissingszaken. In het project “Gebruik Openbare Bronnen Internet” worden internetbronnen structureel ingezet bij de opsporing.

Want niet alleen kan de politie zelf op zoek gaan naar informatie op internet om te kijken wie er potentieel ooggetuige zou kunnen zijn, ze kunnen iedereen ook aanspreken door te crowdsourcen. Een herontwerp van het buurtonderzoek, op grond van co-creatie 2.0, is een fundamentele breuk met het?verleden en dat betekent een veranderingsproces dat eisen stelt aan de wijze waarop dit veranderingsproces?plaatsvindt.?Uit het onderzoek van Ellis Jeurissen en Richard Vriesde blijkt dat buurtonderzoek 1.0 over het algemeen niet veel opsporingsinformatie oplevert?en de effectiviteit van een buurtonderzoek in de huidige vorm binnen de politiepraktijk niet zo groot is.

digitaal buurtonderzoek

De?effectiviteit van een buurtonderzoek kan naar verwachting aanzienlijk worden vergroot om middels co-creatie?en social media breder buurtonderzoek te doen waarbij ook buurtvrijwilligers of een interventieteam worden?betrokken. Hun zichtbare aanwezigheid in de wijk en contacten met burgers zijn een factor van belang in?het vergroten van de kans op het verkrijgen van relevante informatie. Uit ons onderzoek is voorts gebleken?dat van een buurtonderzoek een belangrijke preventieve werking kan uitgaan. Door het contact dat wordt?gemaakt tussen burger en politie ontstaat er een dialoog waarbij meer zaken aandacht krijgen dan louter?het misdrijf bij de buren. In de interactie tussen de politie met de burger ontstaat er kennelijk een grotere?mate van bewustwording. Dit kan leiden tot een verhoogde waakzaamheid en alertheid bij buurtbewoners.?Hierdoor kan de bereidheid om verdachte omstandigheden aan de politie te melden als motiverende factor?toenemen.

Politie app

Een recenter?voorbeeld voor?buurtonderzoek is de politie app. De politie hoeft na een inbraak niet meer langs alle deuren voor een buurtonderzoek. Dit jaar start een proef waarbij getuigen zich kunnen melden via een app op de smartphone.

Bij een buurtonderzoek gaan agenten langs de deur, in de hoop mensen te spreken die iets vreemds of verdachts hebben gezien. Dat gebeurt tientallen keren per dag in Nederland. Alleen al in Amsterdam zijn er jaarlijks meer dan zevenduizend buurtonderzoeken. ,,Dat kan een stuk slimmer”, zegt Adrian Proos, verantwoordelijk voor de politie-app bij de Nationale Politie. ,,Het vergaren van informatie in een buurt vergt kostbare tijd en mankracht. Omwonenden zijn vaak niet thuis als er wordt aangebeld. Kortom: zo’n buurtonderzoek is niet heel effici?nt.”

Daarom bedachten twee Amsterdamse rechercheurs een oplossing: het digitale buurtonderzoek. Iedereen die de app van de politie op zijn mobiele telefoon heeft ge?nstalleerd, kan zich op die manier als getuige melden na een misdrijf. Het idee is simpel. Als er bijvoorbeeld is ingebroken, stuurt de politie een pushbericht naar gebruikers die hebben aangegeven in een bepaalde straat of wijk te wonen. In dat bericht wordt informatie gegeven over de inbraak, met de vraag of de ontvanger iets verdachts heeft gezien.

Is het antwoord ja, dan verschijnt een formulier waarop een telefoonnummer kan worden ingevuld, net als het tijdstip waarop de getuige gebeld wenst te worden door een rechercheur. Is het antwoord nee, dan is het mogelijk om het eigen adres op te geven. De politie belt dan niet meer aan. ,,Als je niets weet, word je ook niet meer lastiggevallen aan de deur”, zegt Proos. Hij ziet het als aanvulling, niet als vervanging van het traditionele buurtonderzoek. Bij mensen die de app niet gebruiken, kan de recherche nog steeds aanbellen.

Proef
Dit jaar begint een proef met het digitale buurtonderzoek in Amsterdam-West. Als het aanslaat, wordt de nieuwe hulpmethode bij de opsporing mogelijk landelijk ingevoerd. De politie wil het nieuwe middel niet gebruiken om digitaal tips binnen te krijgen. ,,Via de app vragen we alleen of iemand iets heeft gezien. Als dat zo is, zullen we altijd bellen of op bezoek komen om die verklaring op te nemen.” Volgens Proos biedt het middel uitkomst bij veelvoorkomende criminaliteit, zoals vernielingen, bedreiging en fietsendiefstal. ,,Nu is er niet altijd genoeg mankracht om in al die gevallen een buurtonderzoek op te starten. Maar op deze manier kan het wel. Het doel is om meer misdrijven op te lossen.” Roy Johannink, expert op het gebied van crisismanagement, is positief over de proef. ,,Het is een prachtig middel om snel informatie van getuigen te krijgen.”

Ernst Pols, officier kwaliteit opsporing en vervolging: ?Het digitale buurtonderzoek geeft het klassieke buurtonderzoek een veel groter bereik en is daarmee een interessante ontwikkeling in opsporingsland. Met e?e?n druk op de knop kan, bij wijze van spreken, het digitale buurtonderzoek worden uitgevoerd. Het OM is in een vroeg stadium bij deze nieuwe ontwikkeling betrokken.?

De politie-app is door ongeveer 500.000 Nederlanders gedownload.

Bronnen: AD, Het Parool, Crimetech,? Volkskrant,?Poot, de C.J., Bokhorst, R.J. van Koppen, P.J., Muller, E.R. (2004) Rechercheportret, over dilemma?s in de opsporing,?opsporen en bewijs,?Alphen aan den Rijn, COT, WODC.

Hoe social bots sociale media be?nvloeden

Tay

Zogenoemde ‘social bots’, geautomatiseerde nepprofielen, proberen steeds vaker online mensen en debatten te manipuleren.

Chatbots zijn ouder dan we denken. Origineel noemden we ze ?ChatterBots?, een term die door Michael Mauldin, maker van de eerste?Verbot, werd bedacht in 1994. ?Maar het idee is al veel ouder. In de jaren ?50 bedacht Alan Turing, vooral bekend geworden vanwege zijn aandeel in de Tweede Wereldoorlog, de Turing Test. Daarmee moesten we kunnen aantonen dat een computer intelligent is. Dat doen we door een computerprogramma een mens na te laten doen in een real-time geschreven gesprek met een menselijke ?rechter?. Kan deze ?rechter? de computer niet van mens onderscheiden, dan is de computer intelligent.?Tot nu toe heeft echter geen enkele chatbot deze test behaald.

Verkiezingen in de VS

Begin deze maand merkte een republikeinse blogger op dat 465 accounts op Twitter spam verstuurden ten gunste van Donald Trump. De tweets, voorzien van hashtags en links, riepen op om Ted Cruz aan te geven bij een toezichthoudend agentschap. Maar sommige accounts gaven locaties als Brazili?, Itali? en India aan. Bovendien hadden ze zelden eerder over Trump getweet, volgden ze een verwaarloosbaar aantal andere gebruikers en werden ze zelf niet of nauwelijks gevolgd. De blogger berekende dat in dertig dagen, deze 465 accounts 411.000 tweets over Trump genereerden.

@DeepDrumf is een aardig voorbeeld van een relatief eenvoudig deep learning algoritme dat realistische uitspraken van Donald Trump genereert op Twitter.

drumpf

Politiek debat
‘Bots worden steeds vaker ingezet in het politieke debat’, zegt communicatiewetenschapper Samuel Woolley, die aan de Universiteit van Washington een onderzoek leidt naar het fenomeen. ‘Voorheen werden ze vooral gebruikt om een politicus of campagne populairder te laten lijken, maar tegenwoordig proberen ze steeds geavanceerder publieke opinie te manipuleren.’

Wie stuurt de bots aan?

Of de bots die het op Cruz gemunt hadden afkomstig waren van Trumps campagne is volgens Woolley moeilijk te zeggen. ‘We weten dat bots een actieve rol in de verkiezingen hebben, maar het is moeilijk te zeggen wie de bots aanstuurt.’

Het onderzoeksteam van Woolley heeft nu al moeite om vast te stellen of een account een bot is, mede doordat bots vaak snel uit de lucht worden gehaald en dat de eigenaar zijn bot op non-actief kan zetten om vervolgens zelf vanuit het account te posten.

Vanuit een aantal hoeken is bekend dat social bots worden ingezet. Allereerst waren er commerciele partijen die met bots aanbiedingen via social media als Twitter online wilden posten. Slimmere bots reageerden op Twitter op specifiek gebruikte keywords of mengden zich in trending topics. Al snel werden bots echter ook door regeringen ingezet. Zo is van Rusland bekend dat social bots worden ingezet om het debat te beinvloeden. Maar ook terroristische organisaties als Islamic State gebruiken bots om hun boodschap te propageren.

Groeiend aantal bots

Volgens onderzoekers van de universiteit van Arizona zijn minstens 7% van alle Twitter accounts social bots. Twitter zelf houdt het bij 5%, maar er zijn onderzoeken die aangeven dat met hun bot detectie tot minstens 9%. Opvallend is dat 50% (!) van alle accounts na 2014 inmiddels suspended zijn. En als het gaat om de hoeveelheid content die bots produceren zegt hetzelfde onderzoek van Arizona dat 24% van alle tweets niet van mensen, maar machines komen. Ook onder Facebook accounts zijn naar schatting 5-11% van alle accounts social bots. Er zijn social bot farms gedetecteerd die wel 750.000 accounts aansturen!

Social bots

facebook bots

Op populaire messaging platformen als KIK, dat vooral onder jongeren zeer populair is (ook in Nederland), wordt steeds meer gebruik gemaakt van social bots. Het is een nieuwe manier ook voor bedrijven om aan marketing te doen (conversational brands) en er zijn al 350 miljoen berichten met social bots zijn uitgewisseld. Ook platformen?als Slack maken er al op grote schaal gebruik van.

Maar juist de grote reuzen van deze aarde zijn er nu groots op aan het inzetten. 2016 wordt het jaar van de social bots genoemd waarin een aantal belangrijke lanceringen gepland staan, zoals de bots van Facebook. Facebook?s varianten blijken nu nog erg?traag, maar?onderstaande video laat zien wat Facebook met chatbots voor ogen heeft:

Remi Zoeten, data scientist bij Bol.com, stelt dat de groei van bots vanuit commerci?le bedrijven?aan meerdere aspecten ligt. ?Er is niet een enkele grote doorbraak geweest in de wereld van chatbots. Maar mogelijk is er een ?tipping point? bereikt welke het verschil maakt tussen wel of niet durven inzetten.? Dat tipping point heeft volgens Zoeten te maken met een aantal verbeteringen die we in de afgelopen jaren hebben gemaakt. ?We hebben bedacht hoe kunstmatige neurale netwerken kunnen worden gebruikt om met tekst om te gaan.?Neurale netwerken zijn ge?nspireerd op het neurale netwerk dat in ons brein zit. Er zijn dus betere computer-representaties gevonden voor mensentaal. Daarnaast zijn Wikipedia en andere (publieke) tekstbronnen?constant aan het groeien, hier kunnen chatbots van leren.?

Maar ook het aanbod van natuurlijke taalprocessoren als een service en kunstmatige intelligentie als een service dragen hieraan bij, stelt Jerry Wang, ontwikkelaar van chatbots in Silicon Valley. ??Veel verkopers bieden nu natural language processing (natuurlijke taalverwerking) aan als een service. In samenwerking met veel providers die de extra hulpmiddelen aanbieden kan vrijwel iedereen een coole chatbot maken die dingen voor je kan doen, in plaats van alleen maar ?hi? sturen zoals de Cleverbot deed.?

Dat grote bedrijven als Facebook nu op chatbots inspringen heeft volgens Wang en Zoeten ook een logische reden. ?Ik denk dat ze dit doen om dat de meest?intu?tieve interface naast een muis, toetsenbord of touchscreen een gesprek is. Met iemand praten om bepaalde informatie te vinden of een doel te bereiken is iets dat alle mensen doen?, stelt Wang. Zoeten ziet echter ook een commerci?le reden voor de opkomst van chatbots. ?Chatbots hebben veel commerci?le waarde, omdat ze de potentie hebben om veel werk te automatiseren, of zelfs om werk beter te doen dan professionals.
Denk aan chatbots die jou helpen om een goed cadeau te vinden, die zorgen voor een hogere omzet in online retail. Of een chatbot die de klantenservice doet bij online aankopen. Die is misschien wel veel sneller en effectiever dan een menselijke klantenservice.?

june-3-crisis-bot

?Chatbots kunnen leren van bijvoorbeeld Wikipedia of van vijfhonderd dikke boeken over anatomie en medicijnen?, vertelt Zoeten. ?Daar staat vaak het antwoord op een vraag letterlijk in. Maar als het antwoord op een vraag niet letterlijk in een tekst staat, dan kan het moeilijk zijn om het antwoord te bedenken of om het antwoord bij elkaar te verzamelen. Een chatbot kan misschien wel goed communiceren over het weer, of met interessante feitjes komen over een onderwerp, maar vermogen om te redeneren is er nog niet. Bijvoorbeeld: ?Jantje wil graag zijn 7 knikkers verdelen over zijn drie broertjes. Kan hij alle 7 knikkers eerlijk verdelen???Dit soort vragen zijn nog erg lastig. Je zou een programma kunnen maken dat z??r specifiek voor dit soort vragen geschreven is, maar als dan de vraag komt ?De cappuccino van 3.95 wordt afgerekend met een tientje, hoeveel wisselgeld wordt er gegeven??, kun je opnieuw beginnen.?Het moeilijke is om een algemene oplossing te geven voor ?vragen? en om te beslissen of de computer ?berhaupt het juiste antwoord wel heeft.?

Bovendien missen we nog wat features binnen chatbots waar we dankzij smartphones aan gewend zijn geraakt, vertelt Wang. ?Het gaat vooral om het opvragen van je locatie en het doen van betalingen. De Uber-app kan bijvoorbeeld erg goed uitzoeken waar je bent en op basis daarvan een auto naar je toesturen, maar een chatbot die je alleen via SMS spreekt kan dat niet. Tegelijkertijd kan een website als Amazon erg goed bestellingen en betalingen afhandelen, maar een chatbot heeft die mogelijkheid niet.?

Ook Google is achter de schermen druk bezig met hun nieuwste innovatie op het gebied van AI technologie.?En ook Microsoft zet er groots op in. Toch gaat het niet zonder slag of stoot. Onlangs lanceerde Microsoft haar chatbot Tay die leerde van het gedrag van de mensen waarmee de bot in gesprek raakte. De testers wisten dit en gingen zich extreem gedragen met de bot, waardoor de bot al snel rechts-extermistische uitingen deed en binnen korte tijd bekend werd als de nazi bot.

little bingMicrosoft lanceerde in 2015 het kleine zusje van Cortana, de chatbot XiaoIce aka Little Bing, waar miljoenen mensen in China hun diepste geheimen aan toevertrouwen. Volgens Yongdong Wang, de Microsoft medewerker die Xiaolce ontwikkelde, is de chatbot rond middernacht het meest populair. Gemiddeld worden er zo?n 23 berichten heen en weer gestuurd tussen chatbot en mens.

Our vision is we want her to be a friend, not just a professional assistant. A good friend where a user can develop an emotional connection and the trust and the confidence. And someone that the user feels free to talk to.”

?Bots as besties – get ready for a shift from having a bff to a bbf: bot best friend?

Er zijn diverse toepassingen voor social bots en ook veel nieuwe start-ups die bot technologie aanbieden. Magic, Sensay?en Cloe?zijn enkele voorbeelden.

cutting edge bots

Bot en troll farms

Semi-automatisch gebruik van bots lijkt een beproefde methode door de zogenaamde ’troll farms’ in Rusland. Eerder werd bekend dat het Kremlin ook mensen inhuurt om commentaar te leveren op media die zich kritisch uitlaten over Russisch beleid.

Zo werd de Guardian in 2014 gek van de spam die zeer waarschijnlijk afkomstig was van de troll farms. De moderators, mensen die toekijken op de commentaren onder artikelen, verwijderden honderden reacties onder Oekra?ne-gerelateerde artikelen. Ook in landen als China is dit een beproefde methode, en de Verenigde Staten gebruiken vermoedelijk ook al langere tijd social bots.

Het verstoren van het MH17-debat

Voormalig Vrij Nederland-verslaggever Tim de Gier dacht ook te maken te hebben met Kremlin-gestuurd commentaar wanneer het weekblad over MH17-ramp schreef. ‘Er stonden half-afgemaakte zinnen en allerlei opmerkingen die totaal niet logisch waren. Ik durf niet te zeggen of het commentaar geautomatiseerd of menselijk was.’

Probeerden social bots het Nederlandse MH17-debat echt te verstoren? ‘Zeer waarschijnlijk’, zegt Woolley. Zeker is dat de Russen publieke opinie over Oekra?ne probeerden te be?nvloeden, getuige een handleiding van een troll farm in handen van de Volkskrant. In die handleiding wordt de troll farm-medewerkers uitgelegd hoe ze op Twitter, Facebook en andere online media moeten overtuigen dat Oekra?ense politici het land ‘naar de rand van de afgrond’ hebben gebracht.

In de handleiding, gedateerd 7 maart 2015, staan zoekwoorden, casussen en verwijzingen naar media die de Russische trolls kunnen gebruiken in hun reacties. Een van de argumenten die gesuggereerd wordt om de publieke opinie over Oekra?ne te be?nvloeden is door te hameren op het nijpende gebrek aan gas in het land en achterstallige betalingen aan Gazprom, de Russische energiegigant. Een ander argument: Oekra?ense extremisme vormt een bedreiging voor de joodse minderheid. Of: de financi?le steun van het IMF zal vooral naar het leger gaan in plaats van de bevolking.

Tegenwoordig proberen bots steeds geavanceerder de opinies te manipuleren.

Eerlijke en objectieve informatie

Woolley benadrukt dat bots vooral een probleem zijn in landen met een door de overheid gecontroleerd mediabestel, omdat die burgers voor eerlijke en objectieve informatie op sociale media aangewezen zijn.

current_500pxwide_int

Hoe zo’n debat gemanipuleerd kan worden vertelde een hacker onlangs in een interview met Bloomberg Businessweek. De Colombiaan Andr?s Sep?lveda spaarde kosten noch moeite om presidentsverkiezingen te be?nvloeden in negen Latijns-Amerikaanse landen. Hij deed dat vooral door de oppositie digitaal te bespioneren, maar maakte in 2012 ook een Mexicaanse protestbeweging dankzij bots onschadelijk.

#YoSoy 132

De hacker gebruikte een leger van dertigduizend bots om de protestbeweging #YoSoy 132, ook wel de Mexicaanse Lente genoemd, in de kiem te smoren. #YoSoy 132 stelde de warme banden aan de kaak die de partij van presidentskandidaat Enrique Pe?a Nieto tijdens de campagne onderhield met de Mexicaanse media. De beweging benadrukte dat ze geen andere kandidaat steunden.

Sep?lveda’s bots zaaiden verwarring in de onlinediscussie, door #YoSoy 132 nadrukkelijk in verband te brengen met de linkse kandidaat Andr?s Manuel L?pez Obrador. Uit een door hem gehackt campagnememo wist Sep?lveda precies wat de zwakke punten van L?pez Obradors waren, en liet hij de bots die benadrukken. Net als de Occupybeweging en de Arabische Lente had #YoSoy 132 geen centrale leider die de berichten tegen kon spreken. Ongehinderd veroorzaakten de bots een kakofonie op sociale media, waardoor de boodschap van de protesten afzwakte en de beweging uiteindelijk onschadelijk werd gemaakt.

‘Ik werkte voor de donkere kant van de politiek, de kant die niet gezien wordt’, zegt Sep?lveda, die momenteel een straf in Bogot? uitzit vanwege hacken en spionage. Hij zegt zijn verhaal te doen omdat mensen niet bevatten hoeveel invloed hackers kunnen uitoefenen op moderne verkiezingen. Hij is ‘honderd procent zeker’ dat er ook met de Amerikaanse presidentsverkiezingen geknoeid wordt.

Hoe groot het effect van de bots in de Amerikaanse verkiezingen is, valt niet te zeggen. Alleen al omdat het onmogelijk is om in te schatten hoe veel bots er actief zijn. ‘Duizenden, tienduizenden, misschien wel honderdduizenden? Ik weet het niet’, zegt Woolley. Naast zijn onderzoeksteam zijn er nog een handvol mensen die zich met bot-propaganda bezig houden.

Wat zijn bots?

Een chatbot is een geautomatiseerde robot die zo menselijk mogelijk probeert over te komen, bijvoorbeeld op Twitter of Whatsapp. Bots zijn er in allerlei soorten en maten en worden op uiteenlopende manieren gebruikt. Zo zijn er bots die grappen genereren en geen specifiek doel hebben, maar chatbots zijn ook geliefd bij klantenservices van bedrijven. Chatbots kunnen antwoord geven op simpele vragen als ‘wat is de levertijd van het product?’ doordat ze steekwoorden herkennen.

Een chatbot antwoordt door de steekwoorden en zinsopbouw die hij herkent te vergelijken met een database vol voorgeprogrammeerde en aangeleerde woorden en zinnen. De bot hanteert een overeenkomst-percentage zodat hij ook bij taal- en grammaticafouten antwoord kan geven.

Bots worden steeds beter geprogrammeerd. Ze zijn in staat om gesprekken te analyseren en daarvan te leren, waardoor ze steeds menselijker overkomen en langer interacties kunnen volhouden.

Geperfectioneerd zijn ze nog niet – en dat levert nog wel eens problemen op. Zo maakte een bot van de Nederlandse Jeffry van der Goot vorig jaar onbedoeld doodsbedreigingen op Twitter. Tay, een bot die Microsoft ontwikkelde, moest de persoonlijkheid van een 19-jarig meisje nabootsen, maar internetgrappenmakers (trolls) kregen voor elkaar dat Tay racistische opmerkingen ging maken. De social bot paste zich namelijk aan de gesprekspartners aan. In korte tijd werd Tay een geradicaliseerde bot met uitspraken zoals hieronder.

Taytweets

Maar als een bot kan leren en radicaliseren door interactie met anderen, wat zal een social bot dan andersom kunnen doen als de technologie voortschrijdt?

Zero user interface

Maar als we Microsoft en Facebook mogen geloven ligt in de toekomst een grote rol voor bots weggelegd. Met de stevige investeringen die daarbij komen kijken? komt de bot-techniek in een stroomversnelling en zullen bots die door proberen te gaan als menselijke profielen, steeds moeilijker zijn te ontmaskeren.

Lees het rapport van Sander Duivestein en Menno van Doorn over commerci?le trends in social bots:

[slideshare id=63439926&doc=theboteffectfriendingyourbrandmachineintelligencenl-160625124014&type=d]

Bronnen: De Volkskrant, Engadget, The Verge, Global Voices Online,?ReportersOnline

Bommen, granaten en terroristen die katten aaien

bommen

Woorden en beelden zijn soms net zo krachtig als bommenwerpers. De strijd van overheden tegen de IS is daarom deels een communicatiewedloop. De technologische ontwikkelingen gaan snel. Hoe zorgen we ervoor dat we niet achterop raken?

Een mollige peuter richt trots een machinegeweer op ons, een kleuter onthoofdt haar knuffel en een tienjarig kind liquideert een militair: de beelden uit de Islamitische Staat missen hun doel nooit. Verspreid via social media zijn ze vaak minstens zo krachtig als vuurwapens. Ze nestelen zich in de hoofden van vriend en vijand om daar hun manipulerende, motiverende, of juist ontmoedigende werk te doen.

is cats

Een belangrijk verschil tussen de terroristen van Al Qaeda en van IS is dat de laatsten ?digital natives? zijn en de kracht van social media beter begrijpen. Of ze nu angst zaaien met afgehakte hoofden, of empathie oogsten met sympathieke strijders die katten aaien: de ?storytellers? van de IS doen niet onder voor de marketingstrategen van een multinational. Een goede ?internetstrijder? oogst bij IS dan ook evenveel waardering als een ervaren sluipschutter.

?de ?storytellers? van de IS doen niet onder voor de marketingstrategen van een multinational?

Social bots

Social media als Facebook en Twitter zijn voor terroristen belangrijke platformen om jongeren die vatbaar zijn voor radicale idee?n te manipuleren met eenzijdige informatie. Steeds vaker gebeurt dit met accounts die niet door mensen, maar door machines worden bestierd. Het betreft ?social bots?: computerprogramma?s, ontworpen om te communiceren met mensen.

Ze maken grootschalige manipulatie via social media veel gemakkelijker. De sociale platformen zouden een grotere rol kunnen spelen om radicalisering tegen te gaan, maar doen dit slechts mondjesmaat. Wel heeft de Europese Commissie onlangs met Microsoft, Facebook, YouTube en Twitter afgesproken dat haatzaaiende inhoud binnen 24 uur verwijderd wordt, mits burgers er melding van maken.

Ook gesloten platformen spelen een steeds grotere rol in de informatiewedloop tussen de IS en westerse overheden. Versleutelde apps als Signal of WhatsApp maken het mogelijk te communiceren buiten het zicht van informatiediensten. Games die onder jongeren populair zijn, zoals Grand Theft Auto (een spel waarin je agenten kunt aanrijden), bieden de IS de mogelijkheid om in besloten kring precies de juiste doelgroep aan te spreken. En het Dark Web, een versleuteld deel van internet, wordt onder meer gebruikt om ongezien aan uitreisdocumenten te komen en anoniem geld te storten aan het kalifaat.

Van wetenschap tot wapen

Veel goedbedoelde nieuwe-mediatechnologie?n veranderen in wapentuig, zodra misdadigers ze in handen krijgen. Dit zijn drie actuele voorbeelden.

Social Bots

Alan Turing ontwikkelde in 1950 de Turing test, die test of een machine te onderscheiden is van een mens. Sindsdien hebben wetenschappers grote stappen gezet in de ontwikkeling van computerprogramma?s die overtuigend communiceren met mensen. Social bots, gebruikt door zowel commerci?le bedrijven als misdadigers, komen hier uit voort. Bedrijven als Microsoft, Google en Amazon investeren miljarden in zelflerende varianten die steeds intelligenter worden.

Dark Web

Drugs, wapenhandel, kinderporno en identiteitsvervalsing: het dark web biedt alles wat het daglicht schuwt. Het is toegankelijk met speciale, door iedereen te downloaden software en gebruikers kunnen er anoniem doen wat ze goeddunkt. Het dark web is onderdeel van het ?deep web?, ooit begonnen als een internetvariant waar de Amerikaanse marine kon overleggen zonder pottenkijkers. Inmiddels maken ook terroristische organisaties als IS er dankbaar gebruik van.

Virtual reality

Technieken om de werkelijkheid te simuleren met behulp van software en eventueel een soort bril werden aanvankelijk vooral gebruikt voor het trainen van piloten, artsen en militairen. Vanaf de jaren negentig ging de gamingindustrie ermee aan de haal. De Oculus Rift is het meest actuele middel waarmee gebruikers zich in een andere context kunnen wanen. Experts vrezen dat terroristen dit soort apparatuur zullen inzetten voor het trainen van strijders. IS gebruikt oorlogsgames en gamification in hun uitingen nu al om strijders te recruteren.

Rol van de overheid

De overheid is zich bewust van de grote rol die deze technologie?n spelen in radicaliseringsprocessen. Gezien de snelle technologische ontwikkelingen op het gebied van versleuteling en kunstmatige intelligentie zal deze rol steeds groter worden.

Inlichtingendiensten, politie en politici missen echter zowel de expertise als wettelijke ruimte om in te grijpen. Goed bedoelde, Hollywoodachtige filmpjes met een alternatief verhaal vallen in het niets bij de enorme stroom ?reality TV? van IS. Twitterende politici missen de autoriteit om online serieuze invloed te hebben. Voor elke site die uit de lucht wordt gehaald, verschijnen tien nieuwe. En de inzet van afluistertechnologie?n en censuur door de overheid stuit op maatschappelijke en juridische weerstand.

TNO volgt deze ontwikkelingen nauwgezet en zoekt met overheden en private partijen naar best practices en maatregelen. Hoewel eenvoudige oplossingen niet voor het grijpen zijn, denkt TNO dat burgers een veel grotere rol kunnen spelen bij het produceren van tegengeluiden. En ouders, politie en scholen zouden zich actiever moeten bemoeien met het internetgedrag van jongeren om radicalisering op tijd te onderkennen.

De technologische ontwikkelingen gaan snel. Om niet achterop te raken, moet de overheid investeren in kennis en expertise op het gebied van nieuwe media, versleuteling en kunstmatige intelligentie. Alleen als overheid, industrie en kenniscentra als TNO op dit gebied samenwerken, kan Nederland terroristen in deze communicatiewedloop de pas afsnijden.

Dit artikel is gebaseerd op een gesprek met Arnout de Vries van TNO.

Bronnen: TNO Time