SocialMediaDNA richt zich op kennisdeling rondom social media, politie en maatschappelijke veiligheid. Onderwerpen vari?ren van de online aspecten van openbare orde, opsporing, vervolging, rechtspraak tot crisisbeheersing en communicatie.
(T)ERROR is de eerste documentaire ter wereld waarbij de filmmakers ‘meelopen’ tijdens een FBI-operatie met betrekking tot terrorismebestrijding. De 63-jarige Saeed ‘Shariff’ Torres was ooit actief bij de militante Afro-Amerikaanse politieke organisatie Black Panthers en werkt nu als FBI-informant. Zonder zijn superieuren op de hoogte te stellen nodigt hij de filmmakers Lyric R. Cabral en David Felix Sutcliff uit hem te volgen bij zijn laatste opdracht voor de FBI. Torres moet in Pittsburgh vriendschap sluiten met de blanke tot de islam bekeerde Ali Al- Akili (foto hieronder), die in het openbaar pro-terroristische uitspraken heeft gedaan.
Deze Informant die zelf onwennig met social media was en zijn Facebookpagina door de FBI liet bijwerken, werd uiteindelijk door de POI (Person of Interest) Ali Al- Akili?onderkend?via Facebook. De filmmakers stuiten op verrassende onthullingen, niet alleen over Torres verleden, maar ook over de duistere argumenten voor zijn huidige missie. Hoe ver gaat terreur en welke vrijheden staan we toe om terreur te voorkomen?
Vanaf vorige?week?is het in de politie eenheid Zeeland-West-Brabant mogelijk om via WhatsApp vragen te stellen of meldingen te doen. Het Politie WhatsApp nummer 06 – 52 52 83 36 is geopend?in het bureau in Roosendaal?waar?Sectorhoofd Wiebe Leverman met het eerste bericht de WhatsApp meldapplicatie. De pilot loopt alleen in de eenheid Zeeland-West-Brabant en niet bij andere politie eenheden in Nederland. Het is ook niet hetzelfde als Buurtpreventie WhatsApp, maar een nieuw kanaal om te melden richting politie.
De politie biedt meerdere manieren om meldingen te doen. Via internet, telefoon en aan het bureau kon al gemeld worden. Deze manieren blijven. Nu komt daar deze manier bij. Het is een proef van 18 maart tot 30 juni. Daarna gaat de politie Zeeland-West-Brabant evalueren of het een goed kanaal is voor meldingen en wordt gekeken of het moet worden doorgezet.
De burger stuurt via telefoonnummer 06 – 52 52 83 36 een WhatsAppbericht met zijn melding. Dat kan zijn over overlast, afspraken, aanrijding materieel, zorgmeldingen etc. De politiemedewerker neemt contact op met melder. In principe eerst via WhatsApp, maar terugbellen of eventueel mailen is ook een optie. De melding wordt zoals gewoonlijk opgenomen in de politiesystemen.
De berichten worden uitgelezen van 07.00 uur tot 22.00 uur, 7 dagen in de week. Het is dus niet bedoeld voor 112 spoedmeldingen.
Uit deze pilot zal moeten blijken of de voordelen opwegen tegen de nadelen. Voordelen zijn natuurlijk dat het aansluit op een groeiende behoefte. Er zijn al 10 miljoen WhatsApp gebruikers in Nederland en zeker onder de jongere generatie is bellen geen tweede natuur meer. SOS Wat doe jij? is zelfs een campagne en app voor jongeren om te leren 112 te bellen.
Een ander groot voordeel is dat in tegenstelling tot andere social media er een telefoonnummer bekend is. Na een app-melding kan er dus altijd nog (terug)gebeld worden. Dat mechanisme zal ook het misbruik wat tegengaan. Als de politie je kan terugbellen of je met je telefoonnummer opsporen
De vraag is echter hoe burgers dit nummer in WhatsApp gaan gebruiken. Als het nummer ineens onderdeel wordt van een WhatsApp buurtgroep krijgt de politie wel erg veel meldingen binnen. De politie zal dus wel enige regie moeten voeren en burgers duidelijk maken hoe om te gaan met het nieuwe kanaal.
Nadelen zitten dus in de hoek van verwachtingsmanagement (hoe snel reageert men, neemt men alle meldingen wel in behandeling?) en wetgeving. Met name privacywetging komt in het geding omdat WhatsApp meldingen voordat ze naar de politie gaan eerst langs computersyststemen in de VS gaan (van WhatsApp en de uiteindelijke eigenaar Facebook). Als je dus gevoelige zaken wilt melden, hoe zit het dan? Hoe zit het met de wet politiegegevens? En er zijn mogelijk vreemde consequenties, zoals reclame in Facebook en zometeen WhatsApp die gebaseerd is op de inhoud van je meldingen.?Kortom, nog genoeg vragen om te onderzoeken, en daar is een pilot ook voor. Het is een mooie eerste stap van de analoge wereld van bellen naar digitaal melden middels data.
Bekijk hieronder het item van RTL Editie NL erover:
Gemeenten
Met?een aantal gemeenten konden burgers ook al contact opnemen via WhatsApp.?Appcare, de nieuwe naam voor webcare via WhatsApp, is hot.?Uit een?jaarlijkse onderzoek naar sociale media en gemeenten blijkt dat 11 procent van de 393 gemeenten WhatsApp gebruikt als extern communicatiekanaal. Met zo’n?10 miljoen?Nederlandse gebruikers is het eigenlijk gek dat WhatsApp niet eerder voet aan de grond kreeg bij de overheid. Iedereen kent en gebruikt het.
Zowel Terneuzen als Lelystad geven aan dagelijks ongeveer 5 ? 10 gesprekken via WhatsApp te voeren. De vragen verschillen volgens hen niet heel erg van die van andere kanalen als telefoon, Twitter of Facebook. Veruit de meeste vragen zijn eenvoudige vragen (openingstijden, aanvraag paspoorten & huwelijken) en door het Klant Contact Centrum (KCC) of Burgerzaken prima te beantwoorden.
De kans op escalatie is via WhatsApp minder groot dan bijvoorbeeld op Facebook. Daar willen andere mensen zich nog wel eens in gesprekken voegen. Dat het medium niet alleen voor jongeren is, blijkt uit de leeftijdsverdeling van WhatsAppcontacten van de gemeente Terneuzen. Zo appten zij ook al eens met iemand van 80 jaar.
Van Groningen tot…
Inwoners van Groningen kunnen bijvoorbeeld?via de populaire berichtendienst vragen stellen aan de gemeente.
Wethouder dienstverlening Ton Schroor: ?We willen aansluiten bij de communicatiekanalen die inwoners zelf al gebruiken. En omdat veel mensen al whatsappen, is het een heel laagdrempelige en makkelijke manier om met de gemeente in contact te komen.?
Gesprekken via WhatsApp worden ervaren als persoonlijk, omdat het een ??n-op-??n contact is, in tegenstelling tot Twitter en Facebook, aldus de gemeente. De ervaring van de gemeenten die al met WhatsApp werken is zeer positief, de klanttevredenheid is hoog.
Het is niet mogelijk om naar dit nummer te bellen of een sms te sturen. De gemeente probeert tijdens werkdagen zo snel mogelijk en uiterlijk binnen 24 uur de WhatsApp-berichten te beantwoorden.?WhatsApp-berichten worden door het Klant Contact Centrum behandeld tijdens de uren waarop de gemeente telefonisch bereikbaar is, van maandag t/m vrijdag van 8.30 tot 17.00 uur.
…Maastricht
Ook de gemeente Maastricht is vanaf vandaag ook via WhatsApp bereikbaar. Naast brief, telefoon, e-mail en publieksbalie was het ook al mogelijk om contact op te nemen via Facebook en Twitter. Met de toevoeging van WhatsApp wil het stadsbestuur inspelen op de toenemende behoefte van inwoners om digitaal in contact te komen met de gemeente. Ook wil de gemeente optimaal bereikbaar zijn voor de groeiende (internationale) studentenpopulatie. Wethouder Aarts, portefeuillehouder dienstverlening: ?We willen het onze inwoners en ondernemers zo makkelijk mogelijk maken. Door meerdere contactmogelijkheden aan te bieden, verlagen we de drempel en komen we tegemoet aan de diversiteit van de stad.? Het voordeel van WhatsApp voor gebruikers is dat ze een bericht kunnen sturen wanneer het hen uitkomt. Zelfs ?s nachts of in het weekend. Met een foto of video kunnen ze hun vraag of melding bovendien verduidelijken. De gemeente kan vervolgens snel antwoorden en waar nodig reageren met een hyperlink, zodat de gebruiker zelf zijn of haar zaken digitaal kan afhandelen. De gemeente beantwoordt alle vragen en meldingen binnen 24 uur, met uitzondering van weekenden.
Laagdrempelige communicatie
Burgemeester Penn-te Strake, portefeuillehouder communicatie: ?Communicatiemiddelen zijn constant in verandering. De afgelopen 10 jaar zijn de communicatiemogelijkheden enorm toegenomen. Wij willen beschikbaar zijn via de middelen waar onze inwoners, zeker studenten, veel gebruik van maken.? Op dit moment hoort de gemeente Maastricht bij een beperkte groep gemeenten die experimenteert met WhatsApp als servicekanaal. De eerste resultaten van andere gemeenten zijn positief.
Op Frankwatching heeft HowAboutYou?een boodschappenlijstje gemaakt om aan de slag te gaan:
Een SIM-kaart met 06-nummer
Een profielfoto die als avatar getoond wordt op de smartphone van de ontvanger
Een goede statusmelding (?Hey there, I?m using WhatsApp? is niet handig, vermelding van webcaretijden wel)
Een duidelijke voicemailmelding die gebruikers de weg wijst naar het juiste telefoonnummer van de gemeente (doorschakelen, maar leidt tot extra gesprekskosten)
Een browser die emoticons ondersteunt (niet alle browsers laten de?,?,en zien)
Je online mediamonitor waarmee je ook je webcare organiseert, inregelen voor WhatsApp (ga vooral niet zelf sleutelen of met een telefoon aan de gang)
Een rapport om de prestaties te volgen (hoeveel, hoe snel, hoeveel in ??n keer beantwoord, etc.)
Hij zet filmpjes op internet waarin hij politieagenten beledigt en uitlacht. Hoofdagent Said noemt deze politietreiteraar zich. Maar mag dat wel, politieagenten op die manier treiteren? Of gaat deze `hoofdagent’ Said te ver?
Dit is Said, alias Hoofdagent Said. Hij houdt van agentje pesten. Hij filmt politiemannen- en vrouwen, daagt ze uit en zet het resultaat online. Maar mag dat eigenlijk?
De man uit Lelystad noemt zich hoofdagent, maar hij is alles behalve dat. Met zijnInstagramaccount?’hoofdagent said’ treitert hij de politie. Met meer dan 16.000 volgers heeft hij een groot bereik.
Said?(hij wil z’n achternaam niet noemen om zijn familie te beschermen) draagt op foto’s soms een?politiejasje. Hij noemt zich ‘de hoofdagent zonder contract en diploma’ en wil alle agenten van Nederland het leven zuur maken. Omdat ze hem in het verleden oneerlijk behandeld hebben, zegt hij.
Dik en lelijk
Hoe dat pesten eraan toegaat? Hij noemt agenten steevast dik en lelijk en lacht ze uit. In het begin moest zijn wijkagent het ontgelden, maar Said neemt in zijn recentere filmpjes steeds een andere agent op de hak.
Volgens advocaat Christiaan Alberdingk Thijm moet Said oppassen. “Je mag agenten niet beledigen. Ze moeten wel wat kunnen hebben, maar als je echt iemand stelselmatig treitert en pest, dan begeef je je wel op glad ijs.”
‘Hoort bij het werk’
?Alberdingk?Thijm?weet dat er in het verleden wel rechtszaken zijn geweest over het nemen van foto’s van agenten. “Dat belemmerde de agenten echt in hun?functie. Maar dat was nog v??r het tijdperk van sociale media waarin we nu leven. Daar zal een rechter nu wel rekening mee houden.”
Pieter Beljon van de?Politieacademie?zegt dat de politie steeds vaker gefilmd wordt. “Maar het werk verandert er niet door. Je moet als agent professioneel blijven. Dat leren we ook op de politieacademie. We geven trainingen in hinder en hoe hiermee om te gaan. Het wordt alleen maar erger, en het hoort natuurlijk een beetje bij een publieke functie. Het moet alleen niet te ver gaan.”
Filmen op de openbare weg is gewoon toegestaan, vult een woordvoerder van politie Midden-Nederland aan. “Dus in die zin doet Said niets verkeerd. Als hij ons wel zou hinderen in het werk, dan houden we hem aan.”
Aangifte van belediging
Een aantal agenten van politie Midden-Nederland heeft inmiddels wel aangifte gedaan wegens smaad, laster en belediging. Een officier van justitie gaat nu bekijken of Said daarvoor kan worden vervolgd. De man uit Lelystad is al een keer aangehouden voor het dragen van een gestolen politiejasje op social media. Maar het jasje werd niet bij hem thuis gevonden, dus kon de politie niet bewijzen dat het echt was en gestolen.
Op 11 juni 2015 was Rachel Dolezal (37) een tamelijk onbekende activiste uit de Verenigde Staten. Als dochter van een zwarte man en blanke vrouw had ze haar leven gewijd aan het bestrijden van racisme via kunst en onderwijs.?Op 12 juni was alles wat ze had opgebouwd in ??n klap verwoest. Dolezals vader bleek namelijk niet zwart, maar lelieblank. En haar getinte huid had ze niet te danken aan zwarte voorouders, maar aan de zonnebank. Een lokale tv-zender gooide haar diepste geheim op straat – inclusief jeugdfoto’s van Dolezal met blond, sluik haar – en onmiddellijk rees de vraag of haar levenswerk nog wel geloofwaardig is nu haar raciale afkomst een leugen bleek.?Het Twittertribunaal wachtte Dolezals antwoord niet af en besloot diezelfde dag nog haar reputatie te vernietigen.
Ook vice-premier Asscher heeft het online niet makkelijk. Hij zou heulen met de vijand, een zionistenhond zijn en liever in een moslimhol kruipen dan achter zijn eigen volk staan. Lodewijk Asscher is de hatelijke berichten zat die hij dagelijks via de sociale media ontvangt. Hij gaat tenslotte ook over sociale zaken. De PvdA’er gaf zijn belagers vandaag daarom een koekje van eigen deeg met een publieke schandpaal op Facebook.?Asscher rekent in de paginalange tekst een voor een af met zijn meest onfatsoenlijke critici. Vooral de joodse achtergrond van de vicepremier blijkt een onuitputtelijke bron voor beledigingen.?De vicepremier vult de sneren aan met zijn eigen snedige kanttekeningen. Hieronder zijn brief aan de “respectloze hond”:
Respectloze hond.
Beste reageerders,
Ik merk dat ik dankzij jullie te vaak niet meer reageer als mensen me via social media benaderen. Daarom nu een antwoord- ik weet dat jullie op zoek zijn naar dialoog – daarna richt ik me weer volledig op diegenen die het echte gesprek zoeken.
In de eerste plaats wil ik al diegenen die erin geslaagd zijn een grapje te maken over mijn achternaam complimenteren. Niet alleen vind ik ASS cher heel knap gevonden, het is ook nog internationaal. Seth leeft in jullie voort. Nog spitsvondiger vond ik aSScher, omdat daarin ook een subtiele verwijzing naar de beruchte Duitse SS schuilgaat. Altijd even lachen.
Nu we het toch over de Oorlog hebben: onder jullie bevinden zich velen met een groot geschiedkundig inzicht. Zo zijn jullie erachter gekomen dat de Abraham Asscher die ??n van de voorzitters van de Joodsche Raad was, familie van mij is. Chapeau. Voor de muggenzifters onder ons: hij was mijn overgrootvader. Mijn grootvader en naamgenoot Lodewijk Asscher was diamantair en hield van schaken, fietsen en klassieke muziek. In die zin is de verzuchting “Jammer dat de opa van Asscher de opa van Plasterk niet heeft ingedeeld voor het transport!” moeilijk te rijmen met de geschiedenis. Ik bespreek het met ome Roon.
Ik begrijp dat jullie na het ontdekken van dit delicate aspect van mijn familiegeschiedenis een verklaring hebben voor mijn politieke opvattingen. Misschien dat @tonysoprano272 het nog het dichterlijkst heeft verwoord: “Asscher kruipt liever in een moslim hol dan achter eigen volk te staan! Net zijn opa, die werkte ook graag met de bezetter mee.” Voor degenen die de boodschap niet in ??n keer hebben begrepen, voegt Tony ook nog “De viezerik” toe.
Asscher kruipt liever in een moslim hol dan achter eigen volk te staan! Net zijn opa, die werkte ook graag met de bezetter mee! De viezerik
Ook mijn standpunt over zwarte Piet ( tijd voor verandering ) weten jullie te koppelen aan de familiegeschiedenis. “Asscher is precies zijn opa! Heulen met de vijand! Fuck you Asscher! Respectloze hond!”, aldus wederom @tonysoprano272. Laat ik voorop stellen dat ik ook niet houd van respectloze honden. Honden moeten respect tonen.
Asscher is precies zijn opa! Heulen met de vijand! Fuck you Asscher! Respectloze hond pic.twitter.com/9HiwpCDRNq
Intussen adviseert Rico Schuurman me “rot toch op man asscher met die kut kop van je. Haal die echte pieten maar uit het land kijk wat zij niet hoeven te betalen en wat ze allemaal krijgen ik stem pvv. ik was ooit trotse nederlander nu niet meer”. Velen van jullie zijn begaan met onze cultuur en beschaving. Dat geeft een goed gevoel. Eddy vindt het erg dat onze cultuur het onderspit moet delven om wat migranten met lange tenen ter wille te zijn. Anderen vragen zich af van welk ras Piet eigenlijk is?
Mijn joodse achternaam is voor velen van jullie een plausibele verklaring voor mijn gedrag en opstelling. Zo geef ik tegelijk te veel en te weinig om moslims. Neem @Holladiejan: “Zionistenhond @LodewijkA laat verstek gaan bij VN. Gaat over racisme i.p.v. antisemitisme daar heeft hij niets mee.” Farid is tot de conclusie gekomen dat ik als jood de mond vol heb van moslims, maar dat ik me vreemd genoeg muisstil hou over zionisme. Flip heeft blootgelegd dat je mij nooit over racisme hoort, want racisme bestaat alleen onder moslims, nooit onder joden. Volgens Peter Breedveld cs ben ik zelfs de gevaarlijkste racist van Nederland.
ehm ?@HolladieJan: Zionistenhond @LodewijkA laat verstek gaan bij de VN. Gaat over racisme i.p.v. antisemitisme daar heeft hij niets mee.?
Uit alles spreekt jullie zorg over de toenemende verruwing. Neem @Brabantia: “Wilders heeft allang afstand genomen van geweld. Verder zijn Jij en je klote partij de oorzaak van dit geweld. Niet Wilders.”
@LodewijkA Wilders heeft allang afstand genomen van geweld.Verder zijn Jij en je klote partij de oorzaak van dit geweld niet Wilders.
Mathijs Koenraadt combineert scherpzinnig alle bovenstaande feiten: “@LodewijkA is joods en viert helemaal geen Sinterklaas thuis. Hij wil zwarte piet afschaffen omdat hij volkscultuur veracht.”
Boem. Ik geef onmiddellijk toe dat ik thuis de schijn ophoud; ik vier wel Sinterklaas met mijn kinderen, maar ik geloof er zelf niet echt in.
Lieve jongens, ik stop – hoewel ik velen van jullie nog steeds niet beantwoord heb. Het gewone werk roept. Mag ik jullie voorzichtig aanraden voor de volgende keer dat je zo’n reactie plaatst de tweet of post eerst even aan je moeder te laten zien? Of aan je dochter, for that matter? Als zij het ook een goed idee vindt, vooral plaatsen. Blijf er niet mee rondlopen.
Groeten,
Lodewijk (achternaam bij jullie bekend)
PS: Ik ben niet ingegaan op doodsbedreigingen, daarvan doe ik altijd aangifte.
PS2: Natuurlijk zijn er heel veel mensen die hun ongenoegen over mij, de politiek of het beleid op een gewone manier kenbaar maken. Waar en wanneer het werk het toelaat, zal ik daar proberen serieus op in te gaan.
Boos
‘Ik wilde Asscher absoluut niet kwetsen’
Rico Schuurman heeft heel veel spijt van zijn scheldkannonade aan het adres van minister Lodewijk Asscher.
,,Rot toch op man Asscher, met die kut kop van je. Haal die echte pieten maar uit het land. Kijk wat zij niet hoeven te betalen en wat ze allemaal krijgen. Ik stem PVV. Ik was ooit een trotse Nederlander. Nu niet meer?, plaatste Rico in september vorig jaar op Facebook.
Aanleiding was een Facebookpost waarin de vicepremier uitlegt waarom hij vindt dat zwarte Piet moet veranderen. ,,Achter Piet als symbool ligt een ongemakkelijke waarheid van vooroordelen en stil racisme?, schrijft Asscher. Rico, hulppiet in Oosterwolde, was klaar met alle commotie rondom Piet.
,,Ik was boos op de mensen die tegen zwarte Piet zijn. Dus daarom bedacht ik mij niet en reageerde ik op het bericht van minister Asscher.” Rico gebruikte in zijn reactie niet al te nette woorden, maar flapte ze eruit voordat hij er erg in had. ,,Ik was boos en zonder na te denken plaatste ik het op Facebook.”
Rico was eigenlijk allang weer vergeten dat hij had gereageerd op het bericht van de vicepremier. Daarom schrok hij toen hij zijn naam zag opduiken in de Facebookpost van Asscher. Rico’s bericht wordt daar als voorbeeld gebruikt om te laten zien wat voor narigheid de vicepremier allemaal over zich heen krijgt.
,,Ik zat op school toen ik zag dat iemand mij had getagd in het bericht. Vervolgens las ik het verhaal en zag ik mijn naam staan. Ik dacht echt ?Wat is dit nou?’ Potverdrie zei ik nog tegen mezelf”, vertelt Rico. Hij krijgt meteen spijt en plaatst wel drie keer zijn excuses onder het bericht van Asscher: ,,Ik bedoelde het niet zo en wilde de minister absoluut niet kwetsen.”
Rustige jongen
Normaal gesproken is de student Helpende Zorg en Welzijn aan ROC Friese Poort in Drachten een rustige jongen die naar eigen zeggen nooit iemand zou kwetsen. ,,Ik scheld nooit iemand zomaar uit. Maar toen zat ik alleen achter mijn computer en dan is de drempel lager om verkeerde woorden te gebruiken. Achteraf had ik mijn mening genuanceerder willen vertellen. Zonder scheldwoorden. Of misschien had ik helemaal niks moeten plaatsen”, bedenkt de Oosterwoldiger zich.
Het bericht van Asscher wordt duizenden keren gedeeld en krijgt meer dan zestienduizend likes. Als Rico ’s avonds naar RTL Nieuws zit te kijken, ziet hij zijn eigen reactie weer voorbijkomen. Zelfs in RTL Late Night wordt zijn bericht besproken.
Eigen fout
Rico krijgt berichten van vrienden die hem er op attenderen. ,,Dan baal je wel als ze het zo over je hebben. Maar ik begrijp het wel. Het is mijn eigen fout geweest.”
De tiener heeft zijn lesje wel geleerd. ,,Voortaan denk ik tien keer na voordat ik iets op Facebook zet. En schelden is laf. Helemaal op internet. Ik zal het echt nooit weer doen”, zegt Rico vol berouw.
Kapot maken
Jon Ronson, die een boek schreef over naming en shaming in de sociale media “So you’ve been publicly shamed“, ondervond het?aan den lijve.?Ronson bezocht enkele slachtoffers van virtuele bedreigingen, sarcasme of digitale lynchpartijen en tekende hun ijzingwekkende getuigenissen op. Hij wilde weten wat een twitteraar, die doorgaans als keurig mens door het leven gaat, drijft om met honderden anderen iemand aan de schandpaal te nagelen wegens een misstap of ongelukkige uitspraak.
Ronson blikt terug op de begintijd van Twitter, rond 2006. In zijn herinnering bestonden de virtuele vervolgingen nog niet. Het sociale medium was vooral een platform voor geestige en eerlijke uitwisselingen. Dat veranderde toen ook invloedrijke mensen als Donald Trump een account aanmaakten. ‘Voor het eerst in de geschiedenis hadden we min of meer rechtstreeks toegang tot dat soort ivoren-toren-oligarchen’, schrijft Ronson in zijn boek. En zo konden machtige mensen dus ook rechtstreeks afgestraft worden voor foute opmerkingen.
Daarna veranderde er iets, meent Ronson. Gebruikers van sociale media raakten gespitst op alles wat niet door de beugel kon. Er ontwikkelde zich een naargeestige focus op ?lle uitspraken, ook die van doodgewone, onbeduidende twitteraars. Ronson schrok van de wreedheid van de afstraffingen, maar meer nog van de onwil om iemand een uitspraak te vergeven.
Een vriend van Ronson, de Britse documentairemaker Adam Curtis, vergelijkt Twitter met een machine. ‘Hij zei: twitteraars zijn de ingenieurs van deze gesmeerde machine. En waar houden ingenieurs het meest van? Van stabiliteit en conformisme. Iedereen moet het met elkaar eens zijn. En dan komt iemand met een foute tweet het systeem destabiliseren.’
Ronson is ook geen heilige, geeft hij direct toe. Ook hij heeft in het verleden mensen op Twitter bespot of genoten van een publieke afgang van iemand die hij niet sympathiek vond. Maar hij vindt de rechteloosheid op sociale media zorgelijk. ‘Zodra individuen samenkomen op Twitter, vormen ze een groot machtsblok. Als we willen dat iemand wordt ontslagen, dan wordt die persoon ontslagen.’
Mensen laten zich makkelijk leiden door massahysterie, zegt Ronson. De vrije wil verdwijnt, waanzin wint het van de rede. In het echte leven is die dynamiek het sterkst te zien bij rellen, op sociale media komt die tot uiting met publieke vernederingen. Maar waar in het echte leven de mobiele eenheid rellen kan stoppen, is op internet een dergelijke ordedienst nauwelijks aanwezig. Daarmee schetst Ronson onbedoeld het weinig hoopgevende beeld dat virtuele lynchpartijen amper nog te stoppen zijn.
In april 2015 was Jon Ronson zelf aan de beurt. De reden: in de ongeredigeerde versie van zijn boek stond een onhandig geformuleerde passage over de hoogste vorm van vernedering die een man of vrouw kan ondergaan. Ronson: ‘Ik had iets geschreven in de trant van: voor een vrouw is verkrachting het ergste wat haar kan overkomen, voor mannen is dat ontslag.’ Hij besloot de vergelijking te schrappen toen vrienden hem waarschuwden dat het stukje al dan niet kwaadwillig verkeerd ge?nterpreteerd kon worden.
Maar de lynchmob op Twitter wist de gewraakte passage toch op te duikelen en begon een screenshot driftig te retweeten. Want hoe d?rfde hij te stellen dat ontslag erger is dan verkrachting?
Hij kwam net aan in Wisconsin om zijn boek te promoten toen Twitter ontplofte. Volgens Ronson was het nota bene een twittertrol – een twitteraar die ervan geniet om anderen op te jagen als diegene iets onwelgevalligs twittert – die met die vergelijking aankwam toen hij haar interviewde over schaamte. ‘Ik vond het aanvankelijk treffend, want inderdaad: ik hoef nooit bang te zijn dat iemand mij verkracht en de gedachte dat ik plots zonder werk kom te zitten is ondragelijk. Maar ik heb er nooit mee bedoeld dat ontslag erger is dan verkrachting.’
Ronson, ziek van de grove aanvallen, probeerde nog uit te leggen hoe het werkelijk zat. ‘FUCK YOU’, was het antwoord van een twitteraar. ‘Je had niet eens mogen overwegen om de vergelijking in je boek verwerken.’ Een hopeloze zaak. ‘Alsof ik getroffen werd door bliksem’, zegt Ronson terugblikkend op die ervaring.
Ronson krijgt regelmatig het verwijt dat hij als bevoorrechte witte man over publieke vernederingen schrijft. Radicale sociale activisten vinden het frappant dat hij, van alle mensen die er ooit slachtoffer van zijn geweest, uitgerekend iemand als Justine Sacco verdedigt, de vrouw die een grap over aids en Afrikanen maakte.
‘Ik had een zogenaamd racistische vrouw niet mogen verdedigen, maar ik heb haar intensief gesproken en van dichtbij gezien hoe een verwoest leven eruit ziet. Sacco’s carri?re was voorbij, ze kon niet meer slapen en als single vrouw waren haar kansen op een date ook geslonken. En de ironie van dit alles is dat ze met die onhandige grap juist de geprivilegieerde positie van blanke westerlingen wilde aankaarten.’
Heeft het publiekelijk afstraffen van een foute opmerking ook niet ergens een beetje nut als twitteraars daarmee bijvoorbeeld het alledaags racisme aankaarten? ‘Absoluut niet’, zegt Ronson ge?motioneerd. ‘Het is wreed om een individu eruit te pikken en die verantwoordelijk te maken voor sociale misstanden. Het is diep traumatiserend voor slachtoffers en het cre?ert een beangstigend conformistische wereld.’
Hoewel hij zich ervan bewust is dat het ijdele hoop is te denken dat publieke vernederingen voorkomen kunnen worden, gelooft hij wel dat het noodzakelijk is mensen bewuster te maken van de desastreuze gevolgen voor slachtoffers. ‘We kennen nu de afschuwelijke verhalen als die van Justine Sacco, maar we hebben het nog nauwelijks gehad over rehabilitatie.’
Om die reden heeft Ronson een hoofdstuk ingeruimd om het leven n? de schandpaal te beschrijven. Hij schrijft over zijn bezoek aan James Gilligan, een gepensioneerde gevangenispsycholoog die jarenlang met ernstig getraumatiseerde gevangenen had gewerkt. De gevangenen waren zonder uitzondering als kind stelselmatig vernederd en konden alleen nog met de schaamte omgaan door al hun emoties uit te schakelen. Dat de gedetineerden vervolgens ook door het gevangenispersoneel regelmatig werden vernederd, droeg niet bij aan de verwerking.
Gilligan voerde een simpel experiment uit. Hij gaf het gevangenispersoneel de opdracht om gedetineerden humaan te behandelen en paste intensieve therapie toe. De resultaten waren verbluffend: het geweld in de gevangenis nam direct af en de gevangenen leerden langzaam weer hun emoties toe te laten. Ronson: ‘Ik hoop dat die rehabilitatie ook mogelijk is voor slachtoffers van publieke vernederingen op sociale media, want dit kan iedereen overkomen.’
Maar zijn publieke vernederingen hoe dan ook fout? Ok?, vooruit, Ronson moest onlangs stiekem lachen om de virtuele vervolging van de Times-journaliste Camilla Long. ‘David Bowie was net dood. Hij was ook mijn held, verdorie. Iedereen was collectief aan het rouwen op Twitter. En toen twitterde Camilla Long opeens: ‘Wat een onoprecht vertoon van massarouw, stelletje aanstellers, doe het lekker thuis.’ Een horde Bowie-fans sprong er direct op. En eerlijk? Ik dacht: lullig, misschien heb je het wel ergens verdiend. Je hebt het wel over David Bowie, ja.’
Het belangrijkste doel van Ethereum, een platform voor blockchain technology, is het gebruik van?volledig gedecentraliseerde ‘slimme contracten’. Onderstaand verslag laat zien hoe?dergelijke smart contracten in Solidity te realiseren zijn, de ‘contact codetaal’ van Ethereum. Om de technology beter te kunnen verkennen heeft Nikolaos bij TNO de rechtbank?als voorbeeld genomen, in dit geval gestoeld op het Amerikaanse model (het judge-jury, ofwel adversarial model). Civielrechtelijke zaken worden berecht volgens het hoor en wederhoor systeem met rechter (onpartijdig persoon) en een groep (juryleden) en de partij die volgens dit onpartijdige gremium de beste zaak voorlegt krijgt het gelijk (en dus de waarheid van dat moment) aan zijn zijde. Dit is in tegenstelling tot de straferchtzaken waarin het ‘inquisitorial’ systeem gebruikt wordt, waarin de?rechtbank probeert absolute feiten de uitkomst van de zaak te laten bepalen. De gemaakte applicatie is in?essentie gewoon een partij die een ander voor de rechter daagt de zaak bespreekt met voors en tegens. De partij die de?jury overtuigt met steekhoudende argumenten of bewijs zal hun stemmen winnen en als gevolg de zaak. De toegestane interactie?die elke stakeholder?in het systeem heeft is een overdraagbare ’token’ die we in dit geval ‘rechtvaardigheid’ zullen noemen. Het systeem kent ook wat wisselgeld (‘Ether’) voor de rechter en juryleden dat als onderpand gebruikt wordt, om ervoor te zorgen dat ze de zaak niet zullen verlaten zonder echt deel te hebben genomen.
De auteur, Nikolaos, benadrukt nog wel even dat hij niet wil suggereren?dat de rechtspraak en alle juridische entiteiten ineens vervangen zouden moeten worden door anonieme internet gebruikers via het Ethereum platform. Het is slechts een vingeroefening, een showcase om met een Ethereum applicatie te experimenteren.?Het gaat om een nieuwe vorm van cryptogeld of beter nog een waardetransactie, in dit geval een ‘recht’, dat middels een digitale democratische organisatievorm van iets dat we nu kennen in de echte wereld met een?administratief transactieproces van ‘contracten’.
Een voorbeeld van het?Ethereum contract in versimpelde natuurlijke (computer)taal
De aanklager?initieert de zaak.
1.1 Benoem een ??penningmeester.
1.2 Benoem een gedaagde.
1.3 Geef het adres van de uitwisselbare ‘recht’ token.
1.4 Stel een aantal initi?le variabelen (beschrijving van de zaak, aantal debat rondes, etc.).
2. Beide?partijen komen overeen een?rechter te benoemen.
2.1 Indien de rechtbank?vol is kan niemand meer?worden toegevoegd.
2.2 Niemand behalve de eiser en gedaagde kan een rechter toevoegen.
2.3 Geen rechter kan twee keer worden toegevoegd.
3. Juryleden voegen zich toe aan de jury.
3.1 Indien de jury vol is kunnen geen juryleden meer worden toegevoegd.
3.2 Een jurylid kan niet twee keer worden toegevoegd.
4. Alle partijen vragen hun?voorafbepaalde hoeveelheid ‘recht’ op.
4.1 De juryleden en rechters moeten een vooraf bepaalde hoeveelheid Ether?sturen?aan?de penningmeester als onderpand voor deelneming.
De aanklager en gedaagde?geven beide om de beurt verklaringen af in een aantal debat rondes.
5.1 Het debat proces kan niet starten voordat alle deelnemende?partijen hun rol hebben aangenomen.
5.2 Geen enkele partij kan voor zijn beurt spreken.
5.3 Elk argument kost ??n eenheid van ‘recht’.
5.4 Aan het einde van elke ronde wordt gewisseld van?partij.
6. Rechters kunnen op elk moment inbreken op de?ingediende argumenten.
6.1 Iedere onderbreking van de rechter kost ??n eenheid van ‘recht’.
7. Juryleden stemmen over de uitkomst van de zaak.
7.1 Juryleden mogen pas stemmen als het proces van debatteren is afgesloten.
7.2 Elke stem kost ??n eenheid van ‘recht’.
8. Stemmen worden geteld en de winnende partij wordt?aangedragen
8.1 De procedure van het tellen van stemmen kan niet worden starten als de stemming nog niet is?gesloten
9. Afgesproken vergoedingen worden vrijgegeven aan oa. de rechtbank en jury.
10. De zaak wordt afgesloten.
In het FD van zaterdag 23 januari een artikel over slacktivisme met de titel:??Het corrigerende effect van de ?slacktivisten??, geschreven door David Langley van TNO naar aanleiding van de promotie van Tijs van den Broek. Geen enkel bedrijf heeft een goed onderbouwde strategie voor het omgaan met massale protesten via sociale media, vindt David Langley, onderzoeker bij TNO en de Rijksuniversiteit Groningen. Hij functioneerde als medebegeleider voor het in deze column genoemde promotieonderzoek.
Bij het najagen van commerci?le doelen kan het gedrag van een bedrijf soms tot nare neveneffecten leiden. Zoals uitbuiting van leveranciers, overlast voor omwonenden, of schade aan het milieu. Wanneer blijkt dat deze nadelen voor de maatschappij onacceptabel zijn, moet het bedrijf van het ingezette plan afzien. Met alle gevolgen van dien.
(Illustratie: Jacob Stead)
In zulke gevallen is er binnen het betreffende bedrijf dus onvoldoende kritische discussie geweest om de blunder te voorkomen. Komt dit doordat werknemers te bang zijn om tegen hun bazen in te gaan? Of vergeten ze dat ze zelf, in hun rol als burgers en consumenten, ook een kritische houding mogen aannemen?
Wanneer tegengeluiden van binnen de organisatie ontbreken, dan moeten die maar van buiten komen.
Eergisteren promoveerde Tijs van den Broek cum laude aan de Universiteit Twente. Zijn promotieonderzoek gaat over luie activisten, ofwel ?slacktivisten?, die louter via de computer of smartphone deelnemen aan protestcampagnes tegen de strategie of het gedrag van een bedrijf. Het betreft hier dus tegengeluid via tweets en online petities.
Het fenomeen bestaat al een jaren, maar onderzoekers hadden nog niet aangetoond of de slacktivisten er toe doen. Zijn ze vooral bezig om hun vrienden te laten zien hoe cool ze zijn? Of kunnen ze werkelijk tegengewicht bieden om bedrijven in toom te houden?
Ten eerste de vraag: wat motiveert de slacktivisten? Van den Broek onderzocht een experimentele protestcampagne tegen vermeende slavenarbeid in buitenlandse hotels. Hij vond een duidelijk effect, namelijk dat slacktivisten die weinig tijd aan de protestwebsite wilden besteden, gemotiveerd werden om een online petitie te ondertekenen door een gevoel van verbondenheid met de slachtoffers. Collectieve identiteit, heet dat gevoel. Het bewijst dat slacktivisten werkelijk geven om het probleem waar het protest aandacht voor vraagt en niet louter uit zijn op het verhogen van hun eigen status. Ze willen er alleen weinig moeite voor doen of hebben het even te druk om er veel werk van te maken. Het is dus een denkfout om geringe bereidheid tot actie te zien als onverschilligheid.
Twee Fronten
De slacktivist zet aanhoudende druk op bestuurders en het bekritiseerde bedrijf ziet zelf dat het imagoschade oploopt
Dan de vraag of hun acties werkelijk effect hebben op het bedrijf? Van den Broek laat zien, door vele verschillende praktijkgevallen te analyseren, en nog een experiment uit te voeren, dat protestcampagnes waaraan vele slacktivisten meedoen werkelijk schadelijk voor het bedrijf zijn. Dit is merkbaar aan dalende verkoop, reputatieschade en ook aan de beurskoers.
Van den Broek noemt Royal Dutch Shell en haar, inmiddels mislukte, olie-exploratie in de Noordelijke IJszee, een van de laatste ongerepte natuurgebieden op aarde. Ging het groepsdenken binnen Shell zo ver dat geen van de 94.000 loontrekkers van het bedrijf dit een slecht idee vond? De beslissing in 2015 van de bestuurders om het plan om te keren had niet ??n oorzaak. De verhouding tussen de hoge exploratiekosten en de verwachte aanhoudende lage olieprijs wogen zeker zwaar mee.
Maar ook de massa slacktivisten speelde een merkbare rol, en wel op twee manieren. Ten eerste hielden de vele steunbetuigingen voor de protestcampagne de druk op beleidsmakers hoog. Onder andere presidentskandidaat Hillary Clinton gaf aan dat het risico voor het milieu te hoog is om het olieboren zinvol te maken. Dit alles zorgde voor onzekerheid rond de toekomstige wetgeving voor het exploiteren van die olievelden.
Ten tweede zag Shell hoe het imagoschade opliep: het bedrijf werd neergezet als roekeloze winstjager en vernieler van de wereldnatuur. Volgens ft.com gaven bestuurders van het olieconcern toe dat de massale aandacht een deuk in de reputatie van het bedrijf had aangebracht.
Wanneer een bedrijf door de slacktivisten flink onder vuur wordt genomen, weten bestuurders vaak niet hoe ze moeten reageren. Meestal zwijgen ze, hopend dat de storm overwaait. Van den Broek laat ook zien dat deze responsstrategie niet slim is, en de schade zelfs kan verergeren. Door op een constructieve wijze in discussie te gaan met de slacktivisten is er kans om tenminste een deel van de opgelopen schade te herstellen.
In het tijdperk voor sociale media bleef de mening van de massa vaak onduidelijk. Nu niet meer. Tenminste: de klagende consumenten van nu zijn betrokken genoeg om hun gedachten te delen. Dit biedt het bekritiseerde bedrijf de kans duidelijk te maken dat het als een goede burger wil optreden en, naast winstmaximalisatie en aandeelhouderswaarde, ook andere pro-sociale doelen nastreeft. Hiervan kan zowel bedrijf als samenleving profiteren.
In Dagblad van het Noorden een artikel van Matthijs Sorgdrager over sextortion, een vorm van afpersing?die?vaker op social media voorkomt en bovendien steeds?gerichter plaatsvindt (zgn. spear phishing):
Steeds meer mannen worden gechanteerd met hun eigen naaktfoto’s. Ze denken met een vrouw te webcammen en kleden zich uit, maar achter de profielfoto schuilt een oplichter die geld eist.
De zaak van het Drentse raadslid Noes Solisa staat niet op zichzelf. Oplichters doen zich massaal voor als vrouwen en zorgen ervoor dat mannen hun kleren uittrekken voor de webcam. Dit wordt opgenomen, waarna de beelden online worden gezet, tenzij het slachtoffer betaalt.
Bij de hulporganisatie Helpwanted die zich bezighoudt met seksueel misbruik op internet, kwamen in 2015 zo’n 370 hulpvragen binnen van mannen als Solisa, twee keer zoveel als in 2014. Dergelijke vormen van afpersing heten in jargon ?sextortion‘, een verbastering van extortion het Engelse woord voor afpersing. Het komt niet meer alleen bij jonge meisjes voor, zegt medewerker Talinay Strehl. ?Dit is echt een trend.? Strehl vermoedt dat het gaat om buitenlandse bendes. ?Vaak moet het geld worden overgemaakt naar het buitenland.? Mensen die zich vroeger via spam-mails voordeden als aan lager wal geraakte Saudische prinsen hebben Facebook ontdekt. ?Het is een nieuwe manier van geld verdienen voor oplichters.?
De politie kan weinig met het fenomeen. Veel mannen schamen zich en doen geen aangifte. Een woordvoerder van de politie bevestigt dit. ?Als we meer aangiftes krijgen dan kunnen we er een hogere prioriteit aan geven.?
Strehl raadt slachtoffers aan niet in te gaan op de chantage. ,,We zien in veel gevallen dat oplichters dan niets doen en zich concentreren op een nieuw slachtoffer. Wat we ook vaak zien is dat iemand die heeft betaald vaker wordt afgeperst.?
De zaak van Noes Solisa is voor Strehl niets nieuws. Iemand vindt een foto van een mooi, jong meisje op internet, maakt een account aan op Facebook met die foto en voegt mannen toe. Een enkeling accepteert de uitnodiging en gaat chatten.
Het gesprek krijgt een erotische lading en er wordt voorgesteld om te verhuizen naar Skype waar de gebruikers elkaar kunnen zien en horen via de webcam. De oplichter heeft dit programma echter zo ingesteld dat de slachtoffers niet hem maar een eerder opgenomen filmpje te zien krijgen, bijvoorbeeld van een vrouw die zich uitkleedt.
Wanneer de man uit de kleren gaat neemt de oplichter dit op. Dit filmpje stuurt hij aan het slachtoffer met het verzoek om geld. ?En om te laten zien dat het menens is, stuurt hij soms ook een foto door van de lijst met vrienden die het slachtoffer heeft op Facebook of erger, soms weet hij al waar het slachtoffer werkt.?
Drie manieren om erachter te komen of je te maken hebt met een ?romance scammer?.
Waar komt hij of zij vandaan?
Dit is het facebookprofiel van iemand voor wie op internet wordt gewaarschuwd. Ken je werkelijk iemand uit Rockville in Amerika of kun je iemand kennen die daar vandaan komt? Vaak is het antwoord nee en heeft diegene geen reden om je toe te voegen als vriend.
Waar komen de vrienden vandaan?
Dit profiel heeft welgeteld veertien vrienden en ze komen uit verschillende landen waaronder Engeland, Roemeni? en Itali?. Dit komt natuurlijk niet vaak voor en de kans is groot dat dit geen echte vrienden zijn maar dat er willekeurige mensen als vriend zijn toegevoegd.
Zoek de foto op
Via bijvoorbeeld www.tineye.com is het mogelijk om afbeeldingen up te loaden. De zoekmachine zoekt vervolgens waar op het internet deze foto nog meer is gebruikt. Een zoekopdracht met bovenstaande profielfoto leer dat de foto op elf andere sitesstaat waarvan de site www.girlznation.com nog een van de nettere is.
Bekijk hieronder nog enkele voorbeelden van profielen die volgens de FacebookgroepGhana Romance Scammers nep zijn.
Uitingen op Facebook en andere sociale media tegen de komst van asielzoekerscentra liegen er niet om. Voorstanders roeren zich overigens ook volop. Toch kan de politie steeds minder uitwassen volgen, zegt TNO-onderzoeker Arnout de Vries in Delft. ?Mensen opereren vaker in besloten groepen.??Zo planden de groep mannen die op 9 oktober een tijdelijke noodopvang voor vluchtelingen in Woerden bestormden alles in een WhatsApp-groep.
?Terugtrappen naar Syri? en hopen dat ze geraakt worden door een Russische clusterbom.? ?Eruit met dat tuig.? ?Genoeg is genoeg. Kom in verzet en mail naar [email protected].? Het zijn slechts enkele uitingen die op Facebookpagina?s zijn te vinden. Openbaar welteverstaan. Gegevens van veel personen die zich op grove wijze uiten tegen asielzoekers zijn vaak eenvoudig te achterhalen.
Pagina?s tegen azc?s worden steevast door veel mensen geliked. Opvallend is de pagina ?Geldermalsen zegt nee tegen AZC?, die maar liefst ruim 4700 vrienden heeft. Er staat een groot aantal berichten op de pagina, met name over de gebeurtenissen in Geldermalsen zelf, maar ook over andere plaatsen. De pagina toont oproepen om te protesteren bij de gemeente, bijvoorbeeld door het schrijven van een brief.
?AZC-Alert? heeft een groot aantal pagina?s. De landelijke site springt er uit, met 2600 vrienden. Ook enkele plaatselijke sites doen het goed, zoals de AZC-Alertpagina van Eindhoven, met bijna 2000 vrienden. In sommige plaatsen is er slechts ??n lid: de beheerder van die pagina zelf.
TNO-onderzoeker De Vries zegt dat de politie steeds meer moeite heeft om berichten op sociale media te volgen. ?De politie kijkt onder meer op YouTube, Facebook en Twitter. Maar als mensen in besloten groepen te werk gaan, wordt het moeilijker om hen in de gaten te houden.? Wel kan de politie infiltreren in besloten kringen, maar daarvoor is een speciale bevoegdheid nodig.
Een van de redenen dat mensen niet altijd meer vrijuit onder hun eigen naam hun mening verkondigen, is dat steeds meer bedrijven en overheden meekijken. ?Bedrijven kijken of jouw uitingen op sociale media niet schadelijk zijn voor de bedrijfsvoering. Dat kan ertoe leiden dat mensen worden ontslagen of dat mensen niet worden aangenomen.?
De politie probeert via onder meer monitoringssoftware uit te zoeken of bedreigingen ernstig genoeg zijn om in te grijpen. Toch blijft ook de inzet van mensen nodig, omdat computers niet altijd doorhebben wanneer teksten cynisch bedoeld zijn.
De Vries noemt het een voordeel dat er inmiddels zo?n 2000 twitterende wijkagenten zijn. Zij bekijken de digitale gedragingen van mensen in hun omgeving, maar proberen volgens de onderzoeker ook uitwassen in de kiem te smoren door via Twitter te reageren. Toch zijn er de afgelopen tijd meerdere keren protesten uit de hand gelopen, onder andere tegen azc?s in Geldermalsen en Heesch. De Vries geeft aan dat het niet altijd eenvoudig is om te interpreteren wat er gaat gebeuren. ?Vaak wordt er pas ingegrepen als er al sprake is van een incident. Een incident voorkomen is veel moeilijker.?
Linda Duits reageerde in NRC in een artikel “Agent, u twittert zelf ook dom” op (re)acties van de politie op Twitter. Want het digitale politiebeleid hangt van willekeur aan elkaar, zegt?Linda Duits.
Als u op Facebook of Twitter meldt dat u met vakantie bent, is uw inboedelverzekering niet langer van kracht. Dat klinkt raar en bespottelijk, en het is dan ook niet waar. Deze claim werd niet gemaakt in een dubieuze kettingbrief, maar werd in de zomer van 2013 op sociale media verspreid door verschillende politieagenten.
Onbedoeld hebben we onvolledig getweet over inboedelverzekering en social media. Onze excuses. Check uw verzekering op evt voorwaarden. ^01
Afgelopen weekend verstuurde het twitterkanaal van de wijkagenten Sint-Michielsgestel een foto waarop een Pegida-aanhanger met een vlaggestok inslaat op een agent. Er stond bij: ?Deze politieman was misschien gisteren bezig aanranders op te sporen. Vandaag overkwam hem dit. Wereld op zijn kop.?
De foto gaat al een tijdje op sociale media rond, maar is een hoax: het is geen Duitse agent en het Pegida-logo is erin gephotoshopt. De oorspronkelijke foto is genomen tijdens rellen in Athene in 2009. De wijkagenten hebben de tweet verwijderd met als ?excuus? dat ze geen boze opzet hadden. Dit weekend liet datzelfde account zich uit over de rechtsstaat: ?Een #advocaat adviseert een verdachte (bijna) altijd zich te beroepen op zwijgrecht. Respect voor slachtoffers is ver te zoeken.? Ook deze tweet is inmiddels verwijderd, maar ditmaal zonder toelichting.
Interessant dat een agent dit mag zeggen op Twitter. Meneer vergeet even dat iedereen in Nederland rechten heeft. https://t.co/qVTUL7gKAM
De politie heeft een algemeen twitteraccount en iedere politieregio heeft een eigen twitterkanaal. Daarnaast is er een wildgroei aan lokale accounts. Ze voeren meestal het logo van de politie en in de bio staat vaak vermeld dat het een officieel account betreft. Wijkagenten of -bureaus informeren burgers over van alles en nog wat via zulke kanalen. Ze schrijven over bijzondere gebeurtenissen, geven anti-inbraaktips of laten hun mening horen. Er lijkt daarbij geen enkele sturing of controle van bovenaf te zijn. Het aantal feitelijk onjuiste of ethisch discutabele berichten is inmiddels zo hoog dat er niet meer van incidenten gesproken kan worden. Een ander voorbeeld. Een wijkagent uit een kleine gemeente op de Veluwe twitterde deze zomer een foto van een meisje dat buiten westen op een bankje lag, voorzien van de tekst ?laveloos op straat aangetroffen, 15 jaar, weet wat je kinderen doen zo laat nog op straat?. Het zal ongetwijfeld goed bedoeld zijn, maar het meisje droeg opvallende kleding die door bekenden zeker herkend zou worden. De wijkagent nagelde dus een minderjarige aan de digitale schandpaal. Verschillende twitteraars reageerden vol afschuw en de wijkagent verwijderde de tweet. Excuses of een verklaring zijn nooit gekomen.
Leermoment. Ik had een bericht met foto geplaatst van een ongeval met een slachtoffer in beeld. Dat blijkt politie en pers niet te doen. ? william nijland (@Wijkagt_William) August 24, 2015
In hetzelfde weekend twitterde correspondent Olaf Koens dat hij tijdens zijn bezoek aan Lowlands gefouilleerd was door undercoveragenten. In een bericht erna schreef hij ?ACAB?, een Engelse afkorting die vooral gebezigd wordt in subculturen waar ze het niet zo op de politie hebben. Hij staat voor ?All Cops Are Bastards?, maar om onder rechtsvervolging uit te komen kun je gemakkelijk claimen dat het wat anders betekent. ?Acht Cola, Acht Bier? bijvoorbeeld, en dat was dan ook de reactie van de journalist toen hij online overstelpt werd door boze politiemensen. Zij riepen hun collega?s op massaal aangifte te doen van belediging. Ook zijn vaste opdrachtgever RTL Nieuws werd aangespoord afstand te nemen van Koens? uitspraak.
Agenten uiten niet alleen online hun woede over beledigingen aan het adres van de politie, ze ondernemen ook offline actie. De politie van Schiedam schreef in augustus triomfantelijk dat ze aan de deur waren geweest bij ?een man die het nodig vond om ons te beledigen via Social Media?. De man, die niet bij naam genoemd werd, heeft de tweet verwijderd en zijn excuses aangeboden. Het is niet duidelijk wat de belediging inhield en of hij direct gericht was aan een specifieke agent. Op Twitter vroegen mensen de politie Schiedam om toelichting. De reactie was simpel: ?Wij tolereren geen beledigingen, ook niet online?.
Zojuist zijn we aan de deur geweest bij een man die het nodig vond om ons te beledigen via Social Media. Hij gaf aan spijt te hebben en 1/2 ? Politie Schiedam (@PolitieSchiedam) August 31, 2015
Heeft het bericht verwijderd en een excuusbericht geplaatst. Bij een waarschuwing gelaten. We kijken mee en tolereren geen belediging. 2/2
@drsYell Nee ik begrijp het niet helemaal. Wij tolereren geen beledigingen, ook niet online. En iemand dit mededelen is vreemd? ? Politie Schiedam (@PolitieSchiedam) August 31, 2015
Agenten in functie mogen online blijkbaar van alles roepen, maar de burger mag dat dus niet. Zijn vrijheid van meningsuiting is in het geding. NRC berichtte woensdag dat de politie huisbezoeken brengt aan burgers die zich op sociale media negatief uitlaten over asielzoekerscentra. De woordvoerder van de Nationale Politie zei in de krant dat hiervoor geen specifieke regels zijn: er wordt steeds een nieuwe inschatting gemaakt. Het is voor de burger zo moeilijk om te weten wat strafbaar is en wat niet. Racistische tweets lijken voor de politie bijvoorbeeld geen reden tot ferm optreden. Burgers die daarvan aangifte doen lopen op tegen een muur van bureaucratie, zoals blijkt uit de ervaringen van kunstenaar Quinsy Gario.
Bovengenoemde voorbeelden zijn indicatief voor een veranderde bedrijfscultuur bij de politie. Antropoloog?Paul Mutsaers promoveerde in juni 2015 aan Tilburg University op de handelingsvrijheid van Nederlandse agenten. Net als bij allerlei andere overheden en commerci?le organisaties is er volgens hem bij de politie sprake van een psychologisering van werkrelaties. Agenten wordt gevraagd hun persoonlijkheid mee naar het werk te nemen. Die cultuur moedigt het aan om vanuit eigen politieke opvattingen keuzes te maken bij arrestaties, of dat nu gaat om ?ongezellige? demonstranten tegen het Koningshuis, een twitteraar die op zijn plek gezet moet worden of een burger die boos is over het opvangbeleid van zijn gemeente. Willekeur en voor rechter spelen liggen op de loer. Er geldt bovendien een ongelijke machtsverhouding. De politieagenten hoeven niet steeds verantwoording af te leggen voor hun blunders en fouten, maar burgers lopen wel het risico opgepakt te worden wegens een uitglijder.
De politie is een organisatie waar een strakke top-down cultuur wenselijk is en waar een individu in diensttijd ondergeschikt is aan zijn publieke rol. Een agent moet op zijn werk niet ?lekker zichzelf zijn?, maar hij moet waakzaam op en dienstbaar zijn aan de waarden van de rechtsstaat. Dat geldt ook voor de digitale werkvloer.
Agent, u twittert zelf ook dom
Twitterende tegenstanders van azc?s moeten rekening houden met een bezoekje van de politie. Mag dat?
Kim Bos en Martin Kuiper schreven er het volgende over in NRC:
Maandagmiddag kreeg Mark Jongeneel (28) een verontrustend telefoontje. Zijn moeder aan de lijn. Er waren net twee politieagenten aan de deur geweest die op zoek naar hem waren, maar ze vertelden niet waarom. Nu gingen ze op weg naar Jongeneels kantoor; hij heeft een incassobureau. Wat zou er aan de hand zijn? ?Was ik zaterdagavond dronken, schoot nog door mijn hoofd.? Maar hij kon zich alles nog herinneren.
?U twittert heel veel?, zeiden de agenten volgens Jongeneel toen ze hadden plaatsgenomen in zijn werkkamer. ?Wij hebben orders gekregen om u te vragen op uw toon te letten. Uw tweets kunnen opruiend overkomen.?
In Sliedrecht was dinsdagavond een bijeenkomst over een asielzoekerscentrum in de regio. In de aanloop ernaartoe plaatste plaatste Jongeneel een paar tweets. Deze bijvoorbeeld: ?Het college van #Sliedrecht komt met een voorstel om de komende 2 jaar 250 vluchtelingen op te vangen. Wat een slecht plan! #KominVerzet? Eerder schreef hij ook: ?Dit laten we toch niet gebeuren!??
Het college van #Sliedrecht komt met het voorstel om de komende 2 jaar 250 vluchtelingen op te vangen. Wat een slecht plan! #KominVerzet
Politiestaat
De afgelopen maanden heeft de politie veel vaker mensen thuis opgezocht die zich op sociale media uitspraken t?gen asielzoekerscentra. In oktober was er in Leeuwarden een huisbezoek bij ongeveer twintig tegenstanders van azc?s. En in Enschede gingen wijkagenten langs bij sympathisanten van AZC-alert Enschede. In het Brabantse Kaatsheuvel kregen in ieder geval drie dorpsbewoners een huisbezoek van de politie omdat zij zich kritisch hadden uitgelaten over de komst van een noodopvang of omdat zij op sociale media een pagina over het onderwerp beheerden.
Met die huisbezoeken probeert de politie de burger ervan te doordringen ?welk effect een post of tweet op internet kan hebben?, zegt een woordvoerder van de Nationale Politie. Met tien ?realtime intelligence-eenheden?, groepjes digitale rechercheurs verspreid over het hele land, worden Facebook-pagina?s en Twitter-accounts in de gaten gehouden. Er wordt gelet op posts die ?te ver? gaan.
Ook gemeenten sturen de politie aan. Dat gebeurde bij Jongeneel. De woordvoerder van de gemeente Sliedrecht legt uit dat ze duidelijk wilden maken dat een eventuele fysieke demonstratie ?prima? is, maar wel moet worden gemeld bij de gemeente. ?Het was absoluut niet de bedoeling om de man zijn mond te snoeren. Echt niet. Wij vinden dat iedereen zijn mening moet kunnen laten horen.? Zo vrijblijvend kwam het op Jongeneel niet over. ?Alsof we in een politiestaat leven.?
Vrijheid van meningsuiting
?Laat ze oprotten die teringleiers, we gaan met z?n allen naar het gemeentehuis?, postte garagehouder Johan van Wouw (43) een paar weken geleden op een maandagochtend op zijn eigen Facebook-pagina. Hij had kort daarvoor op internet gelezen dat in Kaatsheuvel 1.200 vluchtelingen zouden worden opgevangen en wilde laten merken dat hij het daar niet mee eens was. Stond er later die middag politie aan zijn deur. ?Ze vonden dat ik aanzette tot een demonstratie en stuurden erop aan dat ik de post van internet verwijderde.?
Het bezoek duurde ongeveer twintig minuten en de politie gedroeg zich behoorlijk autoritair, vindt Van Wouw. Hij voelt zich sindsdien in zijn vrijheid beperkt. ?Als ik tegenwoordig iets op Facebook post, realiseer ik me dat de politie misschien wel mee zit te lezen.?
Haatzaaien
Ook andere mensen die de politie op bezoek kregen, hebben het gevoel dat hun de mond wordt gesnoerd. ?Waarom mogen wij niet zeggen wat we vinden??, vraagt Kim (33) uit Kaatsheuvel zich af. Ze wil niet met haar achternaam in de krant. Kim kreeg politie aan de deur vanwege tweets van haar en haar vriend. Ze postten meerdere Facebook-berichten waaruit hun ongenoegen over een azc in de buurt blijkt. Ook zoiets als: gaan we er hier ook een Geldermalsen van maken? Kim: ?Maar als mensen daar gevolg aan geven, zitten zij toch fout??
Haatzaaien of opruien is in Nederland verboden. Maar wanneer wordt de grens van het toegestane overschreden? Dat is volgens de woordvoerder van de Nationale Politie heel moeilijk te zeggen. Steeds wordt een nieuwe inschatting gemaakt; er zijn geen specifieke regels.
?Het is een subtiele grens die je gemakkelijk overschrijdt?, zegt hoogleraar strafrecht Nico Kwakman, verbonden aan de Rijksuniversiteit Groningen. ?Je mag zeggen: ?Ik vind de islam een achterhaalde godsdienst.? Dat is een mening. Maar als je verder gaat en zegt: ?Moslims zijn niet goed en moeten opnieuw worden opgevoed?, overschrijd je een grens.? Het hangt er ook van af wie de opmerking op welk moment maakt.
Eigenlijk laat dit ook zien dat de politie bij de tijd aan het raken is, vindt Jaap Timmer, universitair hoofddocent maatschappelijke veiligheid aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. ?Als iemand vroeger in een caf? zei dat hij ging demonsteren en dat de ruiten eruit zouden gaan, zou diegene ook een huisbezoekje krijgen. De politie heeft kennelijk ontdekt dat het publieke domein zich ook op sociale media afspeelt.?
W??r niet serieus genomen
?De politieagent wordt gezien als iemand die criminaliteit opspoort, maar is er ook om criminaliteit te voorkomen, om de burger te adviseren en te helpen?, zegt strafrechtexpert Kwakman. Dat is wat de politie in dit soort gevallen wil doen, denkt hij. ?Maar men heeft, denk ik, fout ingeschat wat het voor de desbetreffende persoon betekent.? Het was volgens Kwakman verstandiger geweest om een andere ambtenaar, eentje zonder uniform, op die mensen af te sturen. ?Als er een politieman komt vertellen dat wat je doet niet in de haak is, voel je je gekleineerd en gecriminaliseerd.?
Het bezoek van de politie heeft Kim uit Kaatsheuvel alleen maar kwader gemaakt, vertelt ze. ?De gemeente doet z? veel moeite om ervoor te zorgen dat wij onze mond houden, wat betekent dat?? Ze denkt het antwoord te weten: ?We worden w??r niet serieus genomen.?
Er is heel weinig vertrouwen in de burger, vindt ook Mark Jongeneel. ?Na het bezoek van de politie heb ik besloten om me juist duidelijker uit te spreken. Ik laat me de mond niet snoeren.? Dinsdagavond sprak hij daarom tijdens de lokale raadsvergadering.
Deze berichten werden op sociale media geplaatst door mensen die de afgelopen maanden de politie op bezoek kregen.
VOLGENDE WEEK MAANDAG PROHECT X OP DE DROOMGAARD IN KAATSHEUVEL !!!!!!! Kom met vele en geef de 1200 asielzoekers een “warm” welkom
Laat ze oprotten die teringleiers, we gaan ze met z?n allen naar het gemeentehuis
Het college van #Sliedrecht komt met een voorstel om de komende 2 jaar 250 vluchtelingen op te vangen. Wat een slecht plan! #KominVerzet
LAATSTE OPROEP!!!! Iedereen die vind dat het klaar is met binnen halen van die uitbuiters, vooral omdat ons opa?s en oma?s nog niet eens verzorgd kunnen worden. (…) Laat niet met je spelen maar kom op voor je land laat horen waarvoor je staat en kom met z?n alle naar de markt in Kaatsheuvel komende maandag 19:00 uur !!!!!!!
19 januari wordt in de raad van #Sliedrecht besproken om de komende 2 jaar 250 vluchtelingen op te vangen. Dit laten we toch niet gebeuren!?
In Sliedrecht is een raadsvergadering dinsdagavond over de mogelijke komst van een asielzoekerscentrum rustig verlopen. Het raadshuis waar de vergadering plaatsvond was extra beveiligd met particuliere beveiligers. Er waren enkele insprekers en er was veel publiek. In een aparte ruimte naast de raadszaal konden belangstellenden via een videoverbinding de vergadering volgen. Hier konden honderd mensen plaatsnemen. Voordat de vergadering begon, was de zaal vol en werd er niemand meer toegelaten. De naar schatting twintig mensen die het gebouw niet in konden en zich buiten hadden verzameld, hielden zich volgens ooggetuigen kalm ? afgezien van een enkel rotje. Eind deze maand loopt de periode voor crisisnoodopvang in Sliedrecht, die op 14 oktober begon, af.
In het Brabantse Heesch is dinsdagavond een informatiebijeenkomst over de komst van een asielzoekerscentrum rustig verlopen. De gemeente Bernheze, waar Heesch onder valt, had extra veiligheidsmaatregelen getroffen nadat een bijeenkomst maandag uit de hand was gelopen. Er was extra politie op de been en alleen omwonenden die zich vooraf hadden aangemeld, waren welkom in het caf? waar de bijeenkomst werd gehouden. Daar moesten ze langs detectiepoortjes om naar binnen te komen.
In Heesch werd maandag door ongeveer duizend mensen gedemonstreerd tegen de plannen voor een azc, waar zo?n vijfhonderd mensen moeten worden opgevangen. Een nieuwe informatiebijeenkomst vindt donderdag plaats.
In Ede is het volgens burgemeester Cees van der Knaap onder de huidige omstandigheden niet haalbaar om te praten over de komst van een asielzoekerscentrum. De informatieavond van aanstaande donderdag werd afgeblazen toen gemeente en politie signalen binnenkregen dat de veiligheid in het geding was. Volgens de burgemeester worden de bijeenkomsten gekaapt door mensen die zich luidkeels tegen de komst van het azc keren, wat vervolgens tot ongeregeldheden leidt. Er waren voor de bijeenkomst van donderdag al demonstraties aangekondigd van voor- en tegenstanders. Volgens de politie zouden actievoerders van buiten Ede willen komen. Er wordt nu gezocht naar andere manieren om inwoners bij te praten.
