Categoriearchief: Cases

Sociale media cases uitgelicht en gebundeld; van live verslagen tot overzichtelijk archief. Denk aan Project X de Londonse rellen of het Utoya schietincident.

Zelfmoord van een scholier uit Tilligte

Geef een reactie


Op 5 november 2012 plaatst de Twentsche Courant Tubantia de enige?en algemene kennisgeving van het overlijden van Tim Ribberink.?Uit de rouwadvertentie blijkt dat Tim zichzelf van het leven heeft?beroofd, omdat hij slachtoffer was van pestgedrag. In eerste instantie?lijkt deze trieste gebeurtenis een persoonlijke aangelegenheid te zijn?van de ouders, familie en naasten van Tim. Echter, de vermoedelijke?aanleiding van Tims overlijden veroorzaakt de nodige beroering in de
samenleving.?In deze bijdrage staat de vraag centraal welke rol een gemeente bij gebeurtenissen?als deze heeft; gebeurtenissen met een vrijwel uitsluitend
persoonlijk karakter, die een maatschappelijke impact op de (lokale)?samenleving blijken te hebben. Heeft de gemeente in dezen ?berhaupt?een rol? En zo ja, wat is dan die rol? Wat doe je als gemeente wel en wat?doe je niet?

Feitenrelaas
Maandag 5 november 2012 verschijnt in de Twentsche Courant Tubantia?het overlijdensbericht van de 20-jarige Tim Ribberink die vier dagen?eerder zelfmoord heeft gepleegd. De ouders van Tim nemen in het?overlijdensbericht enkele regels op van de afscheidstekst die hij hen
achterliet:

Lieve pap en man,
Ik ben mijn hele leven bespot, getreiterd, gepest en buitengesloten.
Jullie zijn fantastisch.
Ik hoop dat jullie niet boos zijn.
Tot weerziens, Tim

Het overlijdensbericht heeft een grote maatschappelijke impact, ook?buiten Tilligte, het dorp in de gemeente Dinkelland waar Tim woonde.?Landelijke media reageren direct op het overlijdensbericht. Hart van?Nederland en Shownieuws besteden nog diezelfde dag aandacht aan het?overlijden van Tim en de aanleiding daarvan. De berichtgeving kent?meerdere invalshoeken. De directeur van de middelbare school waar?Tim op zat, vertelt dat er verslagenheid en afschuw heerst op de school.?Ook zegt hij dat bij de school geen signalen over pestgedrag bekend?zijn. Het pesten heeft volgens hem op een andere school plaatsgevonden.
Daarnaast komen andere slachtoffers van pesten aan het woord.?Zij vertellen dat pestgedrag ook hun leven in negatieve zin heeft be?nvloed.?Voor sommigen is het herkenbaar dat zelfmoord een re?le overweging?is als het pesten als zo heftig wordt ervaren. De impact van?pestgedrag wordt volgens hen onderschat. Bob van der Meer, psycholoog?en oprichter van www.pesten.net, vindt het om die reden ?voortreffelijk?dat de ouders dit afscheidsbriefje hebben gepubliceerd?. Hij hoopt dat deze advertentie een aanleiding is om pesten de aandacht te geven?die het verdient.

De bewondering voor de keuze van de ouders om het afscheidsbriefje?te publiceren, is een breder gedeeld gevoel. De ouders van Tim blijken?van alle media-aandacht ?geschrokken? te zijn, zo geven zij via hun?woordvoerder aan. Deze meldt ook dat de ouders de volgende dag tijdens?een persconferentie een toelichting zullen geven bij hun keuze?voor het plaatsen van de rouwadvertentie.?Op 6 november 2012 om 16.30 uur vindt op het gemeentehuis van?Dinkelland de persconferentie plaats. De woordvoerder die door de?familie is ingeschakeld, wijst bij aanvang de aanwezigen op een aantal?zaken voor een ordentelijk verloop van de persbijeenkomst. Daarna?komt rouwbegeleider en pastor Marinus van den Berg, die de ouders in?het rouwproces begeleidt, aan het woord. Hij leest namens de ouders?van Tim een korte verklaring voor. Uit die verklaring blijkt dat de ouders?van Tim, die enig kind was, bewust en weloverwogen de afscheidstekst
van Tim in zijn overlijdensbericht hebben opgenomen. Ook gaat hij in?op de keuze van de ouders voor een dergelijke rouwadvertentie:

?De ouders willen eer betonen aan hun zoon. Niet heimelijk de?doodsoorzaak wegstoppen, maar open en met een duidelijke boodschap.?(…) De ouders hopen dat er een discussie op gang komt, die?helpt voorkomen dat nog meer kinderen en jongeren het slachtoffer?zullen worden van pesten.?

?s Avonds vindt in de rooms-katholieke kerk een avondwake voor Tim?plaats; een afscheidsdienst op de avond voorafgaand aan de begrafenis?die bedoeld is om de overledene de laatste eer te bewijzen. De avondwake?wordt door ruim duizend mensen bijgewoond; de kerk is tot de?laatste stoel bezet (Zie:?Twente@actueel).
In diverse nieuwsuitzendingen wordt die avond verslag gedaan van?de afscheidsdienst. In Hart van Nederland vertelt de eigenaar van de?ijssalon waar Tim een bijbaan had, dat ook hij het overlijden van Tim?niet heeft zien aankomen en een grote impact op de lokale gemeenschap?ervaart. Tevens doet hij uit de doeken dat onder de naam van Tim??schunnige? berichten op internet zijn geplaatst. De ouders van Tim?hebben dat aan de politie gemeld, maar daarvan geen aangifte gedaan.?De politie gaat daarom niet over tot vervolgen.

In januari 2013 laait de aandacht in de media voor deze zaak nog een?keer op. Een VARA-verslaggever maakt een documentaire over de zelfmoord?van Tim. Hij reconstrueert de zaak en beweert onder andere dat?er helemaal geen afscheidsbrief is geweest. Hij suggereert dat niet het?pesten, maar een depressie, de oorzaak is geweest voor Tims keuze.?Deze beweringen kwetsen de familie diep. De ouders brengen daarom?het screenshot van de telefoon van Tim, met daarop de afscheidstekst?die hij schreef (inclusief datum en tijdstip), naar buiten.

De maker?van de documentaire, Bert Molenaar, is er daarna van overtuigt dat de?afscheidsboodschap?echt is. De VARA biedt de ouders een paar dagen
later haar excuses aan.

Bevolkingszorg, hoe ver reikt dat?
In het rapport ?Bevolkingszorg op orde? stelt de commissie-Bruinooge?dat gemeenten een algemene zorgplicht hebben voor hun bevolking.??In het bijzonder hebben zij dat tijdens rampen en crises?, aldus de commissie-Bruinooge (2012, p. 9). Maar wat betekent deze zorgplicht nu?precies? Wat wordt er van een gemeente in het kader van bevolkingszorg?verwacht bij een persoonlijke gebeurtenis die landelijk zoveel aandacht?krijgt?
Naast de zorg die parate hulpverleningsdiensten bieden, de brandweerzorg,?politiezorg en geneeskundige zorg (GHOR), hebben gemeenten?bij rampen en crises de verantwoordelijkheid de overige zorgtaken?te organiseren. Deze zorgtaken zijn onder meer uitgewerkt in het?Besluit veiligheidsregio?s (art. 2.3.1). Praktisch gezien, zijn gemeenten?vaak vanaf het eerste moment na een crisis uitvoerend betrokken, bijvoorbeeld?als het gaat om het informeren van verwanten en het opvangen
van betrokkenen. Als de hulpverleningsdiensten klaar zijn met?hun werkzaamheden, liggen er voor de gemeente vaak nog taken in het?verschiet, zoals het (laten) organiseren van een stille tocht of herdenkingsbijeenkomst,?het begeleiden van interne/externe onderzoeken of?het afhandelen van de schade (zie commissie-Bruinooge, 2012, p. 9).?Maar geldt dat ook in het geval van een zelfmoord van een scholier? In?welke mate dient de gemeente dan een rol op te pakken?
Voor de aard en omvang van (de organisatie van) bevolkingszorg?bestaan geen wettelijke richtlijnen; gemeenten dienen daar zelf invulling?aan te geven. Onduidelijk is echter wat onder adequate bevolkingszorg?moet worden verstaan, zo geeft de commissie-Bruinooge?aan. Dat is de reden geweest waarom de commissie, in opdracht van?het Veiligheidsberaad, in haar rapport richtinggevende prestatie-eisen?heeft benoemd, die duidelijk moeten maken wat (minimaal) wordt verstaan?onder adequate bevolkingszorg. In dit stuk wordt aan de?hand van die prestatie-eisen gekeken welke rol er in deze casus voor de?gemeente is weggelegd.

Analyse
Hoewel het overlijden van Tim door de betrokken autoriteiten niet als??crisis? is getypeerd, had de gebeurtenis uiteraard wel een impact op de?lokale gemeenschap. Op de ochtend van Tims overlijden werd burgemeester?Cazemier gebeld door de politie met de mededeling dat er een?su?cidegeval was in Tilligte.
?Naast het feit dat het overlijden van een jong iemand altijd al een?schok teweegbrengt, zorgde ook het aanvliegen van een traumahelikopter?voor beroering. Op dat moment heb je als burgemeester?een rol als burgervader?, aldus burgemeester Cazemier.

Op maandag 5 november 2012 veranderde echter de context van de situatie.?Waar eerst sprake was van een lokale impact door de su?cide van?een 20-jarige dorpsgenoot, zorgde de rouwadvertentie ervoor dat de?regio geschokt reageerde op het gebeurde. De rouwadvertentie bracht?via de (sociale) media ook de rest van het land in beweging. Tijdens?een regionaal college werd burgemeester Cazemier er door een collega?op gewezen dat er volop getwitterd werd over Tim Ribberink. Het was?zelfs al een trending topic. Door die veranderde context rijst de vraag:?Heeft de gemeente in dezen een rol en zo ja, op welke wijze geeft ze
daar invulling aan?
In de visie van de commissie-Bruinooge gaat adequate bevolkingszorg?uit van vier elementen (en binnen deze vier elementen vallen de taken: voorlichting geven, voorzien in opvang en?verzorging, verzorgen van nazorg en het registreren van slachtoffers en schadegevallen):
1 De overheid rekent erop dat de samenleving haar verantwoordelijkheid?(ook) tijdens en na een crisis neemt.
2 De overheid stemt haar bevolkingszorg af op de zelfredzaamheid?van de samenleving.
3 De overheid houdt rekening met en maakt gebruik van de spontane?hulp uit de samenleving.
4 De overheid bereidt zich daar waar het om verminderd zelfredzamen?gaat voor tot een vastgesteld zorgniveau, aangeduid als??voorbereide bevolkingszorg?. De ?restzorg? levert zij op basis van?veerkracht en improvisatie, wat wordt aangeduid als ?ge?mproviseerde?zorg?.

Het eerste en tweede element van adequate bevolkingszorg liggen in elkaars?verlengde. Burgers, bedrijven en instellingen zijn verantwoordelijk?voor het eigen welbevinden en die verantwoordelijkheid hebben zij?ook ten tijde van crises. De rol van de overheid is daarop afgestemd; zij gaat uit van de zelfredzaamheid van de bevolking. De zelfredzaamheid?van de bevolking is in essentie een spontaan fenomeen, dat door de?overheid kan worden ondersteund (gefaciliteerd en/of gestimuleerd).?Er is geen reden te veronderstellen waarom deze twee elementen?niet van toepassing zouden zijn in een geval als de onderhavige casus.
Het is in zo?n geval misschien zelfs eenvoudiger om de mate van zelfredzaamheid?te bepalen. De zelfredzaamheid van de samenleving kan?immers bij een crisis met vele verschillende betrokkenen moeilijker?eenduidig te defini?ren zijn. In dit geval was duidelijk dat de direct?betrokkenen de familie en naasten van Tim waren. Richtinggevend?voor de mate waarin de gemeente een rol zou kunnen of moeten vervullen,?was hun zelfredzaamheid en behoefte aan ondersteuning.
Burgemeester Cazemier besloot, nadat hij zich had ge?nformeerd?over de belangstelling in de (sociale) media voor het overlijden van?Tim, contact te zoeken met de familie. Na het overbrengen van de condoleances?heeft hij gevraagd wat zijn ondersteunende rol of die van de?gemeente richting de familie kon zijn. De familie had op dat moment?zelf al een woordvoerder aangesteld, hetgeen een gouden greep bleek?te zijn; zij ving veel mediadruk af voor de familie. Als zij er niet was
geweest en de familie had behoefte gehad aan ondersteuning op dit?vlak dan zou de gemeente daarvoor hebben gezorgd, aldus burgemeester?Cazemier: ?Als wij als gemeentelijke overheid wel een psycholoog?inschakelen voor de nazorg na een incident, waarom zouden we dan?ook niet een communicatieadviseur aanbieden als de pers opdringerig?wordt naar nabestaanden?? Ook is op dat moment de rouwbegeleider al?in beeld bij de familie.
In dit geval was er daarom geen rol voor de burgemeester of de?gemeente weggelegd, voor wat betreft voorlichting, opvang en verzorging of nazorg. De familie was daarin zelfvoorzienend en dus, met?andere woorden, zeer zelfredzaam. Dat betekende voor de burgemeester?overigens ook dat hij zich richting de pers stilhield. ?Geen commentaar?in de media. De verleiding was soms groot, maar ik heb alle?vragen afgehouden. Ook voor mijn oude werkgever Omrop Frysl?n
niet, en zelfs in en op de lokale media niet.? Ook naar aanleiding van de?berichtgeving in januari 2013, waarin het bestaan van de afscheidsbrief?van Tim ter discussie werd gesteld, communiceerde de burgemeester?niet. ?Het hele verhaal van de VARA is te verschrikkelijk voor woorden.?De media zijn hier over de schreef gegaan. Vanwege mijn afspraak tot?afwezigheid in de media, heb ik mij dus ook niet gemeld in het debat?van de familie Ribberink.?

Het derde element van adequate bevolkingszorg is dat de overheid rekening?houdt met, en gebruikmaakt van spontane hulp uit de samenleving.?Ook dit element was in deze casus aan de orde. Naast ongetwijfeld?andere gevallen van spontane hulp, stelden twee caf?s en een?winkelier hun locaties beschikbaar voor het geval bij de afscheidsdienst?in de kerk sprake zou zijn van ruimtegebrek. Alles was klaar voor een?eventuele televisieverbinding naar de locaties. Uiteindelijk bleek dit
niet nodig te zijn.

Het vierde element van adequate bevolkingszorg gaat over de voorbereiding?op de zorg aan verminderd zelfredzamen (zgn. voorbereide bevolkingszorg). Daarnaast levert de overheid niet-voorbereide bevolkingszorg?(of ?restzorg?) op asis van veerkracht en improvisatie. Dit wordt?daarom ook wel aangeduid als ?ge?mproviseerde zorg?. Daarbij geldt dat?deze zorg in verhouding staat tot de omvang van de crisis en past bij?de situatie.

In de onderhavige casus lijkt dit vierde element van ondergeschikt?belang, aangezien de direct betrokkenen (ouders en familie van Tim)?zeer zelfredzaam bleken te zijn. De rol die de gemeente Dinkelland?vervulde, vertoonde evenwel kenmerken van ?niet-voorbereide? bevolkingszorg,?afgestemd op de behoeften van de betrokkenen. Op dinsdagochtend?6 november 2012, voorafgaand aan de persconferentie?en de avondwake die later die dag zouden plaatsvinden, vond op het
gemeentehuis een overleg plaats. Aanwezig waren onder andere de?burgemeester, de gemeentesecretaris, een communicatieadviseur?van de gemeente en de woordvoerder van de familie. Onderwerp van?gesprek was of er ? gelet op een mogelijke massale belangstelling voor?de afscheidsdienst van Tim ? scenario?s te bedenken waren die om een?bijdrage van de gemeente en/of een andere overheidspartner zouden?vragen. Vanwege de grote belangstelling voor (de reden van) Tims overlijden?was het voor geen van de aanwezigen bij het overleg op voorhand?duidelijk hoeveel mensen naar de afscheidsdienst zouden komen.?Daarom is ervoor gekozen om het optimale aan voorbereiding te doen.

?Het was net na de Facebookrellen in Haren, dus je gaat toch meer?nadenken over: wat kan er allemaal gebeuren??, aldus burgemeester?Cazemier. ?Niet dat we rellen verwachtten, maar wel verkeersperikelen?of mogelijk andere situaties. In Tilligte kennen ze nog het??noaberschap??dat betekent dat bij de begrafenis de noabers (buren)?alles regelen. Zij dragen de kist. Zij verzorgen de parkeerbegeleiding.?Vanuit de gemeente hebben we nagedacht welke maatregelen wij
konden nemen om ze te ondersteunen. Dit betekende bijvoorbeeld?Tilligte afsluiten, waarbij het een groot voordeel was dat dit dorp?tussen?twee rotondes ligt.?

Tijdens het overleg is ook overeengekomen dat de gemeente, naast ondersteuning?bij de afscheidsdienst, ook een faciliterende rol zou vervullen?bij de persconferentie van 16.30 uur. De gemeente stelde het?gemeentehuis ter beschikking, omdat de raadszaal de nodige faciliteiten?bood voor een treffen met de media (spreekgestoelte, wifi en dergelijke).?De gemeente heeft op de persconferentie geen inhoudelijke rol?vervuld. De burgemeester was wel aanwezig, maar sprak niet met de?pers. De pers liet hem (opvallend genoeg) ook met rust.?De rol van de gemeente kende daarnaast een element dat door de commissie-
Bruinooge niet aan de orde is gesteld en verband houdt met het?gegeven dat de bevolking soms verwacht dat de burgemeester bij de?rouwverwerking een rol heeft. In Tilligte betrof dit bijvoorbeeld de aanwezigheid?van de burgemeester bij de afscheidsdienst en de begrafenis.??In een plattelandsgemeente wil de gemeenschap de burgemeester?zien. Daar ben ik bij. Niemand hoeft dit te vragen. In deze omgeving?wordt gewoon van je verwacht dat je er bent. Een burgemeester moet?meeleven met de familie. Dat voel ik ook zo. Ik voel mij persoonlijk?betrokken, maar ga daar niet het woord voeren. Het is de verwachting?van de maatschappij die legitimeert dat ik daar aanwezig ben.?

De betrokkenheid van de gemeente bij dit incident zou ten slotte in een?ander daglicht zijn komen te staan, als ze op de een of andere manier?weet zou hebben van het pesten. Na het overlijden van Tim was niet?direct duidelijk of de gemeente een rol had in de situatie die tot de zelfmoord?had geleid. Het scenario van de beschuldigende vinger richting?de gemeente is wel ter tafel gekomen, aldus de burgemeester. ?Als er?problemen bij ons bekend waren, dan verandert ook je rol in deze situatie.??Op het gemeentehuis zijn daarom de feiten langsgelopen. ?Waar?zat Tim op school? Op welke basisschool had hij gezeten?? Het bleken?allebei openbare scholen te zijn en bij de gemeente waren geen problemen?rond pesten bekend.

Afronding
De vraag die in dit stuk centraal stond was hoever de zorgplicht?van een gemeente reikt als er niet direct sprake is van een crisissituatie.?Wanneer ondersteunt een gemeente bij een afscheidsdienst?of een begrafenis, en wanneer niet? Wanneer biedt de gemeente een?communicatieadviseur aan, en wanneer niet? Wij denken dat het per?situatie verschilt of de gemeente een rol heeft en op welke wijze zij deze?invult. Soms is die rol evident; soms minder.
De gemeente Dinkelland heeft vanuit haar algemene zorgplicht?jegens haar inwoners bewust voor een ondersteunende rol richting de?nabestaanden gekozen. Daarmee werd aangesloten bij het feit dat vaak?de samenleving in het algemeen, maar ook de direct betrokkenen zelf??veerkracht? tonen om een crisis te boven te komen. Deze veerkracht is?voor de gemeente leidend om haar eventuele ondersteunende of faciliterende?rol te bepalen. De vier elementen uit het rapport van de commissie-Bruinooge kunnen helpen om ook bij kleinere incidenten die in?meer of mindere mate een maatschappelijke impact hebben de bevolkingszorg?nader in te vullen. In deze casus werd door de gemeente een?bijdrage geleverd op de momenten waarop en in de mate waarin daar?behoefte aan was. Het sleutelwoord was ?maatwerk?.

Voor dit stuk is dankbaar gebruikgemaakt van informatie die ons ter beschikking?is gesteld door de woordvoerder en communicatieadviseur van de familie en door burgemeester?Cazemier van gemeente Dinkelland.

Ontleend aan:?Lessen uit crises en mini-crises 2012, onderzoeksreeks Politieacademie (lectoraat crisisbeheersing i.s.m. NGB).?Auteurs: Roy Johannink, Annet Ponjee. redactie: Menno van Duin,?Vina Wijkhuijs,?Wouter Jong.

Brandstichtingen in Winschoten

Geef een reactie

Winschoten

Na brandstichtingen in ?t Zandt (2007) en Veendam (2010) vindt in?de provincie Groningen vanaf medio april 2012 opnieuw een reeks?brandstichtingen plaats. In het centrum van Winschoten worden tot?medio oktober van dat jaar diverse panden in brand gestoken. Doelwit?zijn leegstaande panden, zowel bedrijfspanden als woningen. De branden?zorgen voor veel onrust onder de bewoners van Winschoten. Op?dinsdag 2 oktober 2012 kondigt de burgemeester van Oldambt, waar?Winschoten onder valt, een noodverordening af voor de binnenstad.?Het aantal branden ligt op dat moment al op zestien.

Dit stuk richt zich op de communicatie tijdens de zoektocht naar?de dader(s) van de brandstichtingen. Welke mogelijkheden?zijn er qua?communicatie in zogenoemde ?seri?le gevallen? (een reeks van gelijksoortige?incidenten), waarbij vooraf onbekend is of en wanneer er een?einde aan komt?

Feitenrelaas
De eerste brand (van wat later een reeks brandstichtingen blijkt) vindt?plaats op 18 april 2012. Aan de Torenstraat in Winschoten brandt een?leegstaande woning volledig uit. Er wordt rekening gehouden met?brandstichting. Vervolgens volgen de branden elkaar in hoog tempo?op. Op 15 september 2012 wordt een leegstaand winkelpand aan de?Torenstraat volledig door een brand verwoest. Het is inmiddels de?twaalfde brandstichting. Voor de gemeente Oldambt is dit reden om een?informatiebijeenkomst te organiseren, te meer omdat de onrust onder?inwoners van Winschoten groeit. Na deze bijeenkomst communiceert?de gemeente met enige regelmaat via informatiebrieven over de gezamenlijke?acties van de gemeente, politie en het Openbaar Ministerie?(OM). De hulp van het publiek wordt gevraagd om de dader(s) van de?brandstichtingen op het spoor te komen. De eerste informatiebrief?dateert van 26 september 2012.

Op 2 oktober 2012 volgt een tweede informatiebrief. Reden voor?deze brief is een grote brand in twee panden aan het centraal gelegen?Marktplein. Het is inmiddels de zestiende brand. In de brief meldt de?gemeente de verschillende acties die ze samen met de politie onderneemt?om de dader(s) te kunnen aanhouden:
? preventief cameratoezicht;
? intensivering van het politietoezicht, onder meer in de avond;
? instellen noodverordening om in de binnenstad preventief fouilleren?mogelijk te maken;
? uitbreiding onderzoeksteam van de politie; en
? verzoeken aan eigenaren van leegstaande panden in de Winschoter?binnenstad om maatregelen te treffen ter voorkoming van?brandstichting.

De gemeente vraagt inwoners mee te helpen met het zoeken naar de?daders. Op het Isra?lplein wordt een mobiele locatie van de politie geplaatst?waar bewoners 24 uur per dag langs kunnen komen met vragen?en tips. De brandweer is daar ook aanwezig om inwoners brandpreventietips?te geven en te adviseren over het installeren van rookmelders.?Op 2 oktober 2012 treedt een noodverordening in werking, die?cameratoezicht en preventief fouilleren mogelijk maakt. Kort na de
inwerkingtreding volgt aan de Kastanjelaan een poging tot brandstichting.?Daarmee staat de teller op achttien brandstichtingen. In het?Algemeen Dagblad wordt het gevoel onder de inwoners verwoord:

?Angst en woede heersen onder de bevolking. In Winschoten is?het al dagen het gesprek van de dag. Mensen staan in groepjes op?straat te praten over de vele branden van de afgelopen maanden.?Ondernemers in het centrum houden hun hart vast. Ondanks een?dinsdagavond afgekondigde noodverordening en een speciaal opgerichte?politiepost in het centrum, bleek er gisternacht opnieuw brand?te zijn gesticht, op twee plaatsen nog wel. Het vuur brak uit bij een?supermarkt en in de brievenbus van een leegstaand pand. De brand?bij de winkel ging vanzelf uit, de andere is geblust door omstanders.?

De politie is met extra mensen zichtbaar aanwezig en opereert vanuit?de mobiele locatie op het Isra?lplein. Met de inzet van Burgernet hoopt?de gemeente de inwoners te kunnen mobiliseren als er weer brand uitbreekt.?De gemeente vraagt inwoners om de mobiele telefoon ?s nachts?aan te houden en op gehoorafstand te leggen. Uiteindelijk wordt op?6 oktober 2012 een man aangehouden in verband met een poging tot?brandstichting. De politie betrapt Danny F. op heterdaad in het centrum?van Winschoten. Hij bekent 17 van de 21 branden te hebben gesticht,?waarvan een aantal samen met een vriendin die later wordt aangehouden.
Na de arrestatie van de daders wil burgemeester Smit dat in?Winschoten zo snel mogelijk de normale situatie terugkeert. De speciale?mobiele locatie van de politie wordt uit het centrum verwijderd. De?noodverordening wordt ingetrokken, maar de camera?s blijven de rest?van de maand nog hangen, totdat de huurtermijn ervan is afgelopen.?In de loop van oktober worden twee andere verdachten aangehouden?die los van elkaar opereerden, voor twee branden die Danny F. niet
had gesticht. Een van deze verdachten kon worden aangehouden nadat?beelden van hem op YouTube waren verschenen.

Dilemma: Hoe te communiceren in een periode van?onzekerheid?
De brandstichtingen in Winschoten betekenden een lange periode van?onzekerheid. Terwijl de politie driftig op zoek was naar de dader(s),
nam de onrust onder de bevolking toe. Het bracht de overheid in?een communicatieve spagaat. De overheid kan de onrust trachten te?dempen, maar op enig moment zal de bevolking als repliek geven dat?dezelfde overheid vaart moet maken met een aanhouding. Het feit dat?het moeilijk is om daders van brandstichtingen op heterdaad te betrappen,?maakte de situatie extra moeilijk.

Bij een reeks incidenten die langere tijd aanhoudt ? de zogenoemde?seri?le incidenten ? zijn twee communicatiedoelstellingen leidend?(Van Hoek, 2011):

1 De communicatieactiviteiten moeten zijn gericht op aanvullende?opsporingsinformatie.

2 De communicatieactiviteiten moeten trachten gevoelens van onveiligheid?en maatschappelijke onrust te verminderen of voorkomen.

Deze doelstellingen kunnen soms met elkaar conflicteren. Meer communiceren?over een casus kan de onrust aanwakkeren, maar tegelijkertijd?de oplossing naderbij brengen. In situaties van langdurige onzekerheid?? zoals bij brandstichtingen ? verwachten inwoners van de?burgemeester, mede in het kader van zijn verantwoordelijkheid voor de?handhaving van de openbare orde en veiligheid, dat hij daarover communiceert.?De verantwoordelijkheid voor het strafrechtelijk onderzoek?ligt bij de officier van justitie. Dat impliceert dat het OM eindverantwoordelijk?is voor de opsporingscommunicatie. In de zogeheten driehoek,
het afstemmingsoverleg tussen OM, burgemeester en politie,?wordt de crisiscommunicatie van de betrokken partijen op elkaar afgestemd?en gekeken in hoeverre de communicatie door de gemeente het?strafrechtelijk onderzoek kan verstoren of bespoedigen. De gemeente?en het OM dienden met elkaars rollen, taken en bevoegdheden rekening?te houden in de communicatie.

Analyse
Opsporingscommunicatie
In eerste instantie werd de ambitie van het OM om de dader(s) te pakken?vertolkt door de gemeente. De gemeente vroeg burgers om goed uit?te kijken naar verdachte situaties en deze te melden. Zo stond in een?van de bewonersbrieven die de gemeente uitbracht:

?In het centrum van Winschoten zijn de laatste weken diverse branden?geweest, waarbij brandstichting niet wordt uitgesloten. Voor de?gemeente, justitie en de politie een reden om u hiervoor te waarschuwen?en u te vragen extra alert te zijn. (…) De politie stelt momenteel?een onderzoek in naar de dader of daders van deze branden.?Ook uw hulp kunnen wij goed gebruiken. (…) Uw melding geeft ons?inzicht op welke plekken en op welke tijdstippen de branden worden
gesticht. Hierdoor kan de politie gerichter onderzoek doen.?

De burgemeester trachtte aanvankelijk in de communicatie naar buiten?het woord pyromaan te vermijden, om de reeks van incidenten niet?meteen toe te schrijven aan ??n specifieke dader(groep). Zo hield hij?rekening?met de belangen van het OM. Alles wat aan inwoners werd?versteld, werd afgestemd in de driehoek, zodat leden van de driehoek?zich niet verrast voelden. ?Dit ging zelfs zo ver dat ik de inhoud van mijn?Twitterberichten met hen afstemde.? Maar hij merkte dat vermijden?van het woord pyromaan op enig moment onhoudbaar werd. ?Er waren?immers al wel vijftien panden in brand gestoken.? Het betekende dat?uiteindelijk werd meebewogen met de perceptie van de buitenwereld.?Als die rekening houdt met een pyromaan, dan is het verstandig om bij?die terminologie aan te sluiten. Zeker als het weinig schade berokkend?aan de doelstellingen van het OM.

Noodverordening
De ingestelde noodverordening gaf niet alleen de bevoegdheid aan de?politie om preventief te fouilleren, het onderstreepte ook ? communicatief?? dat het menens was. De overheid trok met het afkondigen van?een noodverordening een spreekwoordelijke streep. ?Tot hier en niet?verder.? Ondernemer Felix R?ben liet in het Algemeen Dagblad weten?dat hij blij was met de maatregel:

?Als je de foto?s van de branden bekijkt, dat is echt niet het werk?van iemand die even een lucifer naar binnen gooit. Het ziet er heel?heftig uit. Dit is voor Winschoten een angstige situatie. Het is een?goed idee om preventief te fouilleren en cameratoezicht in te stellen.?Veiligheid gaat wat mij betreft boven privacy. Voor iemand die er?niets mee te maken heeft, hoeft dat immers geen probleem te zijn.??

Copycat-effecten
Uit onderzoek van het COT en de Universiteit van Amsterdam blijkt?dat bij brandstichtingen en vandalisme de kans op kopieergedrag,?het zogenoemde copycat-fenomeen, groter is dan bij andere incidenten?zoals moord of zelfdoding. Er is bij brandstichtingen een gerede?kans dat anderen van de situatie gebruikmaken en, ge?nspireerd door?de brandstichtingen die al in het nieuws zijn geweest, ook branden?stichten.
In de communicatie is geen rekening gehouden met het gedrag van?copycats. Dit bleek achteraf ook niet nodig. 17 van de 21 branden zijn?door ??n verdachte bekend. De andere branden waren nog in onderzoek?bij de politie.

Procesinformatie
In situaties als deze waarbij het lang duurt voordat er een dader is?gevonden en vaak helemaal geen dader wordt gevonden, is alleen communiceren?bij nieuwe informatie niet de ideale manier. Na de veertiende?brand is er vaak niet meer te vertellen dan na de dertiende brand.?Daarom gaf de gemeente Winschoten relatief veel procesinformatie.?Zo?werd er gecommuniceerd over de genomen maatregelen en de manieren?waarop de overheid de dader(s) probeerde te achterhalen. In het?geval van Winschoten bevatten de vijf bewonersbrieven en de e-mail?aan de Burgernetdeelnemers vaak procesinformatie. Het volgende?citaat is kenmerkend:

?De gemeente Oldambt, justitie en politie nemen de situatie uiterst?serieus. Om de branden een halt toe te roepen, wordt het toezicht in?de wijk verhoogd en is bij de politie extra recherchecapaciteit ingezet?om het onderzoek naar mogelijke daders zorgvuldig te doen. De gemeente neemt diverse maatregelen. Zo worden eigenaren van?leegstaande panden in de Winschoter binnenstad gewezen op de?branden ? en wordt hen met klem gevraagd de noodzakelijke maatregelen
te treffen om hun panden af te dichten en passende maatregelen?te nemen teneinde brandstichting te voorkomen. Daarnaast?worden door de gemeente de mogelijkheden onderzocht om in de?binnenstad van Winschoten preventief cameratoezicht toe te passen.?

Door procesinformatie te geven werd begrip gecre?erd voor de lastige?positie van het OM, de politie en de burgemeester in deze situatie.?Instructies en brandpreventie?In geval van brandstichtingen is het bieden van een handelingsperspectief?aan inwoners belangrijk. In Winschoten konden burgers te?rade gaan bij de politiepost voor informatie, preventieve maatregelen?en advies over brandpreventie en rookmelders. In de informatie die via?bewonersbrieven werd gedeeld werd hier steevast naar verwezen.

Verminderen en/of voorkomen gevoelens van onveiligheid
Door te blijven communiceren trachtte de gemeente de onrust onder?inwoners te dempen en het signaal af te geven dat men achter de schermen
hard bezig was om de brandstichter(s) te pakken. Dat de branden?tot onrust leidden was voor de driehoek van meet af aan duidelijk,?mede door eerdere ervaringen in de regio Groningen. Zowel in ?t Zandt?(2007) als in Veendam (2010) vonden in korte tijd meerdere brandstichtingen?plaats. Burgemeester Smit had tijdens en na de brandstichtingen?veel contact met zijn collega burgemeesters van deze gemeenten?om gebruik te maken van hun ervaringen.
Niet alleen via brieven werd de bevolking ge?nformeerd over wat er?speelde, de burgemeester ging ook regelmatig de straat op om de inwoners?persoonlijk te spreken. Hij praatte met ondernemers en inwoners?en organiseerde bijeenkomsten. De burgemeester leefde mee met de?bevolking en deelde de hoop dat de dader snel gepakt zou worden.?Toen deze uiteindelijk werd opgepakt, was de ontlading in Winschoten?groot. Bij bekendmaking van het nieuws tijdens een portevenement?applaudisseerde het publiek spontaan.

Afronding
Bij de branden in Winschoten hebben het OM, politie en de gemeente?nauw samengewerkt. Op basis van het resultaat (aanhouding van de?verdachten en het stoppen van de branden) kan geconcludeerd worden?dat deze samenwerking goed heeft uitgepakt. De aanpak van de?brandstichtingen laat zien dat de gemeente een grote rol in de communicatie?op zich heeft genomen. Onder haar verantwoordelijkheid?zijn talloze communicatieactiviteiten ingezet in een lange periode van
onzekerheid. Van het plaatsen van een mobiele politie-unit en diverse?bewonersbrieven tot aan de inzet van Burgernet. Deze lessen van?Winschoten vormen daarmee een waardevolle aanvulling op de eerder?opgedane lessen uit Veendam en ?t Zandt.

Geschreven door: Roy Johannink, Rolie Tromp.?Voor dit stuk is dankbaar gebruikgemaakt van informatie die schriftelijk en?mondeling ter beschikking is gesteld door burgemeester Pieter Smit van de gemeente?Oldambt.?Bovenstaand stuk is ontleend uit ?Lessen uit crises en mini-crises 2012‘

In deze analyse is gebruikgemaakt van het Protocol voor de driehoek in de communicatie?over ernstige incidenten, 5 december 2011. Naar aanleiding van de vermissing en moord?op Milly Boele uit Dordrecht heeft de driehoek van politieregio Zuid-Holland Zuid twee?werkgroepen ingesteld die het proces rondom zorgwekkende vermissingen en de communicatie?bij incidenten met een grote maatschappelijke impact in kaart hebben gebracht.?Het Protocol staat vooral stil bij de sturende rol van een crisisteam. Als handvat voor de?communicatie wordt de drieslag opsporingsberichtgeving (instructies/schadebeperking),?persvoorlichting (informatievoorziening) en duiding gehanteerd.

De 26-jarige Danny F. en zijn vriendin Miranda F. (25) hebben bekend verantwoordelijk te zijn voor de reeks branden die Winschoten de afgelopen tijd teisterde. Het duo geeft toe 17 branden te hebben aangestoken.

De man, Danny Friderichs, woont in een studentenkamer in een woning in Winschoten die inmiddels door de politie is afgesloten. In een interview met RTV Noord vertelt de man?over de branden?en hoe hij ze zelf heeft geblust met een brandblusser.Ook op zijn Twitter-account zijn regelmatig verwijzingen naar de branden in Winschoten en brandblussers te vinden. Hij wisselde diverse tweets uit met de burgemeester van Winschoten.

@DannyFriderichs, Zijn profielfoto op Twitter is een rookworstje:

Bronnen:??Winschoten waakt, toch is het weer raak?, Algemeen Dagblad, 3 oktober 2012. ?Noodverordening uit angst voor pyromaan?, Algemeen Dagblad, 2 oktober 2012.

Pukkelpop storm 2011

Geef een reactie

pukkelpop2011

De editie van?2011?startte op?18 augustus?met hoge temperaturen en veel zon, maar dit weer sloeg in de avond om.

Vanaf zes uur ’s avonds werd het festivalterrein geteisterd door?noodweer, waarbij meerdere doden vielen en rond 140 gewonden.

pukkelpop2

Over het aantal doden bestond in eerste instantie onduidelijkheid, er was sprake van drie en later van vijf doden, maar uiteindelijk werd dat aantal bijgesteld naar vier. Onder de gewonden waren zes Nederlanders.?Na deze gebeurtenis heeft de organisatie besloten het festival voor de rest van het weekend stop te zetten.?Een van de gewonden overleed bijna een week na het drama in het ziekenhuis waarmee het totaal aantal doden op vijf kwam.?Het was een tijd onduidelijk of er een volgende editie kwam, maar op 13 november 2011 is het bekendgemaakt dat het festival zal blijven doorgaan. Lees een uitgebreidere reconstructie van Humo.

Bronnen: NRC, Wikipedia, BNR, De Standaard

Bekijk hieronder de tijdslijn van gebeurtenissen zoals die vanuit het social media domein werden gerapporteerd en lees de stukken met onze social media analyses van Pukkelpop.

[slideshare id=65151374&doc=hetdramatijdenspukkelpop2011-uitdenieuwepolitievanstevendesmet-160819070111&type=d]

Internettrollen en Project X tijdens het social media caf? @Landmacht

Geef een reactie

Een bijdrage van?Heiko Hartsuijker:

TNO ? Project X en Haren??

Als stagiair van OOCL in Apeldoorn was ik uitgenodigd om aanwezig zijn bij het eerste Social Media Caf? @Landmacht / de Landmacht 2.0 dag. Op deze dag stonden Social Media centraal. De bedoeling was om idee?n uit te wisselen over eventuele mogelijkheden van Social Media, maar wellicht ook de risico?s die Social Media met zich meebrengen. Maar de hoofdvraag was: Wat moet de Koninklijke Landmacht hiermee doen?? Dit was natuurlijk een buitenkansje voor mij aangezien dit alleen voor Defensiemedewerkers was.

Social Media Caf? @Landmacht 2012

Ik zal hier proberen de hoofdlijn van deze speciale dag te schetsen. Er waren verschillende sprekers en er was een live twitter feed waar goed gebruik van werd gemaakt via de@MrFreeze23genoemd. Arnout had veel interessante praktijkvoorbeelden waar hij zelf ook ervaring mee had, waaronder?Project X?Haren.

Toevallig woont Arnout de Vries zelf ook in Haren, maar hij zegt geen steen gegooid te hebben. Wel wist hij er veel van. Zo blijkt de organisator ?Facebookfeest? een Nieuw-Zeelander te zijn,?Jesse Hobson, die een Facebookpagina met de naam ??Ibe Der F?hrer? heeft. Arnout wees er ook op dat tegenwoordig een virale campagne al heel goed opgezet kan worden door wat ?studenten? met ervaring in bijvoorbeeld Photoshop. Zo is het dus ook gegaan bij het Haren project want na het verwijderen van het oorspronkelijke feest heeft Jesse opnieuw een openbare uitnodiging op Facebook geplaatst. Dit ging dus viral via het bekende sneeuwbaleffect en werd in korte tijd duizenden mensen uitgenodigd voor het feest. Zo snel kan het dus gaan, zulke mensen worden dan ook wel?internettrollengenoemd (trololo). Maar vaak is het zo leuk niet en jammer dat zo?n jongen hier zijn verantwoordelijkheid niet neemt. Geintje moet kunnen, maar je moet weten wanneer je de lijn overschrijdt.

Heiko Hartsuijker - Foto Arnout

Zo werd ook voor de aanwezigen bij het landmacht 2.0 even goed de kanttekening bij Facebook neergezet. Verder roept de hele gang van zaken natuurlijk ook de volgende vragen op: Mag je zo iemand nou vervolgen? Mag zo?n pagina verwijderd worden van Facebook? Wie is nou hier de dader?

Maar het blijft natuurlijk lastig om zo?n divers en complex netwerk te ontleden en de crux ligt hem in ?waar het nou precies vandaan komt. En vaak is een IP nummer achterhalen nog niet zo gemakkelijk als het lijkt.? Aangezien hiervoor ook veel tools beschikbaar zijn tegenwoordig waar je bijvoorbeeld als je het traceert in ??n keer uit een heel ander land komt of je perfect naar dummy adres begeleidt.

Pukkelpop 2011 Belgi?

Dus belangrijk is om betrouwbare bronnen te gebruiken als kern en vandaar uit te gaan filteren. Hier zit natuurlijk veel werk in, maar TNO heeft hier al aardig wat ervaring mee. Vervolgens zag ik ook wat interessante tools voorbijkomen. Coosto bijvoorbeeld, dit is een online monitor programma, waar je goed mee kan analyseren. Bijvoorbeeld waar online onze bedrijfsnaam wordt genoemd en gebruikt en een andere handige tool die werd getoond was Twitcident. Met deze tool kan je het Twitterverkeer volgen bij incidenten.

NRC Pukkelpop 2011

Een voorbeeld waarbij het publiek, oftewel ?de croud?, wel veel heeft kunnen doen en sneller was dan de traditionele media, is bij het onheilspellende noodweer van Pukkelpop 2011 in Belgi?. Arnout liet hier al paar interessante grafieken zien, waaraan af te lezen was dat mensen voor dat het noodweer al twitterberichten stuurde zoals: ?Volgens mij gaat dit niet goed?? Of: ?Dit is wel erg gek weer misschien moet er wat gebeuren, toch?? Donkere wolken naderden pukkelpop en online was al duidelijk een signaal dat het wel eens iets mis kon gaan. De verantwoordelijke autoriteiten daar zaten zelf niet op Twitter en volgde het online gedeelte dus niet. Belangrijkste is dat zij de mogelijk noodkreten niet gehoord hebben en niet konden acteren tot het te laat was. Wel was ervoor door de KNMI al gewaarschuwd dat er mogelijk zwaar onweer kon losbreken. Wat de bezoekers na afloop hebben gezegd is dat de organisatie heeft benadrukt dat mensen zich geen zorgen hoefden maken over de storm op dat moment. Maar hier was Pukkelpop toch niet op voorbereid. Vraag is natuurlijk heeft de organisatie op tijd geacteerd en had het voorkomen kunnen worden? Het blijft natuurlijk moeder natuur, maar monitoren en bepaalde mensen op locatie gebruiken als een betrouwbare informatieve bron oftewel croudmapping kan toch wel helpen om zo slachtoffers bij te staan of zelfs preventief te handelen. Dit zijn een paar van de onderwerpen die behandeld werden door Arnout. Zo ook de positieve kanten ervan zoals dag na Haren project. Er kwam ?een Haren clean-up project en zoals al vermeld: de krachten van de croud gebruiken voor goede dingen.

Nog een leuke zij-sprong: een slimme streek van bankovervaller die dankzij een flashmob (grote groep mensen die ergens afspreekt om te ontmoeten) een bankoverval pleegt. Omdat iedereen dezelfde kleding aan heeft is een dader aanwijzen via signalement natuurlijk bijna onmogelijk.? Slim gebruik maken van de flashmob? als een afleiding maneuvreren.

Obama?s? ?micro? Campagne 2012

Vervolgens kwam David B. Nieborg genaamd?@gamespacenl?die vertelde over? Obama?s campagne: dit jaar in de ban van ?microtargeting?. Als we praten over politieke partijen die een campagnebudget spenderen van 852.9 miljoen dollar is dit natuurlijk in Nederlandse begrippen ongelofelijk. Hoe heeft Obama, en dan met name zijn PR-campagneteam dit enorme bedrag uitgegeven? Simpel, aan een persoonlijk online dashboard en aan kleine kantoortjes over heel Amerika Daarbij kunnen vrijwilligers zich via het online Dashboard ?aanmelden en campagne ?voeren voor Obama en een eigen PR-team samenstellen om zo een ?Obama netwerk op te bouwen. Dit klinkt? bijna als een soort gamifaction van het politiek reclame voeren. Zo ook met de hulp van crowdsourcing en -funding en natuurlijk blijven de donaties zeer belangrijk.

Obama Dashboard 2012

Maar wat mensen echt over de streep trekt is volgens David iemand die gewoon op de deur klopt huis aan huis en vraagt of de mensen al gestemd hebben? Zo niet? Ga dat dan even snel doen! Hij heeft dit zelf ook ervaren en gedaan via het online Dashboard , waar hij zich heeft aangemeld en vervolgens naar ??n van de honderden mini Obama hoofdkantoortjes is gegaan ?waar je jezelf vervolgens meldt en een lijst potentiele kiezers krijgt waar je langs kan gaan.

Heiko Hartsuijker - Foto David B. Nieborg

Dit was voor David al hele ervaring, geweldig natuurlijk om Amerika af te mogen reizen om dit fenomeen te mogen onderzoeken. Nu even terug naar de strategie van de campagne. Want zo had de ?grote tegenstander van Barack Obama, ??Mitt Romney, bijna zijn hele budget ingezet op het bombarderen via tv spotjes? van de zogenaamde ?swingstates?. Dit zijn staten die 50/50 staan politiek gezien, en waar ?50 procent ?democraat is en de andere 50 procent is republikein. Dat was Romney?s hoofdfocus terwijl Obama veel liever de al blauwe democraten nog blauwer proberen te krijgen en zo de buren, vrienden, familie etc. mee kregen om voor hem te stemmen. Om het nog even in krijgsmacht termen te houden: een precisiebombardement, een slimme tactiek toch is uiteindelijk nog best spannend geweest tussen deze heren.

Verkiezingen V.S. 2012-11-13 15-31-21

Al met al een zeer indrukwekkende Social Media Caf? @Landmacht / Landmacht 2.0 dag waarbij toch nog wel gelachen werd maar ook een duidelijk beeld werd neergezet van de kracht en kunde van Social Media. Sprekers: via deze weg nogmaals bedankt en de organisatie vanuit de Landmacht die het mogelijk hebben gemaakt, top! Ik zie uit naar de Social Media Caf? @Landmacht v2/ Landmacht 3.0 dag.

Bronnen:

http://elections.nytimes.com/2012/campaign-finance?

http://www.ad.nl/ad/nl/1013/11604/integration/nmc/frameset/electionsusa/elections.dhtml

http://www.nrc.nl/nieuws/2011/08/18/pukkelpop-stilgelegd-na-noodweer/

Presentatie:

Project x impact of social media on public safety

Het Twitterverslag (Storify) van het?Social Media Caf? @Landmacht:


Dit artikel is eerder gepubliceerd op het blog van Heiko Hartsuijker

Facebook

Geef een reactie

Facebook Logo

Wie kent het niet? Wereldwijd zijn er nu al een miljard gebruikers met eigen profielen. Een echte goudmijn aan data die kan helpen bij de opsporing. Facebook was een van de eerste virtual communities die een publieke web-API?aanbood, zodat ook derden in hun eigen (web)applicatie gebruik konden maken van Facebookdata. Facebook heeft niet alleen het grootste aantal Nederlandse gebruikers (7,3 miljoen), er zijn dagelijks 4,3 miljoen Nederlanders te vinden. Wat zij niet beseffen is dat Facebook ook heel erg eng is. Vraag het socialemediastrateeg Rick Mans: ?Het is het Hotel California onder de netwerken. Jij bent niet een gebruiker van Facebook, maar een product.? Alles wordt opgeslagen door Facebook. Facebook weet dus soms meer over je dan je eigen moeder. Toen de 24-jarige Oostenrijkse rechtenstudent, Max Schrems, bij Facebook informatie opvroeg over wat men allemaal over hem wist kreeg hij een document van 1200 paginas thuisgestuurd. Gmailadres kraken? De ?geheime? vragen die Google stelt als je je wachtwoord vergeten bent zijn bijna allemaal te beantwoorden met informatie uit je Facebookaccount. Wie was je beste vriend uit je jeugd? Wat was de naam van je eerste docent? Wat is de naam van je eerste baas? Wat is je eerste telefoonnummer? Facebook weet het. Of anders LinkedIn: ?Je moet je ervan bewust zijn dat het internet een eeuwigdurend geheugen heeft. Alles wat je publiceert zal er altijd blijven staan, en kan heel makkelijk uit z?n context worden getrokken. Dus zet niets online wat je ook niet tegen een collega, concurrent, analist of journalist zou zeggen.? Tot nu toe de meest beruchte case in Nederland? Die heet niet voor niets de Facebookmoord.

Facebook en politie

Vanwege het succes van Twitter is politie Haaglanden sinds enige tijd ook te?vinden op Facebook. ,,Het voordeel van Facebook is dat je daar meer tekst op kunt plaatsen en dat je veel foto’s in ??n keer kunt delen, bijvoorbeeld na een open dag. Maar dat betekent wel dat het meer werk kost om alles bij te houden.?Maar ook andere veiligheidsinstanties zitten op Facebook. Zo zit in de Verenigde Staten de FBI al langere tijd op Facebook en ze hebben al heel wat volgers.

FBI

In Groningen zitten zgn. studentagenten op Facebook om op deze manier contact te hebben met hun doelgroep:

facebookgroningenstudentagent

En het Landelijk Parket van het OM is op Facebook gegaan, om onder andere over mensenhandel meer informatie te verschaffen en duiding te ?geven aan acties op het gebied van mensenhandel, zoals op Baekelandplein in Eindhoven te 2012.

LPOM

Hoe misdaden middels Facebook worden opgelost laat onderstaande infographic zien??(bron)

20-cases-solved-by-facebook

Psychotische necrofiele moordenaar heeft fans op Facebook

Psychotic Necrophiliac Killer Has Fans on Facebook

Moderne technologie uit de 21e eeuw maakt het mogelijk om psychopaten te ” liken” op Facebook. Althans, zolang Facebook het zelf ook toestaat. Er is wellicht niets mis om Luka Rocco Magnotta aantrekkelijk te vinden, maar verliefd op hem zijn terwijl iedereen weet wat hij gedaan heeft is wel wat vreemd. Hij vermoorde een man, reet hem uiteen, had daarna sex met het verminkte lichaam voordat hij het slachtoffer aan zijn hond voerde. En hij nam het allemaal op video op.?Destiney St-Denis werd een groot fan van de video en keek deze meer dan 20 keer. Ze begin de?”Steun Magnotta” Facebook pagina, omdat (in haar woorden)?

I started the group because he needs our support. I like him. He must think that nobody likes him, but there are a lot of us who do.

Medelijden met de dader, in dit geval een psychotische necrofiele moordenaar. Magnotta maakte, zoals veel sociopaten, dieren dood. ?St-Denis probeerde hem al eerder te benaderen toen zij video’s zag waarin hij katten de nek omdraaide, waarna ze de?Huffington Post vertelde?dat hij “Een heel aardig persoon was.” Ze relativeert en zegt “Ik heb het erger gezien in horror films. En ik hou erg van horror films”. Facebook heeft enige tijd later haar fanpagina verwijders, maar haar ” fan-zijn” is niet voorbij. En het is niet alleen St-Denis: er is een hele horde mensendie deze zieke geest adoreren om zijn uiterlijk of daden, wie zal het zeggen. De Facebookpagina kende 1400 fans voordat het uit de lucht werd gehaald.

De psycholoog Pierre Faubert zegt er dit over “Magnotta’s internet allies may be deeply troubled, but let’s hope this isn’t indicative of any larger cultural trend ? the concept that horrible acts of violence, the murder of innocents, are somehow justifiable as entertainment.”

Facebook scant chats en posts op criminele activiteiten

Facebook’s monitoring software richt zich op gesprekken tussen gebruikers die geen of een losse relatie hebben op het sociale netwerk.?Facebook heeft de speurneus software toegevoegd aan het scala van data-mining mogelijkheden. Als het verdacht gedrag detecteert, markeert het de inhoud en bepaalt of verdere stappen, zoals het informeren van de politie nodig is. Dit blijkt uit een?Reuters?interview met de Chief Security Officer Joe Sullivan.?Een voorbeeld:

Een man, begin 30, vertelde over seks met een 13-jarig meisje uit Zuid-Florida?en was van plan om haar te ontmoeten na school de volgende dag. Automatisch werd dit gesprek gemarkeerd en door werknemers gelezen die de politie inlichtten. Agenten namen de de computer van het tienermeisje over en arresteerde de man de volgende dag.

De software detecteert bijvoorbeeld dat twee gebruikers in Facebook geen vrienden zijn, geen gemeenschappelijke vrienden hebben, nooit met elkaar gechat hebben en heel weinig overeenkomsten hebben zoals een aanzienlijk leeftijdsverschil.?Het progamma scant naar bepaalde zinnen uit eerder verkregen chats van criminelen, zoals pedofielen.

“We hebben nooit de opzet gehad om een omgeving te?cre?ren?waar onze medewerkers kijken naar?priv?-communicatie, dus het is echt belangrijk dat de technologie een zeer lage foutmarge kent,” legt Sullivan aan Reuters uit. Het is bekend dat Facebook samenwerkt met de politie, want elk bedrijf heeft zich te houden aan de wet. Slechts een paar maanden eerder moest Facebook voldoen aan een politie-dagvaarding voor het overhandigen van meer dan 62 pagina’s met foto’s, prikbordberichten, contacten en historische activiteit op de site van een verdachte van moord.

Voor meer informatie over houding van Facebook over het werken met de politie, ik ben ingecheckt op deze twee pagina’s: Rechtshandhaving en derden zaken, alsmede informatie voor de rechtshandhavingsinstanties. Het is vermeldenswaard dat geen van deze documenten de bovengenoemde gereedschap (een snelle zoektocht naar de woorden “monitor” en “scan” te brengen niets) bespreekt.

Meer informatie over de samenwerking van Facebook met de politie is te vinden op:?Law Enforcement and Third-Party Matters, en?Information for Law Enforcement Authorities.

En tot slot het IACP fact sheet:

IACP Safety factsheet:

Politie op Facebook: een zegen of een verschrikking? – door?Stoffel Heijsman (2016)

“Het antwoord is wat mij betreft glashelder. Als politie staan wij midden in de maatschappij en dat is niet alleen maar op straat, in de fysieke wereld. Ook online kunnen we niet achter blijven. Daarbij wil ik er zelfs nog wel een schepje bovenop doen; het is niet alleen dat we bij moeten blijven, we hebben er ook veel te winnen!

Ik durf best te stellen we nog geen tien jaar geleden, voor de komst van sociale media, vooral contact hadden met melders, aangevers en slachtoffers. Daarnaast legden wij contact met maatschappelijk relevante personen, opinieleiders en soms ook wel met een volstrekt willekeurige burger.

Dankzij Facebook staan wij meer dan ooit ook in verbinding met deze laatste categorie. Daarbij komt het initiatief niet alleen maar van ons. Burgers volgen ons actief, reageren, denken en doen zelfs mee. De voorbeelden waaruit blijkt dat we zelfs zaken oplossen dankzij deze middelen komen tegenwoordig zelfs dagelijks voorbij.

Vorige week vierden wij een bijzonder moment; in de laatste gemeente werd een Facebookpagina geopend. Binnen enkele uren telde de pagina al meer dan 1000 ‘likes’, en ik heb me laten vertellen dat dat best veel is. Het geeft in ieder geval aan dat er interesse en behoefte is vanuit het publiek.

Dat juist onze eenheid deze mijlpaal haalt is geweldig, want door ons hoge aantal gemeentes hebben wij hiermee een fijnmazig netwerk opgebouwd. Dat het werkt en helpt in ons werk is natuurlijk mooi maar wat ik geweldig vind is dat deze pagina’s worden beheerd door enthousiastelingen binnen de teams.

Vanuit hun enorme betrokkenheid om het publiek bij ons werk te betrekken, vullen zij de pagina’s en reageren zij op vragen en opmerkingen van burgers. Daarnaast komen er steeds weer creatieve vormen van burgerparticipatie uit voort. Deze collega’s maken het verschil voor onze organisatie door hierin net dat stapje extra te zetten en daar ben ik apetrots op.

Facebook is wat mij betreft dus absoluut een zegen voor onze organisatie. Een zegen dat vooral mogelijk gemaakt wordt door bevlogen politiemensen die precies dat doen waarin wij als politie goed willen zijn; ons nestelen midden in de maatschappij!”

Bronnen: Cnet,?Gawker,?Dagblad De Pers (8 november 2011),?Trouw (18 mei 2012, Kristel van Teeffelen, “?U bent geen klant, maar een product”)

Colorado cinema shooting

Geef een reactie

Een als de ‘ Joker’ gemaskerde, zwaar bewapende man heeft tijdens de premi?re op 20 juli 2012 van de Batmanfilm The Dark Knight Rises in een bioscoop in de Amerikaanse stad Aurora een bloedbad aangericht. Zeker 12 mensen kwamen om en 59 mensen raakten gewond, van wie sommigen er slecht aan toe zijn. Meerdere mensen gingen de bioscoop gemaskerd binnen. verkleed als Batman, The Joker of ander personages uit de film.

De verdachte is James Holmes, een 24-jarige student, die kort na de schietpartij werd gearresteerd op een parkeerplaats. Volgens de politie ging het niet om een terroristische actie en opereerde Holmes alleen. De man had vier vuurwapens bij zich. Het motief van de verdachte is niet bekend. De politie meldde dat hij geen strafblad heeft.

De verdachte zei na zijn aanhouding dat zijn huis vol ligt met explosieven en brandbaar materiaal en dat er een valstrikbom ligt. Uit voorzorg zijn enkele bewoners van woningen in de omgeving van het huis ge?vacueerd. De politie bekijkt nog hoe ze de woning van de verdachte veilig kan betreden. Dat kan volgens een politiewoordvoerder nog enige tijd duren.

Volgens ooggetuigen had de man een gasmasker op en gooide hij een traangasgranaat de bioscoopzaal in, waarna hij wild om zich heen schoot. De film was toen nog maar net begonnen. Een ooggetuige zei dat hij eerst dacht dat het schieten bij de film hoorde. In de zaal zaten ook veel kinderen. Ooggetuigen meldden dramatische taferelen toen mensen in paniek de uitgang zochten, je kon de overlevenden bijna letterlijk twitterend de zaal uit zien komen om via digitale weg te ontladen. En van wie het account stil bleef kon het ergste verwacht worden: “Het is waar, mijn stagair?Jessica Ghawi is slachtoffer geworden. Ze gebruikte @JessicaRedfield als Twitteraccount”?Twitterde Mike Taylor.?Vaak zijn de tweets uit emotie en niet uit ratio geproduceerd, want ongefilterd deze berichtenstroom volgen vereist een sterke maag of dikke huid. Een selectie van een aantal berichten om de strekking van de minst erge ervan te delen:

 

En achteraf bezien was het ook wel eng dat mensen letterlijk een Dark Knight tegenover zich vonden die avond: “Of course we’re seeing Dark Knight … people should never argue with me.”

Colorado movie theater massacre

Social media fans: ‘Holmies’

Why James Holmes Has Fans On the InternetHet is een bekend fenomeen; de criminelenfetisj, de moordenaarsgroupies, de vrouwen die geil worden van geweld en week van beulen, maar het internet maakt het zo veel meer zichtbaar: ‘Holmies‘ noemen ze zichzelf. Jonge meisjes die fan zijn (oa op Facebook) van de?Aurora-schutter?James Holmes. Ze dragen geruite overhemden en broeken omdat hij in een ruiten jasje is opgepakt, ze drinken slurpees omdat er een filmpje is opgedoken waarop een achttienjarige Holmes de liefde aan dit ijsdrankje verklaart, er is fan art waarop de jongen met het oplichtende, heloranje haar in stoere poses wordt afgebeeld – ‘haters gonna hate!’ staat erbij geschreven. Mensen schieten Selfies met deze kenmerken:

Er is een chatbox, waar ze aan elkaar vertellen wat ze in hun brieven aan hem schrijven: ‘Net mijn eerste brief afgemaakt. Vast afgezaagd en smakeloos en saai en irritant en slecht geschreven. Ik had heel veel vragen, maar die leken allemaal te gaan over wat hij gedaan heeft, dus uiteindelijk heb ik hem maar gevraagd als welk drankje hij gere?ncarneerd zou willen worden.’

James Holmes (24)?die een bloedbad aanrichtte tijdens een Batman-premi?re had van tevoren een schietpartij aangekondigd. ?Hij stuurde een notitieblok met een gedetailleerde beschrijving naar een psychiater, maar het pakketje lag een week ongeopend in een postkamer.

Op zoek naar de dader

Vanaf het moment dat de politie de naam van de dader bekend maakte, was er een heksenjacht op internet naar wie James Holmes kon zijn. Op zoek naar verblijfplaats in Littleton (20 km van het PD), zijn motieven, vrienden, alles werd uitgezocht. Diverse mensen met dezelfde naam (of hun relaties) werden benaderd of belaagd. Hieronder James P. Holmes woonachtig in Denver die op Facebook in een wrange toon van zich liet horen: ” Ik ben geen 24 -jarige massa-moordenaar uit Aurora?die met wapens zwaait. Ik ben een 22 jarige die met boeken zwaait en massa-eter uit Littleton … ” schreef hij “James Holmes is toevallig een veelvoorkomende naam, dus probeer niet te snel conclusies te trekken. Groeten, een andere man genaamd James Holmes.”:

Other James Holmes Facebook

“Het verbaast me hoe ongevoelig, harteloos en onwetend sommige mensen zijn in deze wereld, ” zei een andere James Holmes , dit als fitness instructeur woont en werkt in Aurora, schreef op zijn Facebook-pagina . “In de laatste 24 uur heb ik haatmail , racistische opmerkingen en seksuele avances ontvangen. Ik heb meer dan 400 verzoeken van vrienden nadat de identiteit van de echte moordenaar werd geopenbaard … ” ?Met weinig of geen conclusies te trekken , Rutledge zei dat de meest interessante observatie over de samenleving als geheel kan worden hoe verbaasd we zijn dat de verdachte geen sociale media gebruikten. “Het is een getuigenis van hoe een normale deelname aan de sociale media wereld is wanneer we kijken naar het gebrek aan aanwezigheid als een anomalie , ” zei ze . ” ( Wij vragen ons af , ) ‘ Wat is er mis met deze kerel dat hij niet op zijn minst op Facebook? ‘ “

De politie van Connecticut (Newtown) waarschuwt de menigte ook voor vervolgingen en eigenrichting via social media. “Valse profielen of mensen die bewust misleidende informatie produceren zullen opgespoord worden”, aldus politiechef Paul Vance. ?Hij gaf aan dat er al mensen waren die deden alsof ze erbij betrokken waren, of juist anderen aanwezen die erbij betrokken zouden zijn. Twitter helpt ook mee in de strijd en heeft al een reeks accunts met de naam James Holmes opgeheven die zijn geproduceerd na het incident. Ook @Pray_Newton was een account dat geblokkeerd is, omdat er veel klachten binnenkwamen over veel schokkende foto’s die erop geplaatst werden (ook van andere schietpartijen). Toch bleven er accounts komen zelfs lang na het incident, zoals het account met de naam van Adam Lanza, de moordenaar die?het nieuws haalde door een bloedbad in december 2012 aan te richten in het nabij gelegen plaatsje Newton op de Sandy Hook basisschool.

Het is VERDACHT als je als verdachte NIET op social media zit…

Holmes had vaak een lege blik in zijn ogen terwijl hij in de rechtzaal zat. Hij leek in een roes te zitten. Holmes was student en werkeloos, maar toch lukte het hem om vier wapens met meer dan 6.000 stuks ammunitie?te kopen in de laatste 3 maanden voor de moorden (normaal gesproken kost dit minstens 20.000 dollar). De autoriteiten hebben de lippen op elkaar over een mogelijk motief. Agenten doorzochten de auto van de verdachte buiten het theater. Ze hebben een met zand gevulde dump truck met ge?mproviseerde explosieven verwijderd uit Holmes’ geboobytrapte appartement. Agenten zoeken in de vuilniscontainers buiten op straat. Niets wijst op enig motief en op welke wijze dit mogelijk is geweest. De klopjacht op social media en internet door burgerrechercheurs heeft ook weinig opgeleverd. Men begint zich af te vragen hoe het voor zo’n jonge kerel mogelijk is dat hij niet online te vinden is? Er zal vast een steekje los zijn. Op?Facebook, Twitter, LinkedIn of Tumblr . De 24 jarige James Holmes lijkt vrijwel geen digitaal spoor te hebben achtergelaten. Ook de media en autoriteiten zijn geen sporen van hem online tegengekomen, afgezien van een mogelijke account op Adult Friend Finder, een datingsite. Op het profiel op de site Adultfriendfinder.com staat een foto van een man die veel gelijkenissen vertoont met de dader en die bovendien zijn haar rood geverfd heeft. Holmes had volgens de politie bij zijn arrestatie ook rood haar en noemde zich ‘The Joker.’ ?Het profiel werd op 5 juli aangemaakt en is van een 24-jarige gebruiker die zich ‘ClassicJimbo’ noemt en uit Aurora komt. Hij zegt dat hij op zoek is naar ‘casual seks’ en schrijft verder “Kom je me opzoeken in de gevangenis?”.?Hij beschrijft zichzelf als een man van 1 meter 82 met een atletisch lichaam. Volgens de FBI is Holmes 1 meter 90. “Holmes” beschrijft zich verder als een ‘sociale drinker’ en geeft aan liever niet te praten over drugsgebruik. Onder het kopje ‘penislengte’ heeft hij ‘kort/gemiddeld’ ingevuld.?Volgens de website heeft de gebruiker zich drie dagen geleden voor het laatst aangemeld.

Maar het?verder ontbreken van online aanwezigheid heeft zich ontpopt als een stukje van de puzzel voor mensen die op zoek zijn naar antwoorden.?”Zat hij in een sociaal isolement?” vroeg Dr Pamela Rutledge zich af, directeur van het Media & Psychologie Research Center. “We weten dat sociale isolatie de negatieve gevolgen van stress kan versterken en het risico op het ontwikkelen van psychopathologie verhoogd. Sommige onderzoeken tonen bovendien aan dat sociaal isolement ??de positieve effecten van bepaalde activiteiten zoals lichaamsbeweging zelfs vertraagd …. “.

Wat zijn redenen ook zijn, het ontbreken van een online aanwezigheid brengt Holmes zwaar in de minderheid als je dat vergelijkt met zijn leeftijdgenoten. “Ongeveer 81% van de 18 – tot 29 -jarigen in de Verenigde Staten maken gebruik van sociale media”, zegt Lee Rainie , directeur van het Pew Research Center ’s Internet & American Life Project. En uit enqu?tes blijkt dat studenten als Holmes, die een afgestudeerde student neurowetenschappen aan de Universiteit van Colorado was, zelfs meer kans hebben om online te zijn. Maar Rainie zegt dat het verkeerd zou zijn om een ??directe lijn te trekken tussen zijn online gedrag en zijn mentale gesteldheid die leidde tot deze daden. “Het is niet de norm voor iemand van deze leeftijd om zo’n beperkte online aanwezigheid te hebben, in welke vorm dan ook: geen blogs , geen profiel op een foto – geen sharing site en dat soort dingen” zei Rainie . “Maar het is ook een vergissing om te denken dat iedereen in deze leeftijdsgroep elke minuut van hun leven leeft met sociale media. Dat is niet het geval.” ?De onderzoeken geven aan dat ?tweederde van de respondenten (67 % ) aangeeft dat in contact blijven met de huidige vrienden een belangrijke reden is om gebruik te maken van sociale media. Slechts 3 % zegt dat het vinden van een relatie een belangrijke reden is. “Het is zeker een interessant element van zijn leven dat Holmes zo’n beperkte digitale aanwezigheid had” zei Rainie . “Maar het is niet per se het geval dat dit betekent dat iets over de kwaliteit van zijn sociale wereld . ”

Volgens Dr Tomas Chamorro – Premuzic , hoogleraar bedrijfspsychologie aan het University College of London, is de impact van het gebruik van internet op de geestelijke gezondheid onderzocht. Hij zegt dat het onmogelijk is om vast te pijkeren wat de betekenis op dit punt is, maar noemde een reeks van mogelijkheden, vari?rend van een gevoel van isolement tot afkeer van Facebook als een embleem van “de status quo” of misschien zelfs sinistere motieven. “Hij gedroeg zich niet anders dan iemand die zich spaart voor het grote podium,” zei Chamorro – Premuzic . In het verleden zijn echter toch ander voorbeelden geweest. Zo was er Jared Lee Loughner, die in de januari 2011 in Tucson, Arizona het vuur opende waarin zes mensen gedood werden en vele gewonden. Hij was actief op sites als MySpace en YouTube. Ook Anders Behring Breivik, die in?juli 2011?69 mensen doodde op het zomerkamp in?Ut?ya?Noorwegen was een productieve blogger en ook actief op Facebook , Twitter en andere sites. Hij plaatste een paar uur voor zijn daden een video op YouTube. Aan de andere kant was er Seung – Hui Cho, de 23 -jarige student die 32 mensen doodde en 25 anderen verwondde?in een april 2007 bloedbad op Virginia Tech waarvan ook bijna geen sporen online waren te vinden. Beide cases en hun relatie met social media hebben we eerder beschreven op dit blog.?Er is een tijdslijn?gemaakt van de ergste massale schietpartijen in de VS.

Bronnen:?NRC.NEXT (2 aug 2012), CNN, Mashable,?The Guardian,?De Telegraaf

B – Brandstichting (2)

Geef een reactie

Burgers kunnen omstanders filmen bij een brand. Bekend feit is dat de pyromaan er vaak tussen staat, en wanneer deze beelden op YouTube staan kunnen ze gebruikt worden. Maar pyromanen zijn ook op andere manieren te vinden op internet:

Pyromaan blijkt fotograaf 112Drenthe

De 20-jarige inwoner van Assen, die wordt verdacht van een serie nachtelijke brandstichtingen in de wijk Marsdijk, is een fotograaf van de nieuwssite 112Drenthe.

Perskaart
Dennis V. (niet persfotograaf Dennis Venema) stichtte samen met een 20-jarige plaatsgenoot eerst de branden, om vervolgens zwaaiend met een perskaart de oplaaiende vlammen en de bluswerkzaamheden te fotograferen. Het duo moet zich op 24 juli verantwoorden voor de Asser rechtbank. Dat wordt bevestigd door het Openbaar Ministerie (OM). Hoofdverdachte V. zou tussen december 2011 en maart 2012 samen met zijn handlanger in totaal zeven branden te hebben aangestoken in Marsdijk. Die branden vari?ren van coniferen, containers en schuren tot zeer grote branden.

Honderdduizenden euro’s schade
Begin dit jaar werden op het naast de wijk gelegen bedrijventerrein vijf vrachtwagens van De Borg Trading Compagny in de as gelegd en gingen vijf busjes van Promens Care in vlammen op. Ook een leegstaand bedrijfspand werd door vuur verwoest. De schade van al die branden loopt in de honderdduizenden euro’s. V. en zijn maat wordt door het OM niet alleen brandstichting ten laste gelegd, maar ook het in gevaar brengen van levens. Bij onder meer een containerbrand in de wijk sloeg het vuur over naar de schuur en de tuin en de vlammen misten op een haar na de woning, waar een gezin lag te slapen.

Social media
De beide verdachten werden in april van dit jaar opgepakt door de politie van Assen. Hoe het rechercheteam V. op het spoor is gekomen wil een woordvoerder van het OM niet zeggen, maar V. viel op de site van 112Drenthe vooral op door zijn foto’s van de branden in Marsdijk. ?Social media en internet hebben inderdaad een rol gespeeld tijdens de opsporing.” Het leek er dus op dat V. zijn eigen nieuws maakte. De woordvoerder: ?Over de motieven van de verdachten zal tijdens de zitting meer duidelijkheid komen.”?Een woordvoerder zegt namens 112Drenthe geschokt te zijn. ?Dit is een zeer kwalijke zaak. Verschrikkelijk voor de slachtoffers en zeer negatief voor ons. Wij werken met freelancers die foto’s aanleveren en het is onmogelijk iedereen te screenen. Toch gaan we nu proberen dat wel zo veel mogelijk te doen. Want goede nieuwsfoto’s zijn prima, maar op deze manier natuurlijk niet.”

Pyromanen Winschoten bekennen

De 26-jarige Danny F. en zijn vriendin Miranda F. (25) hebben bekend verantwoordelijk te zijn voor de reeks branden die Winschoten de afgelopen tijd teisterde. Het duo geeft toe 17 branden te hebben aangestoken.

De man, Danny Friderichs, woont in een studentenkamer in een woning in Winschoten die inmiddels door de politie is afgesloten. In een interview met RTV Noord vertelt de man?over de branden?en hoe hij ze zelf heeft geblust met een brandblusser.Ook op zijn Twitter-account zijn regelmatig verwijzingen naar de branden in Winschoten en brandblussers te vinden. Hij wisselde diverse tweets uit met de burgemeester van Winschoten.

@DannyFriderichs, Zijn profielfoto op Twitter is een rookworstje:

Beloning om autobranden te stoppen

Het openbaar ministerie, de politie Kennemerland en de gemeente Haarlem loven duizend euro uit om de dader(s) te kunnen achterhalen van de golf autobranden die de stad teistert.

Het beschikbaar stellen van de beloning voor de? gouden? tip is een van de maatregelen die zij hebben genomen om een einde te maken aan de brandstichtingen. Een flink aantal autobranden – volgens de gemeente zeker de helft – werd in weekends gesticht. Daarom krijgen de bijna vijfduizend Haarlemmers die op Burgernet zijn aangesloten op vrijdagen een e-mail, waarin hen wordt gevraagd extra alert te zijn op verdachte situaties. Ook wordt onder de inwoners van de stad een folder verspreid met informatie over een tiplijn en andere belangrijke gegevens.

De maatregelen werden vrijdag bekendgemaakt. Burgemeester Bernt Schneiders en vertegenwoordigers van het OM en de politie spraken begin deze week al af dat bij de jacht op de brandstichter(s) ook bewakingscamera s kunnen worden ingezet. Van dat cameratoezicht willen zij alleen gebruikmaken bij een? concrete verdenking , lieten ze gisteren weten.

Schneiders en de andere betrokkenen bereikten afgelopen maandag eveneens overeenstemming over surveillances door burgerwachten. Maar ook die maatregel laat nog even op zich wachten. De burgerwachten moeten namelijk op de been worden gebracht met hulp van wijkraden. Die raden moeten ook gaan meedenken over andere manieren om de autobrandstichtingen te stoppen.Bijna wekelijks

Haarlem wordt bijna wekelijks geteisterd door een of meer autobranden. De serie branden begon vorig jaar. In 2011 werden inwoners van de stad 67 keer opgeschrikt. Van die branden hadden er 25 plaats in Schalkwijk en Haarlem-Oost, 19 in het centrum en 23 in Haarlem-Noord.

Sinds de jaarwisseling hebben veertien auto s in lichterlaaie gestaan, waarvan zeven in Schalkwijk en Haarlem-Oost en zeven in Noord.

Bij de jacht op de dader(s) willen de gemeente, het OM en de politie ook? zeer actief? gebruik gaan maken van Twitter en de speciale internetpagina www.haarlem.nl/autobranden. Over de autobranden zijn in totaal ruim vierhonderd meldingen binnengekomen. Die meldingen worden binnenkort uitgebreid geanalyseerd.

De politie wil de waakzaamheid flink opschroeven, zo wordt duidelijk uit het vrijdag gepresenteerde plan van aanpak. Dit onder meer met extra surveillances. Bij de Forensische Opsporing (voorheen: Technische Recherche) krijgt het onderzoek naar de autobranden prioriteit.

De gemeente, het OM en de politie willen ook een bijeenkomst houden voor de slachtoffers van de autobranden. Niet alleen om een luisterend oor te bieden. Ook omdat zij hopen op die manier nieuwe informatie over de autobranden binnen te krijgen. Een bijeenkomst voor de slachtoffers kan ook het? veiligheidsgevoel? versterken, denken de initiatiefnemers. Daardoor zou namelijk duidelijk worden dat de gemeente, het OM en de politie de zaak serieus nemen.

Bronnen:?Haarlems Dagblad (18 feb 2012),?ED.nl,?De Telegraaf?en?CostaConnectie,?De Volkskrant

Glazen Huis en digitale crowd control

Geef een reactie

Glazen Huis 2013: Leeuwarden

Het?Glazen Huis?van 3FM Serious Request zal van 18 t/m 24 december?2013?te vinden zijn op Wilhelminaplein in Leeuwarden. Over de rol van social media zullen eind 2013 berichten. Lees intussen over de rol van social media in relatie tot crowd control en veiligheid in de afgelopen jaren van het Glazen Huis:

Glazen Huis 2012: Enschede

Carice van Houten sluit de deuren van het Glazen Huis in Enschede en daarmee start officieel de goede doelen-actie?Serious Request?van 3FM die dit jaar jaar geld ophaalt voor baby?s in ontwikkelingslanden. Er worden 10.000-den mensen in Enschede verwacht. Om die grote publieke toeloop in goede banen te leiden, gaan de hulpdiensten tijdens Serious Request de?allernieuwste hulpmiddelen?inzetten, berichtte het?TechnologieBlog?eerder al. Zo wordt onder meer Twitcident van onder andere TNO gebruikt dat berichtgeving via Twitter filtert en analyseert of Blue Mark ingezet waarmee hulpdiensten direct inzicht hebben in de omvang en de beweging van mensenmassa?s. Het controleren van al die gadgets gebeurt vanuit de zogeheten Crowd Control Room. Hoe dat in zijn werkt gaat blijkt uit een reportage van de NOS. De verwachting is dat er tijdens de actieperiode van 18 tot en met 24 december sprake is van een gezellige drukte rondom het Glazen Huis zelf en de talrijke nevenactiviteiten die worden ontplooid om zoveel mogelijk geld voor het goede doel in te zamelen. Het evenement wordt niet alleen bezocht door vele duizenden mensen, het is ook 24 uur per dag live te volgen op radio, internet en tv.

Om het evenement rondom het Glazenhuis in goede banen te kunnen leiden wordt door zowel de gemeente Enschede als politie, brandweer en GHOR de nodige inzet geleverd. Het gezamenlijke doel van deze middelen is een zo goed en accuraat mogelijk beeld te verkrijgen van de actuele situatie waarmee het mogelijk wordt een groot publieksevenement in een prettige sfeer te laten verlopen. De plek waar al deze informatie bij elkaar komt is de Crowd Control Room die tijdelijk is ingericht in het stadhuis in Enschede en die gedurende de actieperiode het hart is van het crowdmanagement. Om deze reden hebben onder andere de gemeente Enschede en de Veiligheidsregio Twente bijgedragen aan de realisatie van een wifi-netwerk van NDIX in de Enschedese binnenstad.
Twitcident: inzicht in Twitter
Twitcident detecteert, filtert en analyseert berichtgeving via Twitter tijdens grote evenementen. Door de grote berg aan actuele maar ongestructureerde data op Twitter via slimme filters te presenteren, wordt een beeld geleverd dat door hulpverleners kan worden gebruikt. Snelle ?n betrouwbare informatie waarmee een overzicht ontstaat van de situatie, hoe de burgers deze situatie beleven en de informatie-behoefte die bestaat. Deze gegevens worden via het politie service centrum, gerouteerd naar verschillende medewerkers: zo kunnen voorlichters van gemeente en politie directer inspelen op de social media met hun berichtgeving en de recherche informatie-afdeling van de politie is in staat de gegevens te gebruiken in hun analyses. Uiteraard is ook de Crowd Control Room uitgerust met Twitcident. (Met medewerking van Twitcident)

http://youtu.be/CF6avObWiF0

Urban Shield System: positionering van collega?s
Dit systeem genereert een realtime overzicht van de posities van de first responders in een gebied en projecteert deze gegevens in een 3D-kaart. Hiermee wordt in ??n oogopslag??duidelijk waar ingezette eenheden zoals politie en brandweer zich bevinden. Deze informatie, gekoppeld aan onder andere de camera-beelden van het gebied en andere gegevens, maken het mogelijk snel en doeltreffend op te treden. Hierdoor kan een evenement met vele duizenden bezoekers in een prettige sfeer blijven verlopen. De techniek waarmee de gegevens in beeld worden gebracht maakt gebruik van een GPS-device waarmee de first responders worden uitgerust. Hierdoor wordt ook de veiligheid van deze mensen vergroot. (Met medewerking van AGT International)
Blue Mark: tellen van de menigte
Tijdens grote evenementen is het van belang inzicht te hebben in de omvang en bewegingen van de massa?s mensen. Raakt een terrein met beperkte capaciteit te vol? Is er sprake van een grote toeloop? Relevante vragen voor hulpverleners en anderen die een taak hebben in het in goede banen leiden van een evenement. De smartphones van tegenwoordig geven periodiek ?digitale handtekeningen? af via wifi en bluetooth. Door deze data te detecteren, te lokaliseren en te volgen kan als het ware worden geteld hoeveel mensen zich op een bepaalde plek bevinden en hoe ze zich door de stad bewegen. Door op meerdere plekken sensoren op te hangen die waarnemingen doen, kan op basis van extrapolatie inzicht worden verschaft in de omvang van groepen mensen en de stromen van de massa. (Met medewerking van Blue Mark Innovations)

Extra camera?s
Aanvullend aan de al aanwezige camera?s in de Enschedese binnenstad zullen vijf extra camera?s in gebruik worden genomen. Deze vijf zijn van de Veiligheidsregio Twente en zullen na de inzet bij het Glazen Huis worden gebruikt bij andere Twentse evenementen of op plekken waar tijdelijk extra toezicht in de publieke ruimte gewenst is. Het uitkijken van de camera-beelden in het publieke domein wordt gedaan in de Regionale ToezichtsRuimte in Hengelo. Vanuit deze locatie worden de mobiel inzetbare camera?s bestuurd. Voor de inzet tijdens Serious Request is er een rechtstreekse koppeling met de tijdelijke Crowd Control Room in het stadhuis in Enschede. Tijdens deze inzet wordt ook gebruik gemaakt van twee bodycams die zullen worden gedragen door politie-collega?s die te voet door de Enschedese binnenstad gaan. Het bijzondere van deze camera?s is dat ze via live streaming video zullen worden uitgekeken in de RTR en Crowd Control Room. Met medewerking van Alphatron Security Systems, Zepcam en Vd Molen Intallatietechniek
FoBo: front office back office van de politie ook open voor andere beveiligers
De politie Twente heeft een backoffice ingericht in het politiebureau in Oldenzaal waar de medewerkers gegevens invoeren die door hun ?frontoffice?-collega?s worden ingebeld. Deze frontoffice wordt gevormd door alle politiecollega?s die op straat hun werk doen. Naast het aannemen en registreren van de melding kan gelijktijdig achtergrondinformatie worden opgezocht waarmee de dienstdoende agent op straat zijn voordeel kan doen. Het gaat dus met name om het vastleggen??van waarnemingen en het aanbieden van relevante informatie. Hier komt de toegevoegde waarde van het spraakherkenningsysteem waar bij FoBo mee gewerkt wordt, om de hoek kijken: er komt zoveel informatie van buiten naar binnen, alles verwerken is onmogelijk. Het binnenkomende gesprek van de bellende collega op straat wordt daarom opgenomen. Het spraakherkenningsysteem neemt dus een deel van de administratieve afhandeling van het primaire proces over. Niet alleen voor de politiecollega?s in Enschede is dit een nieuw middel, ook de collega?s van de gemeentelijke afdeling Handhaving en een privaat beveiligingsbedrijf zullen tijdens de actieperiode gebruik maken van de inbel-mogelijkheid voor de vastlegging van hun waarnemingen. Daarmee wordt het mogelijk gemaakt straatinformatie beschikbaar te hebben in de systemen. Met medewerking van Telecats.

Serious Request biedt de hulpverleners en de Veiligheidsregio Twente een uitgelezen kans om middelen en werkwijzen uit te proberen tijdens een groot, maar zeer vriendelijk evenement. Er komen veel mensen op af, maar de verwachting is dat de kans op verstoringen laag is. Daardoor kan een deel van de aandacht ook worden besteedt aan het testen en beter op elkaar afstemmen van deze vernieuwende werkwijzen. Ook het feit dat het meerdere dagen beslaat is prettig, het geleerde kan immers meteen opnieuw in de praktijk worden gebracht.

Bron: Veiligheidsregio Twente

Glazen Huis 2011: Leiden

Voor de komst van 3fm Serious Request in december 2011 is een Twitterplan opgesteld voor het eindfeest, omdat gevreesd werd voor grote drukte. Het plan werd opgesteld door Marco Leeuwerink van de politie Hollands Midden en Koen de Lange van de gemeente Leiden. @Gemeenteleiden?heeft 3279 volgers.?Twitter werd ingezet om mensen die van buiten Leiden nog onderweg waren naar het feest snel op de hoogte te kunnen brengen. Grote drukte werd namelijk verwacht in het centrum en de vraag was of de pleinen de drukte zouden kunnen verwerken.
Samen met de 3FM organisatie en de Politie Hollands Midden is nagedacht over de thema?s en het afzenderschap. Gedurende de hele week zijn er door de gemeente Leiden tweets verstuurd over bijvoorbeeld fietsparkeren, wildplassen en gevaar van glas. Niet de makkelijkste onderwerpen om in 140 tekens te verwoorden. Ze wilden geen opgestoken vingertjes.

In het plan is opgenomen welke tweets verstuurd zouden worden, wanneer (afhankelijk van de drukte op de pleinen), door wie (politie, via het korpsaccount @politieHM), met welke hashtag (#sr11) en door wie de berichten geretweet worden (door de gemeente, Leidenmar-keting en 3FM). In de stad waren matrixborden aanwezig. Dit was het belangrijkste communi-catiemiddel met de aanwezige bezoekers. De inzet van Twitter was gericht op de bezoekers die nog onderweg waren. Via tweets werden mensen opgeroepen om in de stad op de matrix-borden te letten.
Er werd gewerkt met scenario?s omtrent de drukte op twee pleinen waar het evenement plaatsvond. Teksten voor tweets zijn vooraf geschreven en vooraf werd bepaald wanneer deze ingezet worden, afhankelijk van de drukte op het plein. De politie is leidend in het proces, ver-stuurt de tweets en stuurt indien nodig andere partijen aan om te retweeten. Uiteindelijk was het overigens niet nodig om de tweets te versturen: alles is rustig gebleven (Castelein, 2011).
Naast dit Twitterplan, dat was gericht op crowd management, is een deelplan geschreven om overlast door geparkeerde fietsen te voorkomen. Deze tweets waren gericht op de Leidena-ren. Ook hiervoor werden al voor het evenement tweets geschreven die om de paar uur ver-stuurd werden. Het verschil met het plan voor crowd control was dat de gemeente in deze si-tuatie leidend was: zij verstuurden de tweets, die werden geretweet door de politie en door Leiden Marketing op het speciale @srleiden account.

Enkele tweets:

  • Hoge nood tijdens #SR11? Respecteer de omwonende mama?s (en papa?s) van #GlazenHuisen gebruik de plaskruizen en Dixie toiletten!
  • Neem geen glas of flessen mee naar het #Glazenhuisen het eindfeest #SR11. Glas vormt een gevaar voor jezelf en anderen
  • Fietsend naar eindfeest #SR11in #Leiden? Hou de weg vrij voor hulpdiensten en zet je fiets op ruime afstand #GlazenHuis& Molen de Valk!

Voor de laatste dag was er ook een plan gemaakt. Twitterberichten stonden in concept klaar voor als Leiden te vol was of als er een calamiteit zou plaatsvinden. Dat was gelukkig niet nodig.?Op?1 incident?na is alles rustig. gebleven. Behalve op Twitter dan.?Daar was sprake van een?waar twittergeweld.

Bronnen: Twittergeweld, Twitter voor crowd control

Glazen Huis 2010: Eindhoven

De uitzending vanuit het Glazen Huis startte al op zaterdag om 15 uur met een “Warming Up”, gepresenteerd door?Bart Arens. Er werd teruggeblikt op de vorige edities van Serious Request, en vooruitgeblikt op wat er in de editie van 2010 zou gaan komen. De?dj’s kwamen om zes uur ’s middags het huis in, om te beginnen met het draaien van aangevraagde platen. Het Glazen Huis werd om 20.45 uur gesloten door?Prinses Margriet.

In Eindhoven werd ook een flash mob gehouden, dit keer een kussengevecht:

Glazen Huis 2009: Groningen

Prinses M?xima komt op bezoek in het Glazen Huis in Groningen, waarin drie dj’s van 3FM zes dagen zonder eten zullen verblijven in het kader van de actie Serious Request. Dit jaar halen ze geld op om de ziekte malaria te bestrijden.?In Groningen werden een aantal flash mobs gehouden bij het Glazen Huis (de eerste bij het Glazen Huis), zie hieronder een impressie:

Orkaan Sandy

Geef een reactie

Hurricane Sandy track model from October 28, 2012 as provided by NOAA.

Orkaan Sandy richtte al eerder schade aan?in?Jamaica, de?Bahama’s,?Ha?ti?en?Florida?voordat het de oostkust van de VS en Canada aandeed. De?orkaan had reeds 67 slachtoffers gemaakt toen het op 30 oktober als superstorm de VS bereikte. Er werden weer diverse maatregelen genomen, zoals het evacueren van?370.000 mensen uit het lagergelegen deel van?New York City?en zelfs delen van het drukke?Manhattan. Bussen, metro en treinen werd stilgelegd, vluchten geannuleerd, ?tunnels afgesloten, een kerncentrale uitgezet en ook WallStreet ging dicht (dat sinds een sneeuwstorm van 1888 niet meer langer dan een dag dicht ging). De storm kwam aan in Atlantic City en het grootste deel van de stad overstroomde.

Heatmap van tweets over Sandy (bron: Tweetbeat):

In New York City brak de arm van een bouwkraan en de diepe bouwput van Ground Zero liep vol met zeewater. Zeven metrotunnels liepen onder water. Volgens een woordvoerder de?grootste ramp in de 108-jarige geschiedenis van het metrobedrijf. Dit leidde op social media tot de volgende berichten (die door sommige mensen voor waar werden aangenomen):

Twee miljoen mensen kwamen zonder stroom te zitten waarvan een een groot deel in New York City zelf.?President Obama riep New York uit tot rampgebied en er werd later bekend dat er meer dan honderd doden vielen, vooral vanwege vallende bomen. Orkaan Sandy bleek achteraf de kostbaarste en een van de dodelijkste orkanen die de VS aandeden in de afgelopen 100 jaar, met een impact van zo’n 182.000 getroffenen. Des te opvallender waren een paar jongens die een lolletje maakten in de storm terwijl een CNN verslaggever aan de kijkers dringend verzoekt binnen te blijven:

Regie?
Dit geeft aan hoe lastig het is voor de autoriteiten om met serieuze berichtgeving mensen te bewegen om maatregelen te nemen en aan be?nvloeding te doen, terwijl social media een enorme rol speelt en diverse krachten hierin actief zijn. De?Federal?Emergency Management Agency (FEMA) nam het crisismanagement op zich en heeft ten tijde van orkaan Sandy zelf s een Rumor Control Center?ingericht naast het Crisis Management Center, mede door de lessen die ze leerden tijdens orkaan Irene.

FEMA communiceerde via account FEMASandy welke Twitter accounts mensen het beste kon volgen en welke hashtags er gebruikt werden. De brandweer, het Rode Kruis, Leger des Heils en vele andere organisaties gebruikten Twitter zeer actief. Het Rode Kruis had een “Digital Command Center” (een samenwerking met Dell en Radian6, dat later een bezoekje van president Obama kreeg) en onder andere burgers vroeg om de locaties van Rode Kruis voertuigen te Twitteren zodat getroffenen wisten waar ze hulp konden vinden. Maar ook veel crowdsourcing vond plaats in samenwerking met AirBnB, of bijvoorbeeld GasBuddy, een dienst voor de nodige brandstof om van A naar B te komen.

File:RedCross Obama 1.jpg

Ook realiseerde FEMA voor de nafase “virtual town halls” die onder andere huiseigenaren informeerden over maatregelen die ze konden nemen. Er waren (gesponsorde) ?Tide Loads of Hope? locaties waar mensen hun kleding konden wassen en zelfs ?Therapy Dogs International? liet weten hoe speciaal getrainde honden mensen konden helpen om de trauma’s te verwerken. Ook commerci?le bedrijven deden mee zoals AirBnB die er zelfs een speciale feature?voor inrichtte. Facebook werd gebruikt om vermiste personen weer met elkaar in contact te brengen. “Social media gave us situational awareness on the ground.? zei?Sergeant W. Greg Kierce, director of the Jersey City Office of Emergency Management and Homeland Security. En zoals wel vaker voorzag het?Google Crisis Response team in een Google Crisis Map die verrijkt werd door de vele online bijdragen. Op de kaart kon je onder andere de actuele situatie van stroomuitval zien, adressen voor onderdak, opvangcentra, lokale webcam feeds en veel meer.

Er werden uiteindelijk meer dan 20 miljoen tweets verstuurd over #Hurricane #Sandy volgens Twitter:

Je zou zeggen: de stroom is uitgevallen en mobiele telecomnetwerken doen het niet meer, dus waar komt al dat verkeer vandaag? Maar het bleek dat de infrastructuur niet volledig werd uitgeschakeld. En vergeet niet dat veel smartphones ook gebruik kunnen maken van alternatieve verbindingen zoals Wifi of dat men het vastgelegde materiaal later online plaatst als men aankomt in veilig gebied. Wat vooral veel gedeeld werd in de aanloop was informatie over de naderende weersituatie. Zowel Facebook en Twitter, maar vooral de visuele kracht van Instagram en Pinterest zorgde ervoor dat foto’s en plaatjes met zeer lokale weerberichten en eventuele voorspellingen snel gedeeld werden.

Opvallend is dat de overheid eerst een oproep deed om toch vooral 911 te bellen in geval van nood, zoals gebruikelijk is bij crises en rampen. De New York Fire Department (FDNY) deed deze oproep ook namens social media manager Emily Rahimi, maar naarmate de storm erger werd zagen zij toch vele tweets met noodkreten, meldingen van overstromingen en mensen die vastzaten in gebouwen schreeuwend om hulp. FDNY heeft daarom?toch actie ondernomen op deze berichten door de afzenders ervan te voorzien van informatie, handelingsperspectief en soms mensen erop af te sturen omdat ze de 911 centrale niet konden bereiken of er niet doorheen konden komen. De vraag is waar dit soort acties toe leiden in de verwachtingen bij burgers en of andersom de overheidsdiensten dit wel waar kunnen maken.

Deze lessen en uitdagingen voor de toekomst zijn gebundeld in onderstaande publicatie van Department of Homeland Security (DHS):

Voorbereidingen
Ook Pinterest?en Facebook werden ingezet om mensen voor te bereiden en te instrueren over hoe ze zelf een noodhulp pakket konden samenstellen om eventuele schade zoveel mogelijk te beperken.

En op YouTube probeerde men de waarschuwingen met bewegende beelden kracht bij te zetten:

Geruchten
We hebben al eerder een blogpost gemaakt over diverse geruchten die de ronde deden tijdens orkaan Irene en Sandy. Gelukkig zijn er steeds meer groepen die geruchten op Twitter ontkrachten en feiten tot de bodem uitzoeken en de tools om informatie te valideren worden ook beter. Na Sandy werd de roep om sommige geruchten strafbaar te maken weer groter. Er was zelfs een Statewide Sandy Fraud Working Group?die er werk van maakte. Want niet alleen tijdens de orkaan, maar ook direct erna zijn er vele zwendelaars die hun diensten aanbieden of donaties inzamelen. Er was ook een bericht dat aangaf dat de computers bij de gemeente het niet meer deden en mensen opnieuw hun gegevens moesten invoeren. Men werd zelfs gewaarschuwd voor de aanschaf van een tweede hands auto, want deze kon weleens een zompig verleden hebben. En gelukkig werden er ook wel mensen gearresteerd met dit soort praktijken. Hieronder toch een aantal aanvullende die tijdens Sandy behoorlijke aandacht kregen. Zo werd onderstaande foto geplaatst over de weersomstandigheden voor de?bewakers die bij de “Tomb of the Unknown Soldier” de wacht doen.?De aandoenlijke foto bij het monument zorgde voor een grote viral ten tijd van de razende orkaan Sandy. Maar al snel maakte Twitteraar?Old Guard?duidelijk dat de foto eerder was genomen. En op?Facebook werd kort daarna een echte?foto?geplaatst van de actuele situatie ter plaatse.

Andere doemspellende berichten die niet op waarheid gebaseerd waren deden de ronde. Zorgde deze nu juist voor onterechte paniek en onrust, of namen mensen door deze berichten meer voorzorgsmaatregelen en bleven ze op veilige plekken. Wie zal het zeggen, het is niet onderzocht.

Image courtesy of istwitterwrong

Doemspellende wolken boven “Lady Liberty”:

George Washington Bridge in Brooklyn:

En het gerucht over de haaien waarover we eerder vertelden die zouden zwemmen door de straten van New Jersey (een foto die eerder ook bij orkaan Irene is gebruikt):

Bekijk hier de oproep die Obama deed om burgers te activeren in de herstelfase:

Bronnen: Mashable, COSMIC, AARP, DHS, FEMA, Wikipedia, Mashable

Vermeende gijzeling Vueling

Geef een reactie

Op 29 augustus 2012 maken verschillende bronnen melding?van een gijzeling aan boord van een vliegtuig dat zojuist is geland op Schiphol. Het ging om een Spaans toestel van Vueling met?luchtnummer VY8366.?Het alarmsysteem P2000 maakte rond 13:45 uur melding van de gijzeling. En vanaf de vliegbasis in Volkel zijn twee F16?s opgestegen om het toestel te begeleiden.?RTL,?NRC, NOS?en ook?GeenStijl?zijn er als de kippen bij en houden allemaal een live blog bij. Men stond op scherp, want eerder waren er?circa tien vluchten vertraagd vanwege de vondst van een een vliegtuigbom uit de Tweede Wereldoorlog die op de C-pier werd gevonden. Tientallen vertrekkende- en aankomende vluchten werden geannuleerd.?Die problemen met het explosief waren nog niet verholpen en het volgende probleem diende zich aan.

Een screenshot van Flightradar24?van de baan die het toestel maakte voor landing. Naar later bleek maakte het?passagiersvliegtuig meerdere bochten die afweken van de instructies van de luchtverkeersleiding, omdat eerder die dag de gevonden?bom uit de Tweede Wereldoorlog zorgde voor oponthoud de piloten waren gevraagd een paar extra rondes te vliegen.?De bedoeling was dat het toestel rechtsom zou gaan, maar in plaats daarvan vloog het linksom. Dat werd veroorzaakt door de automatische piloot.

Enkele minuten later een tweet van 112Schiphol:

Er duiken foto’s op van een F16 die in achtervolging op het bewuste vliegtuig (Bron: Ron Swart, via Twitter en later geplaatst op Dichtbij.nl) en?Defensie?bevestigt?tegenover EenVandaag dat er twee F16’s waren opgestegen om het vliegtuig te begeleiden. Ook maken burgers filmpjes die ze plaatsen op YouTube:

Veel is nog onduidelijk over wat er precies aan de hand is. Men zegt dat er?Arabische muziek te horen was in de cockpit van de Spaanse Airbus. En een woordvoerder meldt woensdagavond dat de Nationaal Co?rdinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) over deze informatie beschikt. ‘Dat zegt op zichzelf niet zo veel. Dat was geen doorslaggevend argument om op te treden.’ Toch dachten veel media en publiek al snel aan een?gijzeling.?De Nationaal Co?rdinator Terrorismebestrijding en Veiligheid?Erik Akerboom?meldt: we houden rekening met het scenario van een gijzeling. De hulpdiensten treffen voorbereidingen.?De straaljagers (zo bleek later) hadden toestemming om door de geluidsbarri?re te gaan. Uit het midden van het land kwamen berichten van mensen die hierdoor een harde knal hebben gehoord.’Dat een vliegtuig landt onder begeleiding van twee straaljagers heb ik nog nooit meegemaakt’, zei een fervent vliegtuigspotter. ‘Ik had al snel in de gaten dat er wat aan de hand was, gezien de vele hulpdiensten die erbij kwamen toen het vliegtuig tot stilstand kwam.’ Bij het toestel stonden ambulances, politieauto’s, brandweerwagens en een helikopter.

Passagiers in het Vueling-toestelTwitteraccount Schiphol Incidenten, doorgaans een betrouwbare bron, meldt dat de piloot geen abnormale dingen heeft gezien.?NOS sprak met een vrouw die in het vliegtuig zit.?Er is bijna niks aan de hand. Eerst vlogen we rondjes en toen hoorden we dat er niks aan de hand is. Nu moeten we wachten tot we naar buiten kunnen. Verder hebben we geen informatie, alles is rustig in het vliegtuig.?Het is hier een beetje een chaos, alle kinderen willen er graag uit. Iedereen is er verder wel rustig onder, want iedereen weet dat er niks aan de hand is. […] We worden over twintig minuten uit het toestel gehaald.??Een woordvoerder van de Spaanse maatschappij Vueling verklaart tegenover persbureau Reuters dat de berichten van het vliegtuig gekaapt zou zijn, zijn ontstaan door miscommunicatie tussen de piloot en de controletoren.

Nu blijkt dat er niets aan de hand is ontstaat er daarom op Twitter een nieuwe hoos aan berichtgeving:

Storm in een glas water Het bleek uiteindelijk alleen te gaan om verstoord radiocontact.?Ook luchtvaartmaatschappij Vueling meldt later in een verklaring dat ‘er geen sprake is van een gijzeling van vlucht VY 8366 van M?laga naar Amsterdam, maar van een communicatiestoring tussen het vliegtuig en de verkeerstoren van Schiphol Amsterdam Airport’. “De piloot had een ongebruikelijke aanpak toen het vliegtuig het land binnenkwam, zegt vliegtuigmaatschappij Vueling. “Maar aan boord is alles normaal. In Nederland wordt dan automatische uitgegaan van een gijzeling, maar dat is niet zo zegt Vueling.”?Het toestel kon veilig op Schiphol landen. Volgens Defensie waren er meer dan 180 passagiers aan boord.?Het vliegtuig is volgens de woordvoerder wel afgeweken van zijn koers, maar dat kwam door de instructies van de Nederlandse jachtvliegers. Het toestel vloog onder Rotterdam een zevental rondjes voor het richting Schiphol vertrok. Het passagiersvliegtuig verloor boven Nederland contact met de luchtverkeersleiding. Op dat moment werden de Volkelse vliegers de lucht ingestuurd. Ze hebben het vliegtuig tot Schiphol begeleid. Tijdens de landing was het radiocontact alweer hersteld. ‘Het kon mogelijk gaan om een gijzeling’, zei een woordvoerder van de Nationaal Co?rdinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) woensdagmiddag. ‘Vandaar de inzet van de straaljagers’. Toen het vliegtuig was geland, hebben onderhandelaars van de marechaussee contact met de gezagvoerder van het toestel gelegd. ‘Die liet weten dat er geen sprake was van een gijzeling of kaping’, zei woordvoerder Martijn Peelen van de marechausee tegen het ANP. De eerste passagiers hebben rond 15.50 uur de Airbus van Vueling verlaten. Ze liepen een vliegtuigtrap af en stapten in gereedstaande bussen. Er was even spanning, met hulpdiensten die klaar stonden om actie te ondernemen, maar al snel bleek dat er niets aan de hand was. De politie is voor de zekerheid aan boord van het toestel gegaan en heeft inmiddels officieel verklaard dat er geen sprake was van een gijzeling.

De nieuwsmedia sluiten hun live blogs en op social media ijlt de berichtgeving nog lang na…?#gijzeling is lange tijd trending topic op Twitter. Ook internationale media besteden aandacht aan de problemen met het Vueling-toestel en gaven live updates.?Van Reuters India tot de BBC.

Premier Mark Rutte was teruggekeerd naar Den Haag, toen hij hoorde van het incident op Schiphol. Hij wilde daar afwachten om te kijken wat er aan de hand was. Hij is nu weer op weg naar Enschede voor zijn campagne-activiteiten. De piloot van het Vueling-toestel verklaarde later?dat er geen Arabische muziek werd gedraaid in de cockpit. Daarmee spreekt hij de Luchtverkeersleiding tegen, die zegt dat er alarm is geslagen onder meer doordat er Arabische muziek over de radio?werd gehoord. Dat de schrik er goed in zat bleek een paar dagen later toen een Spaans vliegtuig van Vueling dat onderweg was naar Schiphol is teruggekeerd, omdat een Nederlandse man aan boord een mes bij zich had. Volgens de Spaanse media was het mes in kranten gewikkeld en viel het per ongeluk uit zijn tas. De man?gedroeg zich niet agressief en werkte na arrestatie goed mee aan het politieonderzoek.?Het bleef onduidelijk hoe het mogelijk was dat hij het mes langs de beveiliging op de luchthaven heeft gekregen.

Het geluidsfragment van de onderschepping door twee F-16’s:

Een passagier doet later in het Journaal haar verhaal.

Luchtvaartdeskundige Benno Baksteen: “Het is meestal loos alarm, komt over de hele wereld regelmatig voor. Maar als je wacht tot je zeker weet wat er aan de hand is, ben je zeker te laat.”

Terrorisme-deskundige Glenn Schoen over de situatie bij Schiphol en het handelen van de hulpdiensten.

Verslaggever Edwin van den Berg over de verwarring in de cockpit nadat een toestel van Vueling door twee Nederlandse F-16’s werd begeleid.

Alle passagiers hebben het toestel inmiddels verlaten

Bronnen:?RTL, GeenStijl, NRC,?AD,?NOS,?FlightRadar24